Reklama

Góra, u stóp której leżą Kielce

Niedziela kielecka 26/2003

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

Z różnych stron Kielc jest widoczna zalesiona góra, na której szczycie znajduje się kościół z okazałą wieżą dzwonną. Jest nią Karczówka. Wysoka na 319 m, zbudowana z wapieni dewońskich, wchodzi w skład niewielkiego pasma górskiego, przecinającego nasze miasto. To pasmo nosi nazwę "Kadzielniańskie" - od nazwy góry leżącej blisko śródmieścia, Kadzielni. W skład pasma wchodzą jeszcze następujące wzniesienia: Wietrzna - góra rozebrana przez kamieniołom w XX w., Brusznia, Dalnia. Karczówka wchodzi w skład Kielecko-Chęcińskiego Parku Krajobrazowego, utworzonego dopiero w 1988 r.
Górę porasta ok. 180-letni sosnowy las. Szczyt Karczówki jest rezerwatem ścisłym, utworzonym w 1953 r. Strefą ochrony ścisłej objęto powierzchnię 18,5 ha. Zadaniem tego rezerwatu jest ochrona krajobrazu, otaczającego zabytkowy klasztor pobernardyński z XVII w. i wyrobisk dawnych kopalń rudy ołowiu (galeny).
Nazwa góry pochodzi od ludzi, którzy w przeszłości zajmowali się karczowaniem lasu dla potrzeb działalności górniczej. Obecnie mało kto wie, że w dawnych czasach ta góra była jedną wielką kopalnią odkrywkową. Już od XIV w. wydobywano tu ołów.
Wydobycie odbywało się metodą szparowo-szybową. Ruda występowała na powierzchni lub na bardzo niewielkiej głębokości. Żyły ołowiu znajdują się po stronie południowej i zachodniej wzniesienia. Do dzisiaj są zachowane wąskie, wydrążone szczeliny, z których wybrano ołów, oraz zagłębienia po dawnych szybach. Jest ich na Karczówce, Bruszni i Dalni ok. 1000. Wydobyty urobek był przetapiany w hucie ołowiu Niewachlów lub Białogon.
Z upływem czasu zasoby rudy się wyczerpały. W pamięci potomnych po tradycjach górniczych pozostał w kościele klasztornym posąg św. Barbary, z piękną legendą o gwarku (ob. górniku) Mali. Legendę tę spisano i umieszczono obok posągu.
Gwarek ów odnalazł bryłę samorodka galeny, z której wykuto wspomniany posąg św. Barbary, a także płaskorzeźbę Madonny, umieszczoną w północnej nawie katedry, oraz płaskorzeźbę św. Antoniego, umieszczoną w kościele w Borkowicach, nieopodal Przysuchy. To znalezisko miało miejsce już po zbudowaniu klasztoru - 7 grudnia 1646 r.
Klasztor i kościół zbudowano w w. XVII - jako wotum dziękczynne za ocelenie miasta od szalejącej wówczas epidemii. Po powstaniu klasztoru góra ta, niezależnie od działalności górniczej, stała się miejscem kultu religijnego.
Z miejsca widokowego w pobliżu bramy klasztornej rozciąga się przepiękna panorama na Kielce. Tutaj widać, że nasze miasto leży między górami. Widoczna jest kielecka Starówka na czele z katedrą, nowoczesne dzielnice miasta oraz najwyższy budynek - biurowiec przy ul. Targowej.
Po stronie północnej cieszy oko widok na pasma górskie: Oblęgorskie i Tumlińskie. Można zobaczyć kościół w Chełmcach, do którego uczęszczał Henryk Sienkiewicz. Sam Oblęgorek (rodzinna miejscowość H. Sienkiewicza - przyp. red.) jest niewidoczny, ale widać górę Baranią (427m), położoną nad nim.
Piękne widoki na okolicę i miasto rozciągają się również z wieży kościoła. Po stronie południowej widać pasma górskie: Zgórskie, Posłowickie i Dymińskie.
Również po północnej stronie lasy, porastające pasmo tumlińskie, są jakby na wyciągnięcie ręki. Widoczna jest zabudowa przemysłowa KZWM i "Armatur". Niestety te zakłady będące chlubą miasta, są bliskie upadku. Bliżej naszej wieży rozłożone są zakłady "Iskra".
Po stronie zachodniej widać obniżenie rzeczne Bobrzy. Z wieży widoczny jest krzyż na Bruszni, ustawiony przez kieleckich harcerzy w 1917 r. w miejscu, gdzie odbyła się zbiórka powstańców styczniowych przed zamierzonym atakiem na Kielce. Przed tym krzyżem drużyny harcerskie z miasta składają swoje przyrzeczenie.
Z góry widać także całą zabudowę klasztoru, ale o samym klasztorze trzeba powiedzieć więcej następnym razem.

