Reklama

Pytanie o wartości

Dziewictwo i celibat (cz. 3)

Niedziela legnicka 46/2001

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

2. Dziewictwo i misterium paschalne

Dziewictwo jest dla Królestwa; ale dlaczego Królestwo wymaga dziewictwa? Czy nie może się ono dokonywać i manifestować całkowicie w małżeństwie, tak jak to miało miejsce przed Chrystusem, w ustroju stworzenia? Odpowiedź przychodzi do nas z tego, co św. Paweł pisze na początku Pierwszego Listu do Koryntian: "Skoro bowiem świat przez mądrość swoją nie poznał Boga w mądrości Bożej, spodobało się Bogu przez głupstwo głoszenia słowa zbawić wierzących"(1 Kor 1, 21). Stoimy naprzeciwko zasady nieobliczalnej mocy, jaka oświetli całe ziemskie dzieło Jezusa i samo istnienie człowieka. Wiadomo, że "głupim" zwiastowaniem jest krzyż. Z tej zasady biorą początek i usprawiedliwienie trzy rodzaje ślubowania religijnego: ubóstwa, posłuszeństwa i czystości. Człowiek nie umiał posługiwać się swą inteligencją i wolą, aby podążać za Bogiem, ale uczynił z nich idola, dlatego też spodobało się Bogu wskazać ludziom odmienną drogę zwiastowania krzyża, rezygnacji z własnego rozumu i woli, posłuszeństwa Chrystusowi. Człowiek też nie umiał korzystać ze swojej seksualności, aby wyjść z samego siebie i otworzyć się na miłość bliźniego i Boga, ale uczynił z tej seksualności swego idola, spodobało się Bogu objawić w Ewangelii drogę rezygnacji z czynnego korzystania z seksualności, która wyraża się we wstrzemięźliwości dla Królestwa i w doskonałej czystości. Człowiek wreszcie nie potrafił korzystać w posłuszeństwie Bogu ze stworzonych dóbr, ale uczynił z nich okazję do chciwości, gwałtu i prześladowania, dlatego podobało się Bogu objawić w Ewangelii drogę rezygnacji z bogactw w radykalnym ubóstwie dla Królestwa.

Ascetyczne znaczenie wotum religijnych opiera się, jak to widać, na żywym misterium chrześcijańskim i na samej historii zbawienia. To, że reformator Luter odrzucił życie religijne i ślubowanie, jest spowodowane wyłącznie zewnętrznymi okolicznościami i żarliwą polemiką, jakie przeszkodziły w rozróżnieniu dobrych rzeczy od nadużyć. W rzeczywistości nikt nigdy nie dał ślubowaniom religijnym solidniejszej podstawy niż ta, którą dał im Luter, formułując zasadę: "Bóg objawia się w swoim przeciwieństwie", to znaczy, że Bóg w Nowym Testamencie objawia swą chwałę w pokorze, swe bogactwo w ubóstwie, swą mądrość w "głupocie". Jeżeli faktycznie Bóg objawia się teraz w formie przeciwnej do tej, którą ludzki rozum uważa za korzystną, wynika z tego, że należy przyjąć go takim, jakim się objawia, wejść w jego styl, mówić jego językiem.

Byłoby doprawdy interesującą rzeczą chcieć przyjąć od uczonych, bogatych i wesołych Boga, który objawia się jako "głupi", ubogi i cierpiący. Nie jest to możliwe i sam Jezus potwierdza to mówiąc, że kto chce podążać za Nim, musi zaprzeć się samego siebie, wziąć własny krzyż i naśladować Go. Ojciec zakrył tajemnice Królestwa przed uczonymi i mądrymi, a objawił je maluczkim.

