Proces budowy państwa obywatelskiego jest ściśle związany z ideą samorządności, wcielaną w życie naszego kraju od początku lat 90. Ustawa o samorządzie terytorialnym pozwoliła przekazać część kompetencji władczych radom gmin i zarządom realizującym politykę regionalną. W 1999 r. rozpoczął się drugi etap reformy samorządowej związany z powołaniem województw samodzielnie odpowiadających za wiele usług publicznych (np. szkolnictwo, opieka zdrowotna czy infrastruktura komunalna). Sejmiki wojewódzkie i zarządy regionów dysponują różnymi możliwościami kształtowania rozwoju regionalnego i oddziaływania na życie społeczno-ekonomiczne swoich terytoriów. Jednym z pierwszych zadań postawionych przed samorządami wojewódzkimi jest przygotowanie strategii rozwoju poszczególnych regionów zgodnych z jednej strony z założeniami ogólnopolskiej koncepcji rozwojowej, a z drugiej strony uwzględniających aspiracje różnych grup społecznych - mieszkańców 16 nowych struktur administracyjnych Polski.

Województwo zachodniopomorskie, położone na granicy z Unią Europejską, w pobliżu wielkiej aglomeracji berlińskiej o niewykorzystanym potencjale cywilizacyjnego rozwoju powinno błysnąć strategią długofalową, doskonale przygotowaną, która mogłaby zogniskować kierunki działań władzy i społeczeństwa na drodze wzrostu ekonomicznego i duchowego. Niestety, do dzisiaj prace nad strategią nie wyszły poza jałowe dyskusje akademickie, a materiały przedstawione przez władze samorządowe nie wróżą rychłego ich zakończenia. Przykładem nieudolności merytorycznej i organizacyjnej w tym zakresie jest paranoiczna wręcz dyskusja nad misją rozwoju województwa, sformułowaną dość poprawnie jako dążenie do zrównoważonego rozwoju gospodarczego naszego regionu. Pojęcie rozwoju zrównoważonego, wprowadzone do nauki przez Heady´ego (ang. sustainable development) i rozumiane powszechnie jako uwzględnianie ekosystemowych ograniczeń postępu ilościowego, wydawało się uzasadnione w dobie rewolucji informatycznej. Tymczasem zarząd województwa odrzucił tę mądrą koncepcję i w pewnym sensie zburzył wielomiesięczny wysiłek uczestników debat programowych. Rozbijanie fundamentów budowli po zakończeniu konstrukcji drugiego piętra nie jest wyrazem wyobraźni i rozsądku odpowiedzialnych za przygotowanie strategii. Podobne wątpliwości budzi wydawanie pokaźnych sum pieniędzy na opracowywanie cząstkowych ekspertyz wariantowych dla poszczególnych dziedzin życia społecznego. Są one wykonywane przez ośrodki badawcze spoza województwa zachodniopomorskiego, nie znające specyfiki rozwoju regionalnego i lokalnych uwarunkowań w tak złożonych sferach, jak rolnictwo czy ochrona środowiska. Czy naprawdę nie ma w Szczecinie potencjału intelektualnego i badawczego zdolnego opracować twórczo i precyzyjnie koncepcje rozwoju gospodarki zachodniopomorskiej?

Na tym tle trudno oprzeć się wrażeniu, że zakres kompetencji i odpowiedzialności przekazanych samorządowym instytucjom władzy nie do końca jest zgodny z możliwościami racjonalnego rządzenia w terenie. Wynika to być może z braku historycznych doświadczeń społeczeństwa obywatelskiego, a być może z niedostatecznego przygotowania wybieranych członków organów władzy lokalnej. Wydaje się jednak, że musimy przejść tę lekcję demokracji i dojrzałości politycznej, aby za kilkanaście lat osiągnąć poziom wysokorozwiniętych państw uprzemysłowionych. Wówczas my, jako wyborcy, będziemy mieli większe zaufanie do swoich przedstawicieli w radzie gminy czy sejmiku, a oni popełniać będą mniej błędów - chociażby przy konstrukcji strategii rozwoju województwa zachodniopomorskiego.