Festiwal Kolęd i Pastorałek w Będzinie obfitował w bogactwo różnorodnych form muzycznych, literackich oraz wysoki poziom artystyczny wykonywanych utworów.

Piękno i bogactwo treści

Śpiew kolęd jest niezwykle mocno wpisany w tradycję świętowania Bożego Narodzenia i stanowi fenomen kulturowy. Niezwykła siła oddziaływania pieśni bożonarodzeniowych wynika stąd, że mówią o narodzinach Boga Człowieka, przekazują teologiczną prawdę o Synu Bożym, który stał się człowiekiem i wszedł w nasze ludzkie sprawy. Typowe kolędy to pieśni nasycone elementami teologicznymi, to narracyjne opowiadania o cudownym zdarzeniu w historii zbawienia, opatrzone odpowiednim komentarzem interpretacyjnym. Niektórzy autorzy pieśni, dla upowszechnienia treści ewangelicznych wykorzystali wzorce ludowe, tańce, czasami pieśni winszujące.
Kontynuatorami tradycji śpiewu kolęd są, coraz liczniejsi i młodsi uczestnicy Festiwalu. Jak podkreślają organizatorzy: - Na tle rozpowszechniającej się kultury masowej, Festiwal ten jest jedną z »wysp działalności kulturalnej«, której istnienie oparte jest na tradycji i wartościach chrześcijańskich oraz kultywowaniu kultury muzycznej. Festiwal z roku na rok zatacza coraz szersze kręgi, wzrasta nie tylko ilość osób pragnących śpiewem chwalić Bożą Dziecinę, ale i ilość sympatyków Festiwalu, którzy wypełniają po brzegi świątynię Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny w Będzinie-Syberce. Podwoje tego kościoła otworzył dla potrzeb Festiwalu ówczesny proboszcz, ks. kan. Stefan Gibała, a od kilku lat piękną tradycję kontynuuje obecny proboszcz, ks. kan. Kazimierz Wawer - fundator jednej z tegorocznych, festiwalowych nagród. - Festiwal stał się ruchem społecznym, amatorskim, a prezentacje coraz bardziej zyskują zabarwienie profesjonalne - mówi ks. Piotr Pilśniak, dyrektor Festiwalu. - Najbardziej cieszy nas fakt, że w zalewie bożonarodzeniowej komercji udaje się uczestnikom oraz nam organizatorom uświadomić sobie piękno i bogatą treść zawartą w kolędach i pastorałkach. W tym roku przybył nowy okręg eliminacji - Kołobrzeg i przesłuchania miały miejsce w 31 rejonach: Częstochowie, Dębnie, Goleniowie, Jarosławiu, Jaworznie, Katowicach, Bielsku Białej, Krakowie, Krasnobrodzie, Lublinie, Łodzi, Olkuszu, Olsztynie, Ostrowcu Świętokrzyskim, Raciborzu, Radomiu, Rybniku-Chwałowicach, Poznaniu, Starachowicach, Ślemieniu, Tarnowskich Górach, Tuchowie, Wadowicach, Warszawie, Wrocławiu, Zielonej Górze oraz w Rzeszowie, Gnieźnie i Równem na Ukrainie - podkreśla ks. Pilśniak.

Na trwałe w historii

- Jestem bardzo szczęśliwy, że mogę inaugurować i kończyć XIV Ogólnopolski Festiwal Kolęd i Pastorałek. Nigdy nie myślałem, że doczekam prawdziwie wolnych czasów, kiedy bez obaw i lęku, głośno i radośnie, całym sercem i duszą będziemy oddawać cześć nowo narodzonemu Bogu. Kolędy to skarby kultury narodowej, w nich czuje się polską duszę, dlatego raduję się ogromnie, że to właśnie na naszym terenie słychać przepiękne aranżacje bożonarodzeniowych pieśni - mówi bp Adam Śmigielski SDB - gość honorowy Koncertu Galowego. Ksiądz Biskup wspomniał też osoby, bez których impreza nie mogłaby zaistnieć, a wśród nich: ks. Piotra Pilśniaka, który wraz z grupą młodzieży organizuje Festiwal począwszy od I edycji. - Ks. kan. Kazimierz Szwarlik, to kolejna osoba, która wpisuje się w historię Festiwalu - mówi Ksiądz Biskup. - To on przed 14 laty, jako proboszcz będzińskiej parafii Świętej Trójcy poparł ideę, zaakceptował pomysł wikariusza - ks. Piotra i grupy młodzieży, aby rozpocząć wspólne kolędowanie - zauważył bp Śmigielski.
Ks. kan. Stefan Gibała, długoletni proboszcz parafii w Będzinie-Syberce, twórca sanktuarium Polskiej Golgoty Wschody przed laty pozwolił, aby to właśnie świątynia poświęcona Matce Jezusa rozbrzmiewała najpiękniejszymi aranżacjami kolęd i pastorałek.
Członkowie festiwalowego jury wyznali, iż z ogromnym zainteresowaniem, a niejednokrotnie i ze wzruszeniem i wysłuchali utworów ilustrujących bogactwo tej formy zarówno w aspekcie muzycznym, literackim, jak i wykonawczym. Szczególnie zaś ujęci byli widoczną właśnie podczas tegorocznego Festiwalu wielopokoleniową potrzebą dzielenia się swoimi umiejętnościami i radością muzykowania. - Jest to wspaniały przykład kultywowania i przekazywania z pokolenia na pokolenie tradycji kolędowania i równoczesne budowanie rzeczywistych fundamentów i wartości kultury polskiej - podkreślali jurorzy.