3. Dziewictwo: charyzmat

Celibat czy dziewictwo stały się w naszych czasach w Kościele instytucją. Dla społeczeństwa są one "stanem" i rzeczywiście, w naszych dowodach jest zapisane: stan cywilny "kawaler" lub "panna". Zatem stan uregulowany przez prawo; wewnątrz Kościoła obiekt licznych dyskusji ( na przykład, czy powinien obowiązywać księży, czy mogą być oni od niego zwolnieni); postrzegany z podejrzliwością i z litością poza Kościołem przez wielu przedstawicieli tak zwanych nauk humanistycznych, jak psychologia i socjologia. Freud powiedział, że "neuroza zastępuje w naszej epoce klasztor, do którego pragną wstąpić wszystkie osoby rozczarowane życiem lub te, które czują się zbyt słabe, aby się z życiem zmierzyć". Dziewictwo i celibat miałyby być starym odpowiednikiem nowoczesnej neurozy!

Nietrudno, aby w takiej atmosferze słowa celibat czy dziewictwo kojarzyły się natychmiast z ideą nierozwiązanego problemu, drażliwego tematu, zamiast przywoływać skojarzenia z ideałem, boskiej " inwencji" Chrystusa. Istnieje niebezpieczeństwo, że stracimy z oczu istotę pewnych kwestii, które są czysto przypadkowe i marginalne. Niezbędne jest zatem obalenie mentalności, a to może się dokonać jedynie poprzez dzieło Ducha Świętego. Nie czyni on nowych rzeczy, ale czyni rzeczy nowymi. Odnawia osoby, instytucje, a zatem także celibat dla Królestwa i dziewictwo dla Pana. Jan Paweł II napisał przy okazji 1600. rocznicy soboru ekumenicznego w Konstantynopolu ( 381), który proklamował boskość Ducha Świętego: "Całe dzieło odnowienia Kościoła, jakie II Sobór Watykański w tak opatrzny sposób zaproponował i rozpoczął, może się dokonać tylko w Duchu Świętym, to znaczy z pomocą jego światła i jego mocy".

Czym faktycznie jest dziewictwo tak w przypadku kobiet, jak i mężczyzn? Św. Paweł pisze: "Nie mam zaś nakazu Pańskiego co do dziewic, lecz daję radę jako ten, który - wskutek doznanego od Pana miłosierdzia - godzien jest, aby mu wierzono" (1 Kor 7, 25). W przeszłości dziewictwo, tak jak i dobrowolne ubóstwo i posłuszeństwo było postrzegane i tłumaczone najchętniej kategoriami "rad ewangelicznych" i jako taka oddzielana od "zasad", jaką była na przykład wierność małżeńska. To, co można było powiedzieć i zrozumieć co do dziewictwa i celibatu w takim pojęciu, zostało już szeroko zilustrowane i niewiele nowego można do tego dodać. Może powinno się w związku z tym przyjrzeć temu, co można na nowo zrozumieć, wychodząc z innej kategorii użytej przez Apostoła, w tym samym kontekście, aby określić małżeństwo i dziewictwo kategorią charyzmatu. "Każdy otrzymuje własny dar łaski ( charisma) od Boga: jeden taki, a drugi inny" (1 Kor 7, 7); to znaczy: osoba żyjąca w małżeństwie ma swój charyzmat, a dziewica ma swój charyzmat. Idea "daru" wynika poza tym z samego słowa, którym Jezus ustanowił celibat dla Królestwa, kiedy mówi, że nie wszyscy mogą zrozumieć tę propozycję, ale tylko ci, którym "dane jest" zrozumienie ( por. Mt 19, 11).

Jeśli zatem dziewictwo jest zasadniczo charyzmatem, jest w takim razie "szczególną manifestacją Ducha Świętego", ponieważ tak jest zdefiniowany charyzmat w Nowym Testamencie (por. 1 Kor 12, 7). W szczególny sposób dotyczą wszystkich dziewic słowa Jezusa: " Nie wy Mnie wybraliście, ale Ja was wybrałem" (J 15, 16). Nie wybiera się celibatu czy dziewictwa, aby wejść do Królestwa, ponieważ Królestwo weszło do ciebie. Pan zamieszkał w tobie, wybrał cię i odczuwasz potrzebę pozostania wolnym, aby w pełni odpowiedzieć na ten wybór.

