Synod Biskupów pod hasłem Eucharystia źródłem i szczytem życia oraz misji Kościoła, który odbywał się w Rzymie, zakończył obchody Roku Eucharystii. Sekretarzem Synodu był abp Nicola Eterowić, a przewodniczącymi kardynałowie: F. Arinze, prefekt Kongregacji ds. Kultu Bożego, J. Inigues z Meksyku i T. Toppo z Indii, generalnym relatorem synodu patriarcha Wenecji kard. A. Scola. Episkopat Polski reprezentowali: abp H. Muszyński z Gniezna, bp Z. Kiernikowski z Siedlec, bp Z. Zimowski z Radomia i bp E. Ozorowski z Białegostoku.
W obecnym swym kształcie instytucję Synodu Biskupów po Soborze Watykańskim II powołał papież Paweł VI w 1965 r. Synod Biskupów podlega Ojcu Świętemu i zwoływany jest w zależności od bieżących spraw Kościoła. Dotychczas odbyło się dziesięć synodów zwyczajnych, dwa nadzwyczajne, osiem specjalnych i dziesięć partykularnych. Paweł VI zwołał pięć z nich, a Jan Paweł II pozostałe, także obecny, pozostawiając go jako swego rodzaju dziedzictwo swemu następcy.
W pierwszej części synodu były wystąpienia 230 ojców synodalnych na temat Eucharystii. W części drugiej pracowano w dwunastu grupach językowych, które przygotowały materiały przekazane Ojcu Świętemu jako owoc prac synodalnych. Jak poinformował kard. A. Scola, ojcowie synodalni podjęli różne kwestie, opierając się na materiałach przesłanych w ankietach z różnych części świata. Dotyczyły one m.in.: wychowania wiernych do wiary eucharystycznej w obliczu laicyzacji, przedstawienia różnych wymiarów Eucharystii, ukazania związku między Eucharystią a pokutą, duszpasterstwa osób, które nie mogą otrzymać sakramentalnego rozgrzeszenia ani Komunii św. Mówiono też o kryteriach odprawiania Mszy św. dla różnych grup, np. dzieci, młodzieży, chorych. Ważne jest ukazanie związku Eucharystii z zaangażowaniem misyjnym i odpowiedzialnością społeczną. Dyskutowane problemy ukazują, jak bardzo potrzebna jest wielka praca Kościoła i wszystkich wiernych w dziedzinie wychowania do pełnego, świadomego udziału w Eucharystii.
Katechizm Kościoła Katolickiego przytacza słowa św. Ireneusza, że: „Eucharystia jest streszczeniem i podsumowaniem całej naszej wiary”. Bez wiary nie można sprawować Eucharystii ani żyć nią, o czym przypomina triada: wiary, liturgii i życia. Wiara przemienia serce, dokonuje w nim nawrócenia i otwiera je na miłość. Wiara, miłość i nadzieja tworzą chrześcijańskie życie. To sprawia, że uczestnictwo we Mszy św. winno owocować wypełnianiem woli Bożej. Pełny sens wiary dostrzega się przede wszystkim w świadectwie męczenników.
Postawy i wypowiedzi ludzi wskazują, że tajemnica Eucharystii nie jest właściwie rozumiana i przeżywana. Wyrazem tego jest niekiedy niestosowny ubiór wiernych, brak włączenia się we wspólny śpiew, rezygnacja z pewnych gestów liturgicznych, jak przyklęknięcie czy znak pokoju, niestosowne zachowanie przed Mszą św., w czasie jej trwania i po niej. Te negatywne zjawiska powinny wszystkich nas skłaniać do szczerej i głębokiej refleksji, jak się ich wyzbyć. Druga część refleksji winna się koncentrować na tym, co powinniśmy zrobić, aby Msza św., w której uczestniczymy, była miejscem i sposobem uwielbienia, modlitwy, komunii, słuchania i adoracji przy zachowaniu szacunku dla tajemnicy Boga, który objawia się w Chrystusie pod postaciami chleba i wina. Mówiąc inaczej, co trzeba zrobić, aby na Eucharystię, która jest darem Boga, odpowiedzieć taką postawą, która będzie naszym darem dla Boga.