Znalezienie

Na pamiątkę tego wydarzenia cesarz miał wybudować dwie bazyliki. Monumentalną - ku czci Świetego Krzyża (Ad Crucem) i Bazylikę Zmartwychwstania Pańskiego. Obie świątynie były ze sobą połączone podwórzem. Dziś miejsce, w którym św. Helena znalazła drzewo Krzyża mieści się w obrębie Bazyliki Grobu Pańskiego. Nazywane jest kaplicą św. Heleny. Święta znalazła trzy krzyże w nieużywanej cysternie na wodę. Nikt początkowo nie wiedział,na którym z nich umarł Pan Jezus. Wówczas biskup Jerozolimy Makary nakazał, aby podawać każdy z krzyży umierającej kobiecie. Gdy jej palce dotknęły Krzyża Świętego, kobieta została cudownie uzdrowiona.

Kult relikwii

Relikwie Krzyża Świętego były i są najcenniejszymi, jakie zna chrześcijaństwo. Po dziś dzień wiele kościołów szczyci się ich posiadaniem, choć w wielu wypadkach trudno wyrokować ostatecznie o ich autentyczności. Badacze podają, że dziś największą część drzewa Krzyża Świętego posiada kościół św. Goduli w Brukseli. Część znajduje się w Bazylice św. Piotra w Rzymie. Jeszcze inną posiada katedra paryska. Do dziś każdy nowy arcybiskup Paryża otrzymuje te relikwie do ucałowania podczas pierwszej wizyty w katedrze. W Polsce największą część relikwii Krzyża Świętego posiadali dominikanie w Lublinie. Niestety, w 1991 r. została ona świętokradczo zrabowana. Słynnym sanktuarium Krzyża Świętego jest Łysa Góra pod Kielcami. Relikwie trafiły tam przez św. Emeryka w XI w. Zresztą od klasztoru i znajdujących się w nim relikwii wzięło nazwę całe pasmo Gór Świętokrzyskich, a sanktuarium do czasu potopu szwedzkiego było największym miejscem kultu religijnego w całej Polsce. W naszej diecezji wymownymi znakami kultu Krzyża Świętego są kościoły pw. Podwyższenia Krzyża Świętego. Jest ich pięć: w Łośniu, Jaworznie-Jeleniu, Sławkowie, Sosnowcu i Wolbromiu. Relikwiarz Krzyża Świętego znajduje się w kościele pw. Świętej Trójcy w Będzinie. Adorowany jest w Wielkim Poście podczas nabożeństwa Gorzkich żali, po których wierni go całują. Pochodzi z XVIII w. Nie ma jednak świadectw jego autentyczności.

Drzewo święte

Chrześcijaństwo jest religią krzyża i nie dziwne, że to ten znak dominuje w pejzażu chrześcijańskich krajów. Najsłynniejszy polski krzyż znajduje się na Giewoncie. Wzniesiony tam w Roku Jubileuszowym 1900 przez drugiego proboszcza zakopiańskiego. W herbach wielu miejscowości polskich znajduje się też ten święty znak chrześcijaństwa. Wśród nich są: Elbląg, Gdańsk, Starogard i inne.