Reklama

Wnętrze kościoła

Nawa

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

Nawa jest miejscem w kościele, które zajmują wierni. Razem z transeptem nadaje kościołowi kształt krzyża (widok z góry). W kościele może być jedna nawa (główna), ale mogą być też i równoległe nawy boczne. Dzisiaj właśnie przyjrzymy się wyposażeniu tej części kościoła. Naszym badaniom poddamy: ołtarze boczne, konfesjonał, stacje drogi krzyżowej, obrazy, chrzcielnicę i organy.
Ołtarze boczne. Do końca VI w. w kościele był praktycznie tylko jeden ołtarz główny, umieszczony w prezbiterium. Od VII w. zaczęły pojawiać się także mniejsze ołtarze boczne, umieszczane przy filarach, bądź w bocznych kaplicach kościoła. Ich apogeum przypadło na wiek XIII i XIV. Wiązało się to z zaniechaniem zwyczaju koncelebry, wzrostem liczby kapłanów, rozwojem klasztorów, prywatnych fundacji, a także z ożywionym kultem świętych i patronów bractw, cechów. Odnowiona liturgia nakazuje umieszczanie w kościele tylko jednego, centralnego ołtarza, wokół którego gromadzić się będzie miejscowa wspólnota na sprawowaniu liturgii. Ze względu jednak na wartości religijno-historyczne ołtarze boczne w kościołach zabytkowych oczywiście pozostawiono, a nawet niekiedy są jeszcze używane.
Konfesjonał. Jest szczególnym i uprzywilejowanym miejscem sprawowania sakramentu pokuty w Kościele. W nim człowiek dostępuje Bożego miłosierdzia, pojednawszy się ze swoim Stwórcą i ze wspólnotą Kościoła. Początkowo role miejsca jednania grzeszników spełniała katedra biskupa (miejsce przewodniczenia, krzesło celebransa). Dzisiejsza forma konfesjonału utwierdziła się po Soborze Trydenckim (1545-63 r.).
Stacje drogi krzyżowej. Współcześnie znana nam wersja 14-stacyjnej drogi krzyżowej zawieszana w kościołach pojawiła się mniej więcej w XV w., a ukształtowała ostatecznie w wieku XVII. Do jej upowszechnienia niewątpliwie przyczyniły się nadawane przez Stolicę Apostolską odpusty (począwszy od Innocentego XI), a także działalność franciszkanów, którzy jako pierwsi erygowali w kościołach stacje drogi krzyżowej i odprawiali przy nich nabożeństwa pasyjne.
Obrazy. Malowidła chrześcijańskie znane były już w pierwszych wiekach istnienia Kościoła (np. w katakumbach, prywatnych domach, gdzie sprawowano liturgię czy w pierwszych bazylikach IV w.). Przedstawiały one najczęściej wizerunki Chrystusa, Apostołów lub chrześcijańskie symbole. Wkrótce na dobre weszły do wystroju kościoła zarówno na Wschodzie, jak i na Zachodzie. Mimo pewnych prób wyeliminowania malowideł, ikon i obrazów z kościołów (ikonoklazm - VIII w., reformacja - XVI w.) ostatecznie w nich jednak pozostały. Przez wieki owe malowidła stanowiły swoistą Biblię pauperum (Biblię ubogich) dla tych, którzy nie umieli czytać. Odnowa liturgiczna postanawia, iż "zgodnie ze starą tradycją Kościoła, obrazy Chrystusa Pana, Najświętszej Maryi Panny i Świętych słusznie umieszcza się w kościołach, by wierni mogli oddawać im cześć" (Ogólne Wprowadzenie do Mszału Rzymskiego nr 278).
Chrzcielnica. W III w. miejscem udzielania chrztu św. był basen z wodą w osobnym pomieszczeniu (mała rotunda) obok kościoła lub specjalna kaplica wewnątrz kościoła (tzw. baptysterium). Chrzczono wtedy głównie przez trzykrotne zanurzenie. Od V w. zaczęła przyjmować się praktyka chrzczenia coraz częściej przez polanie wodą, wtedy to ów basen przekształcił się w wielki puchar (kielich). Nazywano go fons baptismali (chrzcielnicą). Początkowo baptysterium (chrzcielnicę) umieszczano tylko w kościele katedralnym (do IX w.). Potem, zwłaszcza po wieku XI, praktycznie każdy kościół posiadał już swoją chrzcielnicę. Rytuał rzymski z 1614 r. zalecał, aby była wykonana ona z solidnego materiału (kamień, żelazo), otoczona balustradą i odpowiednio zakryta. Odnowa liturgiczna - idąc za wielowiekową tradycją Kościoła - zachęca duszpasterzy, aby nadal właściwym miejscem udzielania sakramentu chrztu była chrzcielnica!
Organy. Pojawiły się w Kościele w VIII w. jako dar cesarza bizantyjskiego dla Karola Wielkiego. Z cesarskiej kaplicy w Akwizgranie rozprzestrzeniły się w całym Kościele Zachodnim jako instrument kościelny. Jednak dzisiejszą techniczną i artystyczną formę organy otrzymały dopiero w XVIII w. Konstytucja o Liturgii Soboru Watykańskiego II stanowi, że "w Kościele łacińskim należy mieć w wielkim poszanowaniu organy piszczałkowe jako tradycyjny instrument muzyczny, którego brzmienie ceremoniom kościelnym dodaje majestatu, a umysły wiernych podnosi do Boga i spraw niebieskich" (KL 120).

