W ten sposób zostanie uhonorowana Zofia Kossak – wybitna pisarka i działaczka katolicka, która w czasie okupacji była współzałożycielką dwóch tajnych organizacji: Frontu Odrodzenia Polski oraz Rady Pomocy Żydom „Żegota”.

Zofia Kossak pochodziła ze słynnej rodziny Kossaków, była spokrewniona z malarzami: Juliuszem, Wojciechem i Jerzym Kossakami oraz z poetką Marią Pawlikowską-Jasnorzewską. Studiowała malarstwo w Warszawie i Genewie, a po zamążpójściu zamieszkała na Wołyniu. Traumatyczne przeżycia z 1917 r. – krwawe walki i najazd bolszewicki spisała w książce pt. „Pożoga”. Później zamieszkała w Górkach Wielkich na Podbeskidziu. W 1939 r. przeniosła się do Warszawy, gdzie zaangażowała się w działalność konspiracyjną, charytatywną i ratowanie ludności żydowskiej. Aresztowana przez gestapo, znalazła się w obozie w Auschwitz, skąd przewieziono ją na Pawiak w Warszawie. Została uwolniona tuż przed wybuchem Powstania Warszawskiego, w którym wzięła udział.

Jak wielu ludzi kultury po upadku powstania schroniła się razem z córką Anną w Częstochowie. Tutaj Zofia Kossak pisała książkę „Z otchłani” i jednocześnie podjęła starania o wznowienie Tygodnika Katolickiego „Niedziela”, który nie ukazywał się w okresie okupacji. W lutym 1945 r. zwróciła się do biskupa częstochowskiego Teodora Kubiny z propozycją pomocy przy wznowieniu „Niedzieli”. Ksiądz Biskup przyjął tę inicjatywę i wkrótce powołał ks. Antoniego Marchewkę na stanowisko redaktora naczelnego tygodnika. Zofia Kossak-Szatkowska zajęła się wraz z ks. Marchewką organizowaniem redakcji i zaczęła publikować swoje teksty na łamach „Niedzieli”. Pierwszy numer pisma po wznowieniu ukazał się z datą 8 kwietnia 1945 r. Ta wybitna pisarka wchodziła też w skład zespołu redakcyjnego. Z tymczasowego mieszkania na plebanii parafii pw. św. Barbary w Częstochowie Zofia Kossak razem z córką chodziły codziennie na poranną Mszę św. przed Cudownym Obrazem Matki Bożej Częstochowskiej na Jasnej Górze. Wspomnienia z pobytu w Częstochowie znajdziemy w książce Anny Szatkowskiej – córki pisarki pt. „Był dom...”. Okres pobytu pisarki w Częstochowie przywołuje również w swoich wspomnieniach ks. Marchewka. Tom zatytułowany „Nadejdzie kiedyś dzień wolności” został wydany w serii Biblioteka „Niedzieli”.

Zofia Kossak znalazła się następnie na emigracji, gdzie utrzymywała się, pracując fizycznie. Po powrocie do kraju zamieszkała ponownie w Górkach Wielkich. Zmarła 9 kwietnia 1968 r. Jest odznaczona medalem Sprawiedliwy wśród Narodów Świata.

W Akademii im. Jana Długosza w Częstochowie odbyło się 24 stycznia 2018 r. spotkanie Komitetu Naukowego, który przygotowuje konferencję poświęconą Zofii Kossak. Wzięli w nim udział m.in.: rektor uczelni dr hab. Anna Wypych-Gawrońska – profesor AJD, przewodniczący senackiej Komisji Kultury i Środków Przekazu sen. Jerzy Fedorowicz, sen. prof. Jan Żaryn, poseł na Sejm RP i prezes Zarządu Okręgu PiS w Częstochowie Szymon Giżyński, wnuczka pisarki Anna Fenby Taylor oraz kierownik Muzeum Zofii Kossak w Górkach Wielkich Diana Pieczonka-Giec.

– Pomysł zorganizowania konferencji towarzyszył mi od kilku lat, a okrągła rocznica śmierci pisarki wydawała się ku temu znakomitą okazją. Twórczość Zofii Kossak, jej bogaty dorobek literacki, a przede wszystkim uniwersalne przesłanie, które niesie jej literatura dla cywilizacji chrześcijańskiej, narodu polskiego, Europy, a nawet narodów świata, nakłada na elity polityczne i społeczne w Polsce, które czują się odpowiedzialne za losy Polski i Polaków, obowiązek podjęcia tych wszystkich aspektów na nowo – powiedział sen. Artur Warzocha.