Muzyka towarzyszy kościołowi od początku jego istnienia. W średniowieczu królował chorał gregoriański, renesans przyniósł muzykę wielogłosową, polifoniczną. XX-wieczne dokumenty Kościoła, w tym najważniejsza Konstytucja o liturgii świętej „Sacrosanctum Concilium” z 1963 r., określa muzykę jako integralny składnik uroczystej liturgii. Tłumacząc obecność muzyki w życiu Kościoła, można odwołać się również do czysto ludzkich obyczajów - gdziekolwiek dzieje się coś ważnego i uroczystego - zawsze jest obecna muzyka.

Powołanie organisty

Muzyka sakralna to nie tylko mowa dźwięków, to także ewangeliczne przesłanie. Śpiew i wykonywanie muzyki w Kościele to przecież wspólne oddawanie chwały Bogu. Nie można także zapomnieć o roli kulturotwórczej muzyki i śpiewu, strzeżenia depozytu doświadczeń minionych wieków oraz kreowania nowych wartości kulturowych. Już św. Augustyn zwrócił uwagę, że muzyka i śpiew są uroczystym językiem Kościoła, a nie tylko sztuką. Te słowa są wciąż aktualne. Od początku myśli zbawczej, jaką prowadzi Kościół, śpiew był zawsze uroczystą proklamacją Słowa Bożego i tekstów liturgicznych. Związek muzyki i śpiewu z liturgią był zawsze istotny i takim z pewnością pozostanie do końca. Szczególne miejsce w tej relacji przypada właśnie organiście, na którym m.in. spoczywa zasadniczy ciężar animowania śpiewu w parafii. Niestety, nie wszystkie parafie naszej diecezji mają swojego organistę. Każdy chrześcijanin, a szczególnie organista jest powołany do uczestnictwa w liturgii sakramentalnej, a zwłaszcza we Mszy św. Najlepiej wyraża się ono wewnętrznym przeżywaniem liturgii oraz świadomością, że w niej jest obecny i działa sam Chrystus, a w konkretnej celebracji uobecnia się dzieło naszego zbawienia. Stąd organista powinien być zatroskany o głębsze rozumienie liturgii, mając świadomość, iż pod osłoną znaków, symboli, postaw i gestów jest obecny Chrystus. Ponadto, organista powinien żyć przekonaniem, iż sam wpływa na liturgię przez współdziałanie z czynnościami liturgicznymi, wyrażającymi się w słowach, śpiewie itp. Organista uczestniczy w liturgii, nawet wtedy, gdy milczy, zwłaszcza po Komunii św., umożliwiając wiernym osobisty kontakt z Bogiem. Ze względu na naturę, świętość i dostojeństwo liturgii, właściwie w niej uczestniczy, gdy wykonywana przez niego gra na organach jest jak najbardziej doskonała (por. „Musicam Sacram”, nr 62-67).

Akompaniament i solo

Gra organowa w liturgii ma spełniać podwójne zadanie, może być akompaniamentem do śpiewu i grą solową (zob. MS, nr 65). Akompaniament powinien towarzyszyć śpiewom: ludu, scholi, kantora, psałterzysty i chóru wielogłosowego. Może też akompaniować do psalmu responsoryjnego, modlitwy powszechnej i modlitwy „Ojcze Nasz”. Organiście nie wolno towarzyszyć na organach solowym śpiewom przewodniczącego liturgii, a więc przy wykonywaniu prefacji i diakonowi przy śpiewie Ewangelii. Tenże akompaniament dotyczy nie tylko śpiewów mszalnych, ale liturgii sakramentalnej oraz innych czynności pozaliturgicznych, np. nieszporów niedzielnych i innych nabożeństwach okresowych (majowe, czerwcowe, październikowe). Gra solowa jest dopuszczalna na początku, zanim kapłan przyjdzie do ołtarza, w czasie przygotowania darów ofiarnych, na Komunię św. i na zakończenie Eucharystii (MS, nr 65). A zatem, gra solowa na organach nie może jednak nigdy zastąpić śpiewu na wejście i na Komunię św. Może to uczynić na przygotowanie darów (liturgia miłości), dziękczynienie i zakończenie Mszy św. Solowych wystąpień na organach zabrania się od chwili zakończenia hymnu „Chwała na wysokości Bogu” na Mszy Wieczerzy Pańskiej w Wielki Czwartek, aż do zakończenia tego hymnu na Mszy Wigilii Paschalnej (Instrukcja Episkopatu Polski o muzyce liturgicznej po Soborze Watykańskim II, 8 lutego 1979 r., nr 19). Jednakże wolno grać solo w okresie Adwentu, Wielkiego Postu oraz w Mszach św. za zmarłych.

