Reklama

Góra, u stóp której leżą Kielce

Niedziela kielecka 26/2003

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

Z różnych stron Kielc jest widoczna zalesiona góra, na której szczycie znajduje się kościół z okazałą wieżą dzwonną. Jest nią Karczówka. Wysoka na 319 m, zbudowana z wapieni dewońskich, wchodzi w skład niewielkiego pasma górskiego, przecinającego nasze miasto. To pasmo nosi nazwę "Kadzielniańskie" - od nazwy góry leżącej blisko śródmieścia, Kadzielni. W skład pasma wchodzą jeszcze następujące wzniesienia: Wietrzna - góra rozebrana przez kamieniołom w XX w., Brusznia, Dalnia. Karczówka wchodzi w skład Kielecko-Chęcińskiego Parku Krajobrazowego, utworzonego dopiero w 1988 r.
Górę porasta ok. 180-letni sosnowy las. Szczyt Karczówki jest rezerwatem ścisłym, utworzonym w 1953 r. Strefą ochrony ścisłej objęto powierzchnię 18,5 ha. Zadaniem tego rezerwatu jest ochrona krajobrazu, otaczającego zabytkowy klasztor pobernardyński z XVII w. i wyrobisk dawnych kopalń rudy ołowiu (galeny).
Nazwa góry pochodzi od ludzi, którzy w przeszłości zajmowali się karczowaniem lasu dla potrzeb działalności górniczej. Obecnie mało kto wie, że w dawnych czasach ta góra była jedną wielką kopalnią odkrywkową. Już od XIV w. wydobywano tu ołów.
Wydobycie odbywało się metodą szparowo-szybową. Ruda występowała na powierzchni lub na bardzo niewielkiej głębokości. Żyły ołowiu znajdują się po stronie południowej i zachodniej wzniesienia. Do dzisiaj są zachowane wąskie, wydrążone szczeliny, z których wybrano ołów, oraz zagłębienia po dawnych szybach. Jest ich na Karczówce, Bruszni i Dalni ok. 1000. Wydobyty urobek był przetapiany w hucie ołowiu Niewachlów lub Białogon.
Z upływem czasu zasoby rudy się wyczerpały. W pamięci potomnych po tradycjach górniczych pozostał w kościele klasztornym posąg św. Barbary, z piękną legendą o gwarku (ob. górniku) Mali. Legendę tę spisano i umieszczono obok posągu.
Gwarek ów odnalazł bryłę samorodka galeny, z której wykuto wspomniany posąg św. Barbary, a także płaskorzeźbę Madonny, umieszczoną w północnej nawie katedry, oraz płaskorzeźbę św. Antoniego, umieszczoną w kościele w Borkowicach, nieopodal Przysuchy. To znalezisko miało miejsce już po zbudowaniu klasztoru - 7 grudnia 1646 r.
Klasztor i kościół zbudowano w w. XVII - jako wotum dziękczynne za ocelenie miasta od szalejącej wówczas epidemii. Po powstaniu klasztoru góra ta, niezależnie od działalności górniczej, stała się miejscem kultu religijnego.
Z miejsca widokowego w pobliżu bramy klasztornej rozciąga się przepiękna panorama na Kielce. Tutaj widać, że nasze miasto leży między górami. Widoczna jest kielecka Starówka na czele z katedrą, nowoczesne dzielnice miasta oraz najwyższy budynek - biurowiec przy ul. Targowej.
Po stronie północnej cieszy oko widok na pasma górskie: Oblęgorskie i Tumlińskie. Można zobaczyć kościół w Chełmcach, do którego uczęszczał Henryk Sienkiewicz. Sam Oblęgorek (rodzinna miejscowość H. Sienkiewicza - przyp. red.) jest niewidoczny, ale widać górę Baranią (427m), położoną nad nim.
Piękne widoki na okolicę i miasto rozciągają się również z wieży kościoła. Po stronie południowej widać pasma górskie: Zgórskie, Posłowickie i Dymińskie.
Również po północnej stronie lasy, porastające pasmo tumlińskie, są jakby na wyciągnięcie ręki. Widoczna jest zabudowa przemysłowa KZWM i "Armatur". Niestety te zakłady będące chlubą miasta, są bliskie upadku. Bliżej naszej wieży rozłożone są zakłady "Iskra".
Po stronie zachodniej widać obniżenie rzeczne Bobrzy. Z wieży widoczny jest krzyż na Bruszni, ustawiony przez kieleckich harcerzy w 1917 r. w miejscu, gdzie odbyła się zbiórka powstańców styczniowych przed zamierzonym atakiem na Kielce. Przed tym krzyżem drużyny harcerskie z miasta składają swoje przyrzeczenie.
Z góry widać także całą zabudowę klasztoru, ale o samym klasztorze trzeba powiedzieć więcej następnym razem.

