Reklama

Abdykacja

Zaskoczenie, lecz nie zamieszanie

EAST NEWS/AFP FOTO/L'OSSERVATORE ROMANO

Decyzja Benedykta XVI niewątpliwie zelektryzowała cały świat. Na szczęście, mimo pozorów zamieszania, katolicy mogą zachować spokój: fundamenty Kościoła pozostają niewzruszone. Jego status jest niezmienny, a rezygnacja papieża nie tylko miała w historii swe precedensy, ale od dawna jest także przewidziana w prawie

W poniedziałek 11 lutego media owładnęło prawdziwe szaleństwo. Komentatorzy prześcigali się w swoich analizach. Wśród podawanych informacji nie zabrakło również niedomówień czy skrótów myślowych. Dziennikarze wspominali np., że w czasie wakatu Stolicy Apostolskiej władzę w Kościele przejmuje Kolegium Kardynalskie, inni mówili w tym kontekście o kardynale kamerlingu (kard. Tarsicio Bertone) czy dziekanie Kolegium Kardynalskiego (kard. Angelo Sodano). Jak można jednak przeczytać w Kodeksie Prawa Kanonicznego, podczas wakatu stolicy rzymskiej lub przeszkody w jej działaniu nie należy niczego zmieniać w zarządzie Kościoła powszechnego; powinny zaś być zachowane ustawy specjalne, wydane na te okoliczności (kan. 335). Trudno zatem mówić o władzy kardynałów w takim znaczeniu, jak mówi się o niej w przypadku papieża. Podczas wakatu zatem nie podejmuje się żadnych kluczowych decyzji odnoszących się np. do nominacji biskupich. Nie ma też zwyczaju ogłaszania ważnych dokumentów, bo zgodnie z prawem w takiej sytuacji potrzebny jest podpis papieża.

W czasie wakatu Stolicy Apostolskiej prawa wydane przez biskupów rzymskich w żaden sposób nie mogą być poprawiane lub zmieniane. W szczególny sposób chronione są zaś przepisy odnoszące się do wyboru przyszłego papieża.

Wsłuchani w Ducha Świętego

Reklama

Co zatem czeka Kościół w najbliższych tygodniach? Kościół katolicki po abdykacji papieża, czyli swego ziemskiego zwierzchnika, nie może zbyt długo pozostawać bez ziemskiej „głowy” i jak najszybciej musi powołać na ten najwyższy urząd jego następcę. W dokumentach kościelnych można się nawet doszukać postulatu, by wybór nowego papieża dokonał się nazajutrz po zgonie dotychczasowego Biskupa Rzymu, aby jak najkrócej trwała przerwa w normalnym funkcjonowaniu Kościoła. O ile jednak w przypadku śmierci papieża jest to niemożliwe, o tyle w sytuacji jego rezygnacji możemy się spodziewać szybkiego zwołania konklawe, tuż po 28 lutego, kiedy przewidziane jest wygaśnięcie władzy Benedykta XVI.

Najnowszym dokumentem regulującym precyzyjnie tę sprawę jest konstytucja apostolska „Universi Dominici gregis” Jana Pawła II z 22 lutego 1996 r., która - podtrzymując wypracowane w ciągu wieków zasady wyboru papieża - ustaliła m.in., że nowego Następcę św. Piotra można wybierać tylko przez głosowanie. Do tej pory istniały teoretycznie trzy możliwości: wybór jednogłośny przez aklamację, rozwiązanie kompromisowe (wybór kandydata możliwego do zaakceptowania przez różne nieformalne grupy kardynałów) i głosowanie tajne. Obecnie obowiązuje tylko ten ostatni wariant.

Oprócz upoważnionych kardynałów w konklawe mogą jeszcze brać udział, oczywiście bez prawa głosu, sekretarz Kolegium Kardynalskiego, który jest sekretarzem zgromadzenia wyborczego, mistrz papieskich ceremonii liturgicznych z dwoma ceremoniarzami, jeden duchowny wybrany przez kardynała dziekana lub jego zastępcę oraz kilku duchownych, znających różne języki, do słuchania spowiedzi, i dwaj lekarze na wypadek potrzeby udzielenia nagłej pomocy medycznej.