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

Podziel się:

Oceń:

2003-12-31 00:00

Wybrane dla Ciebie

Nowy rzecznik Archidiecezji Katowickiej

2026-05-11 16:45
Ks. Rafał Skitek

Archidiecezja Katowicka

Ks. Rafał Skitek

Decyzją abp. Andrzeja Przybylskiego nowym rzecznikiem prasowym Archidiecezji Katowickiej został nim ks. Rafał Skitek, redaktor naczelny i dyrektor Radia eM.

Więcej ...

Niezbędnik Katolika miej zawsze pod ręką

Red.

Do wersji od lat istniejącej w naszej przestrzeni internetowej Niezbędnika Katolika, która każdego miesiąca inspiruje do modlitwy miliony katolików, dołączamy wersję papierową. Każdego miesiąca będziemy przygotowywać niewielki i poręczny modlitewnik, który dotrze do Państwa rąk razem z naszym tygodnikiem w ostatnią niedzielę każdego miesiąca. Dostępna jest również wersja PDF naszego Niezbędnika!

Więcej ...

W tej diecezji robią konkurs na proboszcza. Chętnych nie brakuje

2026-05-12 13:54

Karol Porwich/Niedziela

Muszą mieć przynajmniej 15-letnie doświadczenie kapłańskie i wizję prowadzenia wspólnoty parafialnej - lubelska kuria poszukuje kandydatów na proboszczów do 16 parafii. Chodzi o zwiększenie przejrzystości wyboru i lepsze dopasowanie duszpasterzy do potrzeb lokalnych wspólnot. - To ogromna szansa na budowanie autentycznej współodpowiedzialności za Kościół lokalny, którego podstawową komórką jest właśnie parafia - uważa ks. prof. Paweł Kaleta z Instytutu Prawa Kanonicznego Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego.

Więcej ...

Reklama

Najpopularniejsze

31 spojrzeń Maryi: Spojrzenie wdzięczne

Wiara

31 spojrzeń Maryi: Spojrzenie wdzięczne

Muzułmanie, którzy spotkali Chrystusa: odejście oznacza...

Wiara

Muzułmanie, którzy spotkali Chrystusa: odejście oznacza...

Lubelskie/ Ok. 20 osób w szpitalu po wypadku na trasie...

Niedziela Lubelska

Lubelskie/ Ok. 20 osób w szpitalu po wypadku na trasie...

Majowe podróże z Maryją: Kalwaria Zebrzydowska - Polska...

Kościół

Majowe podróże z Maryją: Kalwaria Zebrzydowska - Polska...

Neapol: Cud św. Januarego powtórzył się w obecności...

Kościół

Neapol: Cud św. Januarego powtórzył się w obecności...

Papież zadzwonił do działu obsługi klienta....

W wolnej chwili

Papież zadzwonił do działu obsługi klienta....

Nowenna o pokój za wstawiennictwem Matki Bożej Fatimskiej

Wiara

Nowenna o pokój za wstawiennictwem Matki Bożej Fatimskiej

Nowenna do św. Andrzeja Boboli

Wiara

Nowenna do św. Andrzeja Boboli

Niezbędnik Katolika miej zawsze pod ręką

Wiara

Niezbędnik Katolika miej zawsze pod ręką