Z tego, co powiedzieliśmy do tej pory, już się wyłania konieczność przestawienia w związku z dziewictwem i celibatem. Takie przestawienie polega na przejściu z postawy tego, który wierzy, że dał dar, dokonał poświęcenia, wielkiego poświęcenia do postawy tego, który spostrzega, że otrzymał dar, ogromny dar i powinien przede wszystkim dziękować. Musimy wyznać, że w osobach poświęconych tkwi czasami, w sposób bardziej lub mniej świadomy, to niewłaściwe uczucie. W takim przypadku bracia, którzy wstąpili w związki małżeńskie, wspierają nieświadomie to przekonanie przez komentarze tego typu: "Zrezygnować z założenia rodziny, żyć samotnie, zrezygnować z tak wspaniałej przyszłości, zamknąć się w seminarium czy w klasztorze: jakież poświęcenie i odwaga!" . A my w to wierzymy.

Tymczasem, jeśli nasze powołanie jest autentyczne, wiemy, że prawda jest dokładnie przeciwna, że powinno się wykrzykiwać "Co za szczęściarz!". Nie ma osoby powołanej do tego typu łańcucha Chrystusowego, która nie miałaby w którymś momencie, zwłaszcza na początku, przy powstawaniu powołania, jasnego przekonania czy chociaż przeczucia, że to, co otrzymuje, jest największą Bożą łaską zaraz po chrzcie.

Jeśli dziewictwo czy celibat są charyzmatem, muszą być zatem traktowane tak, jak traktuje się zazwyczaj dar. Przede wszystkim z pokorą. Wielki męczennik św. Ignacy z Antiochii pisał: "Jeśli ktoś zdoła trwać w czystości na chwałę Pańskiego ciała, pozostanie w tym w pokorze, ponieważ jeśli będzie się tym szczycił, jest stracony, a jeśli uważa się za lepszego od biskupa, jest zgubiony". Niektórzy Ojcowie, jak św. Girolamo, św. Augustyn i św. Bernardyn stwierdzili, że: "lepsza jest osoba niepowściągliwa, ale pokorna, niż dumna dziewica" .

Osoby żyjące w celibacie i w dziewictwie są szczególnie narażone na pokusę dumy. Są to ci, którzy nigdy nie zgięli się przed żadnym stworzeniem, uznając ich niepełność i potrzebę drugiej osoby, mówiąc: "Daj mi swoje istnienie, gdyż własne mi nie wystarcza!". Pierwszą bardziej radykalną formą podporządkowania się jest podporządkowanie mężczyzny kobiecie i kobiety mężczyźnie. Osoba żyjąca w celibacie czy dziewictwie przeżywa to podporządkowanie w inny sposób - niemałżeński - tak zbawienny, aby zwalczyć samowystarczalność, dumę, niezależność. Jednak są oni o wiele mniej "uzależnieni" od innej płci, a zatem bardziej narażeni na ducha dumy. Tak więc pierwszą zasadą korzystania z daru jest czystość i pokora.

Drugą jest radość i pokój, ponieważ napisane jest, że " owocem ducha są: miłość, radość, pokój" (Gal 5, 22) i jeśli doskonała czystość dla Królestwa jest "charyzmatem", musi ona objawiać owoce Ducha.