Nic nadzwyczajnego

Reklama

Historia zna przywoływane przez media przykłady ustąpienia papieża. Ostatni taki przypadek odnotowała w średniowieczu, stąd zaskoczenie i liczne komentarze w mediach. Choć nie jesteśmy przyzwyczajeni do sytuacji, w której żyjący papież będzie świadkiem konklawe, nie należy się w niej doszukiwać czegoś nadzwyczajnego. Można się posłużyć analogią do innych stolic biskupich. O ile bowiem w starym kodeksie prawa kanonicznego rządcy diecezji musieli pełnić swą funkcję dożywotnio, o tyle kodeks z 1983 r. (a więc stosunkowo niedawno) przewidział emeryturę ordynariusza, dzięki czemu ubogaceniem Kościołów lokalnych są biskupi seniorzy. Benedykt XVI, choć nie będzie papieżem, pozostaje biskupem i kardynałem. Na pewno też pozostanie wiernym synem Kościoła, któremu będzie służył modlitwą i intelektem.

Z konstytucji Jana Pawła II o wakacie Stolicy Apostolskiej i wyborze biskupa rzymskiego

Pasterzem całej owczarni Pańskiej jest Biskup Kościoła rzymskiego; w nim bowiem, z najzupełniej wolnego postanowienia Opatrzności Bożej, św. Piotr Apostoł złożył Chrystusowi przez męczeństwo najwyższe świadectwo krwi. Jest więc zrozumiałe, że przedmiotem szczególnej uwagi była zawsze prawowita sukcesja apostolska na tej stolicy. Dlatego też w ciągu wieków papieże uważali za swój ścisły obowiązek, co więcej, za swoje szczególne prawo, aby przez odpowiednie normy regulować wybór następcy. Odpowiadając na potrzeby epoki, zatroszczyli się o wydanie w tym względzie mądrych i stosownych reguł w celu pokierowania godnym przygotowaniem i uporządkowanym przebiegiem uroczystego zebrania elektorów, którym - w przypadku wakatu Stolicy Apostolskiej - jest powierzony ważny i trudny obowiązek wyboru Biskupa Rzymu.

2013-02-13 07:38

[ TEMATY ]

Wybrane dla Ciebie

Papież Franciszek pojedzie w 2017 roku do Fatimy

Pilgrim-Fatima-Foter-CC-BY-SA

Papież Franciszek odwiedzi w 2017 roku maryjne sanktuarium w Fatimie. Poinformowało o tym Radio Watykańskie powołując się na miejscowego biskupa Antonio Marto. Portugalski hierarcha powiedział, że w rozmowie z nim papież wyraził chęć przyjazdu do Fatimy na 100. rocznicę objawień maryjnych.

Więcej ...

Bp Chrząszcz do młodzieży: Chrystus chce głosić Ewangelię waszymi ustami!

2021-07-24 20:02

diecezja.pl

Chrystus chce głosić Ewangelię do współczesnego młodego człowieka ustami jego rówieśników. Wasze świadectwo wiary jest bardzo ważne, ono ma wielką moc. Nie możemy tego zaprzepaścić ani zmarnować - mówił bp Robert Chrząszcz w homilii podczas Mszy św., odprawionej w sanktuarium św. Jana Pawła II w Krakowie z okazji 5. rocznicy ŚDM.

Więcej ...

Tradycja zamknięta w rezerwatach [FELIETON]

2021-07-25 09:00
Msza św. w nadzwyczajnej formie rytu rzymskiego sprawowana 20 czerwca w kościele św. Barbary w Mikuszowicach Krakowskich.

Robert Karp

Msza św. w nadzwyczajnej formie rytu rzymskiego sprawowana 20 czerwca w kościele św. Barbary w Mikuszowicach Krakowskich.

W swoim najnowszym felietonie Wojciech Grzywacz porusza temat nowych uregulowań dot. Mszy trydenckiej zawartych w motu proprio papieża Franciszka Traditionis Custodes.

Więcej ...

Reklama

Najpopularniejsze

Jutro - 25 lipca, w Dniu Dziadków, można uzyskać...

Jutro - 25 lipca, w Dniu Dziadków, można uzyskać...

Zmiany kapłanów 2021 r.

Kościół

Zmiany kapłanów 2021 r.

Znak obecności Pana

Wiara

Znak obecności Pana

Przewodniczący KEP:  Kościół nie może być na...

Przewodniczący KEP: Kościół nie może być na...

O. Leon Knabit o Mszy św. trydenckiej

Kościół

O. Leon Knabit o Mszy św. trydenckiej

Tłumy pożegnały rodzinę zastrzeloną w Borowcach

Polska

Tłumy pożegnały rodzinę zastrzeloną w Borowcach

Bp Batut: Motu proprio papieża Franciszka w sprawie Mszy...

Kościół

Bp Batut: Motu proprio papieża Franciszka w sprawie Mszy...

Ksiądz na wakacjach

Kościół

Ksiądz na wakacjach

Św. Maria Magdalena – pierwszy świadek Zmartwychwstania

Święci i błogosławieni

Św. Maria Magdalena – pierwszy świadek Zmartwychwstania