Nasi diecezjanie

Festiwal to na wskroś młodzieżowy konkurs, zarówno jeśli chodzi o wykonawców, jak i o organizatorów. To w znacznej mierze, dzięki nim Będzin zasłynął w Polsce z największego amatorskiego Festiwalu. Jest to rodzinny, radosny Festiwal, piękny młodością go tworzących i wyjątkowym urokiem polskich kolęd. Spontanicznego charakteru nie odbierają mu, ani regulaminowy kształt, ani forma konkursu. Co roku w niezwykle ciepłym i rodzinnym klimacie ogrzewają serca wszystkich, którzy w jakikolwiek sposób zetkną się z Festiwalem. Zaskoczeni atmosferą ciepła i ludzkiej serdeczności z niecierpliwością wszyscy oczekujemy na kolejną edycję. Należy dodać, że tegoroczna edycja była wyjątkowo rodzinna, nawet nagrodę Grand Prix OFKIP wyśpiewała „Rodzinna Kapela Bugajskich” z Kęt. Wśród nagrodzonych i wyróżnionych nie mogło zabraknąć utalentowanych przedstawicieli naszej diecezji, a wśród nich solistów: Adriana Brodowicza z Będzina, Malwiny Głowackiej z Sosnowca, Alicji Andrejczuk z Czeladzi, Magdaleny Groja z Będzina. Nagrodzone zostały także zespoły, m.in.: Zespół Wokalny z Ogniska Pracy Pozaszkolnej i Gimnazjum nr 9 w Jaworznie, Ludowy Zespół Śpiewaczy „Ożarowianki” z Tąpkowic, Schola z parafii Matki Bożej Różańcowej w Sosnowcu, Zespół Wokalno-Instrumentalny „Brand Cameralis&Musicam Quaero” z Sosnowca oraz Zespół Wokalno-Instrumentalny „4 MAT” z MOK w Olkuszu, do którego powędrowała nagroda Biskupa Sosnowieckiego - zestaw kina domowego.

Międzynarodowy wymiar

- Gdy startowaliśmy z tym muzycznym pomysłem przed 14 laty nawet przez myśl nam nie przeszło, że będzińska impreza muzyczna będzie cieszyła się tak olbrzymim zainteresowaniem i osiągnie ogólnopolski, a nawet międzynarodowy zasięg (Ukraina) - mówi ks. Piotr Pilśniak, pomysłodawca muzycznego przedsięwzięcia, dusza Festiwalu i jego dyrektor, wikariusz parafii św. Joachima w Sosnowcu-Zagórzu. Podczas Koncertu Galowego wielu zaproszonych gości dziękowało za stworzenie artystycznego i duchowego święta radości z Narodzenia Pana Jezusa wyrażonego w pięknej formie pieśni bożonarodzeniowej, terminami „kolęda”, „kantyczka”, „pastorałka”. Pieśń tę po raz pierwszy określono w wieku XVI. Dzisiejsze znaczenie zostało utrwalone w kulturze i tradycji polskiej w wieku XVII. Festiwal jest wspaniałym przykładem pielęgnowania i przekazywania tradycji z pokolenia na pokolenie, więzi międzypokoleniowej i budowania rzeczywistych fundamentów i wartości kultury polskiej. Przez kolędy zaznacza się głęboka jedność i ciągłość kulturowa w szerokim tego słowa znaczeniu, gdyż tylko tak można określić śpiewane we współczesnych opracowaniach utwory znane od stuleci. Festiwal bogaty jest również we współczesne formy oraz propozycje muzyczne, literackie i wykonawcze. Różnorodność środków, rzetelność prezentacji, ciekawe propozycje wykonawcze i interpretacyjne są zasługą nie tylko samych występujących, ale i ich nauczycieli, instruktorów i dyrygentów.