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

Podziel się:

Oceń:

2002-12-31 00:00

Wybrane dla Ciebie

Wielkopostny Kadr z Niedzielą #11

2026-03-02 13:15

screen YT

Zapraszamy do naszej wielkopostnej drogi formacyjnej poprzez treści, które znajdziemy na portalu www.niedziela.pl - Zazwyczaj rozważaliśmy słowo Boże, ale teraz chcemy zobaczyć na efekt rozważania słowa Bożego. Spojrzymy na artykuły formacyjne na portalu www.niedziela.pl i spróbujemy w tym duchu sięgnąć do tego, co może nas podnieść na duchu i zmienić nasze życie.

Więcej ...

Kościół w Belgii w przeszłości zawiódł w obliczu wykorzystywania seksualnego - przyznał prymas

2026-03-02 17:57

Grażyna Kołek

Kościół w przeszłości zawiódł w obliczu wykorzystywania seksualnego w swoim łonie - przyznał arcybiskup Mechelen-Brukseli Luc Terlingen. W ciągu prawie 30 lat, jakie upłynęły od utworzenia w Belgii w 1997 r. pierwszych punktów kontaktowych w celu zgłaszania przypadków molestowania w kontekście duszpasterskim, zebrano prawie 1600 zgłoszeń, uznano 972 ofiary, którym przyznano odszkodowania, a w sumie Kościół wypłacił 9 mln euro.

Więcej ...

Bp P. Kleszcz: egzamin z dojrzałości przeżyjecie wtedy, kiedy dobrze przeżyjecie swoje życie

2026-03-02 19:40
Pielgrzymka Maturzystów z Archidiecezji Łódzkiej na Jasną Górę

ks. Paweł Kłys

Pielgrzymka Maturzystów z Archidiecezji Łódzkiej na Jasną Górę

Kochani, myślę, że to, co zrobiliście już najlepszego, to, że jesteście tutaj, że chcecie z Panem Bogiem być obecni w tym ważnym momencie swojego życia - przed egzaminem dojrzałości. Chcę wam powiedzieć, że swój egzamin z dojrzałości przeżyjecie wtedy, kiedy dobrze przeżyjecie swoje życie i być może tych egzaminów będzie dużo więcej – mówił bp Kleszcz.

Więcej ...

Reklama

Najpopularniejsze

40 pytań Jezusa:

Wiara

40 pytań Jezusa: "Czemu to wzywacie Mnie: Panie, Panie!, a...

Zbezczeszczone krzyże na Mokotowie

Kościół

Zbezczeszczone krzyże na Mokotowie

Oświadczenie Teobańkologii na temat dalszej...

Kościół

Oświadczenie Teobańkologii na temat dalszej...

Zakochana w ubogim Chrystusie

Święci i błogosławieni

Zakochana w ubogim Chrystusie

Od 1 marca w Kościele będzie można nakładać kary...

Kościół

Od 1 marca w Kościele będzie można nakładać kary...

40 pytań Jezusa:

Wiara

40 pytań Jezusa: "Czy chcesz stać się zdrowym?"

Meksyk w strachu: Księża udzielają błogosławieństwa...

Wiara

Meksyk w strachu: Księża udzielają błogosławieństwa...

40 pytań Jezusa:

Wiara

40 pytań Jezusa: "Dlaczego zwątpiłeś?"

40 pytań Jezusa:

Wiara

40 pytań Jezusa: "Dlaczego złe myśli nurtują w waszych...