Reklama

Niedziela Wrocławska

"Kardynał Bolesław Kominek – biskup, dyplomata, wizjoner"? - [dyskusja]

2021-01-13 16:36

screen

Jaka była posługa kard. Kominka we Wrocławiu? Jakie zadania podejmował z ramienia Episkopatu? Jak wyglądała jego działalność społeczna? O nowopowstałej książce: "Kardynał Bolesław Kominek – biskup, dyplomata, wizjoner" rozmawiali redaktorzy książki: dr hab. Wojciech Kucharski (Centrum Historii Zajezdnia) oraz dr hab. Rafał Łatka (Biuro Badań Historycznych IPN, Instytut Dziedzictwa Myśli Narodowej).

Prowadzący spotkanie dr hab. Paweł Skibiński (Uniwersytet Warszawski, Instytut Dziedzictwa Myśli Narodowej) rozpoczął od pytania związanego z rolą kard. Kominka w najnowszej historii Polski i Kościoła i przyczyną zainteresowania się osobą kardynała w kwestii powstania książki.

Najczęściej kojarzymy kardynała Kominka z “Orędziem Biskupów Polskich do Biskupów Niemieckich”. (...) Poza tym jest to bardzo istotna postać w Episkopacie Polski. Jego historia jest bardzo ciekawa i złożona. Wywodzi się z diecezji Katowickiej, urodził się w czasach zaboru. Formacja rodzinna, postrzeganie dziejów Polski oraz relacja polsko-niemiecka jest ważna. (...) Po II wojnie światowej budował struktury Kościoła na “ziemiach odzyskanych” i musiał się zmierzyć z trudnościami, które występowały na tym terytorium. - mówił Wojciech Kucharski.

Reklama

Odpowiadając na to samo pytanie dr Łatka zaznaczył: - Kard. Kominek na wielu polach był znaczącym hierarchą w Episkopacie Polski. Współkierował działaniami KEP wobec władz komunistycznych oraz linii Kościoła w Polsce. Posiadał on pełne zaufanie Prymasa Wyszyńskiego. (...) Jego działalność była bardzo szeroka, ale jeszcze nie jest wystarczająco opisana. Chcieliśmy choć trochę uzupełnić te płaszczyzny działalności kard. Kominka, które wcześniej nie były opisane.

W nawiązaniu do książki o kard. Kominku autorstwa ks. prof. Dominika Zamiatały, prowadzący spotkanie poruszył kwestię o zgodność tez zawartych w tamtej pozycji książkowej oraz poprosił o porównanie ówczesnego kościoła wrocławskiego z obecnym.

Tekst ks. Zamiatały zawiera wiele ciekawych faktów i informacji. (...) Jednak, czy to jest tekst o kardynale Kominku czy raczej o Archidiecezji Wrocławskiej? - nie jestem w stanie udzielić takiej odpowiedzi. Z tekstu jednak wynika rola ówczesnego ordynariusza. Po pierwsze ustabilizowanie struktur Kościoła. Ważne było zapewnienie wiernym kapłanów oraz zorganizowanie parafii. Po drugie, kluczowy był aspekt formalno-prawny dotyczący braku regulacji granic diecezji - mówił W. Kucharski. Poruszona została także kwestia różnorodności osób przybywających na ziemie odzyskane oraz próbę integracji wielkopolan, kresowiaków, autochtonów czy osób przybyłych z wileńszczyzny. Zauważona została w tej kwestii społeczna rola kard. Kominka.

Reklama

Kolejne pytanie dotyczyło bilansu działań kard. Kominka. Odpowiadając, Wojciech Kucharski zaznaczył, że jest on pozytywny. Pojawiały się liczne problemy, które wynikały z wielu aspektów. Jednak z czasem sytuacja zaczęła się stabilizować. Przyczyniła się do tego formacja nowych kapłanów, którzy wychowali się w środowisku wrocławskim. Słabością była relacja z biskupami pomocniczymi oraz niewłaściwy dobór kadr kurialnych oraz bliskich współpracowników. Z kolei Rafał Łatka uzupełniając wypowiedź swojego przedmówcy podkreślił uporządkowanie kwestii kadr narzuconych przez komunistów. - Bilans jest pozytywny w wielkich dziełach, jak proces pojednania polsko-niemieckiego, planowaniu uregulowania kwestii ziem odzyskanych oraz bycie zdecydowanym zwolennikiem działań kard. Wyszyńskiego. Z kolei na poziomie diecezji należy przeprowadzić jeszcze dokładne badania.

Zatrzymując się na aspektach ogólnokościelnych związanych z relacją z niemieckimi hierarchami oraz innych kontaktach międzynarodowych, Wojciech Kucharski nazwał hierarchę wrocławskiego “Ambasadorem polskiego Kościoła w Niemczech”. Taki wniosek wynika z bliskich relacji z wieloma biskupami zza zachodniej granicy. - Kard. Kominek posługiwał się biegle językiem niemieckim, znał także j. francuski, co pozwoliło mu poruszać się m.in. w Rzymie - podkreślił W. Kucharski i podkreślił zagraniczne zaangażowanie kardynała z mniejszymi akcjami związanymi z pojednaniem.