Kończąc, jeśli dziewictwo jest charyzmatem, musi być przeżywane w wolności, ponieważ jest napisane: "gdzie jest Duch Pański, tam jest wolność" (2 Kor 3, 17). Wolność, ma się rozumieć, wewnętrzna, nie zewnętrzna, która oznacza brak kompleksów, tabu, niedostatku, strachu. Wyrządzono w przeszłości wielką krzywdę chrześcijańskiemu dziewictwu, kiedy otoczono ją mnóstwem obaw, podejrzeń, przestróg, czyniąc z tego powołania pewnego rodzaju drogę, na której wszystkie napisy mówią: "Niebezpieczeństwo, niebezpieczeństwo". Oznacza to powtarzanie błędu leniwego sługi z Ewangelii, który otrzymawszy cenny talent, w obawie przed jego utraceniem zakopał go w ziemi, zamiast dać mu zaowocować. Pozwoliliśmy, aby wierzono w świecie, że zasada w nim funkcjonująca jest silniejsza od zasady, która w nas funkcjonuje, kiedy to sam Jan mówi w jasny sposób do chrześcijan: "Ten, który jest w was, większy jest aniżeli ten, który jest na świecie" (1 J 4, 4). Tym razem naprawdę ukryliśmy lampę oliwną "pod korcem", kiedy to należy ustawić ją na świeczniku, aby dawała światło tym wszystkim, którzy są w domu, to znaczy, w Kościele.

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

Podziel się:

Oceń:

2001-12-31 00:00

Wybrane dla Ciebie

Bp Marek Mendyk: Kościół widzi w was Symeona i Annę naszych czasów

2026-02-02 16:47
Siostry zakonne podczas odnowienia ślubów zakonnych w czasie Eucharystii w święto Ofiarowania Pańskiego w katedrze świdnickiej

ks. Mirosław Benedyk/Niedziela

Siostry zakonne podczas odnowienia ślubów zakonnych w czasie Eucharystii w święto Ofiarowania Pańskiego w katedrze świdnickiej

W święto Ofiarowania Pańskiego świdnicka katedra stała się miejscem szczególnego spotkania osób konsekrowanych z całej diecezji.

Więcej ...

Abp Przybylski: przebudźmy się do misji i ewangelizacji!

2026-02-02 07:17
Abp Andrzej Przybylski

BP KEP

Abp Andrzej Przybylski

Więcej ...

Bp Marek Mendyk: Kościół widzi w was Symeona i Annę naszych czasów

2026-02-02 16:47
Siostry zakonne podczas odnowienia ślubów zakonnych w czasie Eucharystii w święto Ofiarowania Pańskiego w katedrze świdnickiej

ks. Mirosław Benedyk/Niedziela

Siostry zakonne podczas odnowienia ślubów zakonnych w czasie Eucharystii w święto Ofiarowania Pańskiego w katedrze świdnickiej

W święto Ofiarowania Pańskiego świdnicka katedra stała się miejscem szczególnego spotkania osób konsekrowanych z całej diecezji.

Więcej ...

Reklama

Najpopularniejsze

Nakazane święta kościelne w 2026 roku

Kościół

Nakazane święta kościelne w 2026 roku

Prezydent Karol Nawrocki zastosował prawo łaski w...

Wiadomości

Prezydent Karol Nawrocki zastosował prawo łaski w...

Gromnica - świeca nieco zapomniana

Rok liturgiczny

Gromnica - świeca nieco zapomniana

Nowenna do Matki Bożej z Lourdes

Wiara

Nowenna do Matki Bożej z Lourdes

Ciąg dalszy sprawy krzyża. Nauczycielka ze szkoły w...

Wiadomości

Ciąg dalszy sprawy krzyża. Nauczycielka ze szkoły w...

Św. Szarbel ciągle działa. Dwie kobiety zgłaszają cud...

Wiara

Św. Szarbel ciągle działa. Dwie kobiety zgłaszają cud...

Najstarszy biskup w Polsce obchodzi 99. urodziny

Kościół

Najstarszy biskup w Polsce obchodzi 99. urodziny

Nagły zwrot w sprawie ks. Piotra Glasa. Będzie ponowny...

Kościół

Nagły zwrot w sprawie ks. Piotra Glasa. Będzie ponowny...

Co dalej w sprawie ks. Teodora?

Niedziela Wrocławska

Co dalej w sprawie ks. Teodora?