A wzorem Judyma dla Żeromskiego był lekarz Aleksander Widera zmarły w wieku 35 lat i pochowany na cmentarzu w Zagórzu. Na jego grobie w roku 1997 Koło Sosnowiec Polskiego Towarzystwa Lekarskiego umieściło tablicę pamiątkową literackiego Judyma.

Tymczasem takich Judymów, bynajmniej niepowieściowych, ale żyjących i działających w realiach Zagłębia Dąbrowskiego po odzyskaniu przez Polskę niepodległości, było wielu. Ich sylwetki można zobaczyć w sosnowieckim Pałacu Schoena, gdzie podczas wielkiego święta kultury – Nocy Muzeów, w sobotę 18 maja br. otwarto wystawę pt. „Lekarze Zagłębia Dąbrowskiego – wybrane sylwetki”. Ekspozycja przygotowana została przez Komisję Historyczną i Ośrodek Dokumentacji Historycznej Śląskiej Izby Lekarskiej. Autorami wystawy są lekarze: Krzysztof Brożek, Emilian Kocot i Stanisław Mysiak.

Lekarze w walce o utrzymanie polskości

– Myślą przewodnią wystawy jest ukazanie znaczących sylwetek lekarzy mających udział w walce o utrzymanie polskości, tworzenie i rozwój struktur odradzającej się państwowości polskiej. Mamy nadzieję, że ta wystawa niejako zmotywuje zwiedzających do przekazywania posiadanych dokumentów i pamiątek w Ośrodku Dokumentacji Historycznej Śląskiej Izby Lekarskiej jako zalążka kolejnej wystawy lub publikacji – podkreśla dr Emilian Kocot z Sosnowca.

Niezłomna „40”

Wśród przedstawionych na prezentowanej w Muzeum Schoena wystawie znajdują się zarówno znane postaci, będące patronami ulic czy szpitali Zagłębia Dąbrowskiego, jak i mniej znani działacze. W sumie 40 sylwetek lekarzy Zagłębia, a wśród nich m.in. Stanisław Rudolf – pierwszy lekarz miejski w Sosnowcu, który opiekował się więźniami politycznymi w Będzinie, a także lekarz Kazimierz Hugo-Suchodolski, który udzielał pierwszej pomocy w miejscu zbrodni przed Hutą „Katarzyna”. Na uwagę zasługuje także postać Sławoja Felicjana Składkowskiego – chirurga i ginekologa, który po wybuchu I wojny światowej wstąpił do Legionów Polskich. Karol Zahorski – którego imię nosi Szpital Miejski nr 2 w Sosnowcu to kolejny wybitny Judym Zagłębia, który w latach powstań śląskich opiekował się rannymi powstańcami a podczas II wojny światowej współpracował z AK.

Misje zagłębiowskich lekarzy

Warto przyjrzeć się bliżej nowo otwartej wystawie, aby dowiedzieć się rozmaitych faktów na temat wybranych lekarzy Zagłębia, jak również dowiedzieć się, w jaki sposób w odrodzonej Rzeczypospolitej brali oni czynny udział w wielu misjach. Chodzi tutaj przede wszystkim o działalność lekarzy w Polskim Czerwonym Krzyżu, którą prowadzili od roku 1919, w tworzeniu struktur NSZZ „Solidarność”, organizowaniu pomocy lekarskiej poszkodowanym w stanie wojennym i pomocy charytatywnej prześladowanym w czasie kryzysu lat 80. ubiegłego stulecia. Wśród przedstawionych skrótowo sylwetek autorzy wystawy starali się wyeksponować postaci szczególnie w tej walce zasłużone. Na uwagę zasługuje fakt udziału lekarzy w zabezpieczeniu sanitarnym powstań śląskich, wojny polsko-czeskiej i polsko-bolszewickiej oraz fakt, że ponad 100 lekarzy, głównie z Zagłębia Dąbrowskiego, oddało swoje życie podczas II wojny światowej w kaźniach Golgoty Wschodu.