Chór - animatorem muzyki

Zadaniem chóru jest takie oddziaływanie na wiernych, aby ci mogli pobożnie i czynnie przeżywać swoje uczestnictwo w liturgii. Chór nie może stanowić grupy „wyłączonej” ze społeczności wiernych, ale ma być dla niej muzycznym animatorem. Chór dba, by jego repertuar śpiewów co do treści był nośnikiem prawd wiary, a wykonanie śpiewu nie tyle artystyczną interpretacją utworu, co świadomą proklamacją tych prawd. Poprzez sięganie do dzieł muzyki wielogłosowej, szczególnie „dawnych mistrzów”, które są nieocenionym skarbem i dobrem kultury, chór pielęgnuje muzyczną tradycję Kościoła. Śpiew chóru zapewnia liturgii obecność artystycznego piękna, które z natchnienia wiary dla liturgii zrodzone w ciągu wieków, jest tworzone nadal. To zobowiązuje zespół do osiągania w pewnym sensie poziomu profesjonalizmu.
W naszej diecezji działa kilka chórów. I tak w parafii katedralnej Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny istnieje Chór „Lutnia”, w parafii Najświętszego Zbawiciela w Sosnowcu śpiewa Chór „Salvatoris Amici”, a w parafii Miłosierdzia Bożego w Sosnowcu Chór „Sempre cantabile”. Chór parafialny działa także w sosnowieckich parafiach: św. Barbary, św. Tomasza Apostoła, św. Joachima i św. Floriana. W Będzinie chór jest prowadzony w parafiach: św. Katarzyny, św. Jadwigi Śląskiej oraz Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny w Łagiszy. W Dąbrowie Górniczej chóry istnieją przy parafiach św. Rafała Kalinowskiego i Trójcy Przenajświętszej w Błędowie. Ponadto chóry istnieją, m.in. w parafiach: Najświętszej Maryi Panny Wspomożycielki Wiernych w Jaroszowcu, Narodzenia Najświętszej Maryi Panny w Chechle, Najświętszego Serca Pana Jezusa w Kwaśniowie, św. Michała Archanioła w Łazach, Przemieniania Pańskiego w Ogrodzieńcu, św. Jadwigi Śląskiej w Rogoźniku, św. Antoniego z Padwy w Wojkowicach, Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Wojkowicach-Żychcicach, Miłosierdzia Bożego w Rokitnie Szlacheckim oraz św. Katarzyny w Wolbromiu. W Olkuszu w parafii św. Andrzeja Apostoła od wielu lat istnieje Chór „Hejnał”. Chór istnieje także przy Diecezjalnym Duszpasterstwie Akademickim i jest prowadzony przez ks. Pawła Sobierajskiego.
Wydaje się, że bolączką w śpiewie naszej diecezji jest nieznajomość tekstów. Rozwiązaniem problemu może być stosowany w wielu parafiach ekran, na którym jest wyświetlany tekst pieśni, bo przecież chodzi o to, by wszyscy wierni posługiwali się językiem Kościoła, jakim niewątpliwie jest muzyka sakralna.