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

Podziel się:

Oceń:

2003-12-31 00:00

Wybrane dla Ciebie

Ideologizacja talerza. Co nasze dzieci będą jadły w szkole?

2026-09-15 09:46

Adobe Stock

Nowe zasady żywienia w szkołach miały oznaczać zdrowsze posiłki, mniej cukru i więcej warzyw. Tymczasem już po pierwszych dniach ich obowiązywania krytyczne głosy pojawiły się nawet w mediach uchodzących za liberalne. Informowały one o dzieciach wracających ze szkoły głodnych i rodzicach rezygnujących z obiadów; opisywały nietknięte posiłki oraz widmo podwyżek cen. To ważny moment tej debaty. Pokazuje bowiem, że problemu nie da się sprowadzić do sporu prawicy z lewicą ani do prostego pytania, kto lubi mięso, a kto soczewicę.

Więcej ...

Sekretarz kard. Müllera: z wysokości krzyża płynie nauka, która zmieniła oblicze świata

2026-09-15 11:10
Były prefekt Kongregacji Nauki Wiary wprowadził relikwie dwóch błogosławionych Polaków – Prymasa Polski kard. Stefana Wyszyńskiego i ks. Jerzego Popiełuszki.

Materiały parafii

Były prefekt Kongregacji Nauki Wiary wprowadził relikwie dwóch błogosławionych Polaków – Prymasa Polski kard. Stefana Wyszyńskiego i ks. Jerzego Popiełuszki.

W parafii pw. Podwyższenia Krzyża Świętego w Gorzowie Wlkp.13 września odbyły się uroczystości odpustowe z udziałem kard. Gerhard Ludwiga Müllera. Były prefekt Kongregacji Nauki Wiary wprowadził relikwie dwóch błogosławionych Polaków – Prymasa Polski kard. Stefana Wyszyńskiego i ks. Jerzego Popiełuszki.

Więcej ...

Sudan: systemowi pomocy humanitarnej grozi załamanie

2026-09-15 20:49

Materiały prasowe

Systemowi pomocy humanitarnej w Sudanie grozi załamanie w nadchodzących tygodniach z powodu braku funduszy. Takie ostrzeżenie wydały wczoraj agencje Organizacji Narodów Zjednoczonych. Ten afrykański kraj stoi w obliczu, jak określa to ONZ, najgorszego na świecie kryzysu głodu i przesiedleń.

Więcej ...

Reklama

Najpopularniejsze

Radom: dewastacja zabytkowej kapliczki

Kościół

Radom: dewastacja zabytkowej kapliczki

Portugalia: W Sanktuarium w Fatimie będzie codziennie...

Kościół

Portugalia: W Sanktuarium w Fatimie będzie codziennie...

O ponad 8% wzrosła liczba pielgrzymów na Jasnej Górze w...

Kościół

O ponad 8% wzrosła liczba pielgrzymów na Jasnej Górze w...

Sekretarz kard. Müllera: z wysokości krzyża płynie...

Aspekty

Sekretarz kard. Müllera: z wysokości krzyża płynie...

Nowe zgromadzenie zakonne rozpoczęło posługę w Polsce

Kościół

Nowe zgromadzenie zakonne rozpoczęło posługę w Polsce

Nowenna do Matki Bożej Bolesnej

Wiara

Nowenna do Matki Bożej Bolesnej

Zamknięcie kanału Archidiecezji Łódzkiej na YouTube....

Kościół

Zamknięcie kanału Archidiecezji Łódzkiej na YouTube....

Nowenna przed Świętem Podwyższenia Krzyża Świętego

Wiara

Nowenna przed Świętem Podwyższenia Krzyża Świętego

Zaginął nowicjusz z klasztoru w Zamartem. Apel o pomoc i...

Kościół

Zaginął nowicjusz z klasztoru w Zamartem. Apel o pomoc i...