Zauważona została także pewnego rodzaju przewaga kard. Kominka nad władzami komunistycznymi - Kardynałowi Kominkowi udawało się świetnie lawirować i wygrywać pewne spory. Stąd rekomendacje, aby zablokować udział kardynała w 2 i 3 sesji Soboru Watykańskiego II wynikały z tej relacji.

Zostało przypomniane spotkanie KEP w Katedrze Wrocławskiej 1 września 1965 roku. Uznane ono zostało za “najbardziej patriotyczną deklarację Episkopatu Polski”.

Podjęto także kwestię ziem odzyskanych i pełnej zgody władz komunistycznych i kościelnych odnośnie praw polskich do tych ziem. - W różnych rozmowach Episkopat podkreślał, że w tej kwestii różnic nie ma. Dlatego też pojawiała się kwestia tworzenia diecezji - mówił dr. hab. Kucharski.

Podkreślono, że “Orędzie…” złamało monopol władzy ludowej na politykę międzynarodową. Inna kwestia to list do całych Niemiec, co oznaczało brak uznania podziału w Niemczech na wschód i zachód. - Biskupi użyli orędzia jako narracji będącej w stanie przełamywać kwestie budujące potrzebę wojsk radzieckich w Polsce. Gdyby doszło do pojednania z Niemcami pojawiłaby się kwestii sensu obecności tych wojsk w naszym kraju. - podkreślił Wojciech Kucharski.

Przygotowanie “Orędzia…” było przełomowe w relacjach polsko-niemieckich, jedna po publikacji tekstu wielkie ciosy spadły na Prymasa, który do końca go bronił.

Powstała książka o kard. Kominku nie jest końcem badań związanych z osobą hierarchy wrocławskiego. - Chcemy przygotować obszerny wybór źródeł dotyczący podejścia władz komunistycznych, struktur aparatu partyjnego, bezpieki do kard. Kominka i jego działalności. Pozwoli to na całościowe pokazanie jego działań. - zaznacza dr hab. Rafał Łatka - i dodaje, że pojawił się pomysł stworzenia specjalnego albumu dokumentującego życie i działalność hierarchy wrocławskiego.


Wybrane dla Ciebie

Koszalin: Biskup Edward Dajczak ponownie zakażony koronawirusem; jest hospitalizowany

2021-01-14 15:14
Bp Edward Dajczak

Magdalena Pijewska

Bp Edward Dajczak

Biskup diecezjalny Edward Dajczak przechodzi zakażenie koronawiurusem, przebywa w szpitalu – poinformował na stronie diecezji koszalińsko-kołobrzeskiej bp pomocniczy Krzysztof Włodarczyk. Pierwszy pozytywny wynik testu na COVID-19 bp Dajczak uzyskał w październiku minionego roku.

Więcej ...

Dziesięciu biskupów zmarło na COVID-19 w ciągu tygodnia

2021-01-15 16:49

Episkopat News

W ciągu tygodnia zmarło na świecie na COVID-19 dziesięciu biskupów katolickich, w tym jeden kardynał. Hierarchowie pochodzili z Brazylii, Kolumbii, Polski, Rumunii, Wenezueli, Wielkiej Brytanii, Włoch i Zambii.

Więcej ...

Niemcy: Ludzie jeździli na sankach i nartach na terenie byłego obozu w Buchenwaldzie

2021-01-15 18:18
Przymusowi robotnicy w obozie Buchenwald

Wikipedia

Przymusowi robotnicy w obozie Buchenwald

Miejsce pamięci obozu koncentracyjnego Buchenwald musi wzmocnić ochronę. Tam, gdzie w latach 1937–1945 ponad 56 tys. ludzi straciło życie z rąk narodowych socjalistów, teraz ludzie bawią się na śniegu, jeżdżą na nartach i sankach - informuje portal telewizji RTL.

Więcej ...

Reklama

Najpopularniejsze

Adwokaci w obronie św. Jana Pawła II

Jan Paweł II

Adwokaci w obronie św. Jana Pawła II

Łódź: koronawirus w klasztorze sióstr karmelitanek...

Niedziela Łódzka

Łódź: koronawirus w klasztorze sióstr karmelitanek...

Dziesięciu biskupów zmarło na COVID-19 w ciągu tygodnia

Kościół

Dziesięciu biskupów zmarło na COVID-19 w ciągu tygodnia

Koszalin: Biskup Edward Dajczak ponownie zakażony...

Kościół

Koszalin: Biskup Edward Dajczak ponownie zakażony...

Bp Adam Dyczkowski odszedł do Domu Ojca

Aspekty

Bp Adam Dyczkowski odszedł do Domu Ojca

Czym jest akolitat?

Kościół nad Odrą i Bałtykiem

Czym jest akolitat?

Nowenna do Matki Bożej rozwiązującej węzły!

Wiara

Nowenna do Matki Bożej rozwiązującej węzły!

Watykan zmienia obrzęd posypania głów popiołem

Watykan zmienia obrzęd posypania głów popiołem

Kaja Godek wygrała w sądzie z aktywistami LGBT

Wiadomości

Kaja Godek wygrała w sądzie z aktywistami LGBT