Z przeprowadzonej analizy stanu zagrożenia przestępczością za 2001 rok wynika, że w rejonie działania KMP w Częstochowie stwierdzono ogółem 12091 przestępstw, z czego 334 czynów popełnili nieletni, co stanowi 2,8%. W porównaniu z 2000 r. nastąpił spadek czynów karalnych popełnionych przez nieletnich o ponad 1%.

Przestępczość nieletnich

Największe zagrożenie czynami karalnymi popełnianymi przez nieletnich występowało w 2001 r. w rejonie działania Komisariatu I (107) i IV ( 74). Natomiast najmniejsze w rejonie KP w Blachowni (3) i KP w Kłomnicach ( 10). Wśród zdarzeń kryminalnych, których sprawcami są nieletni, wzrost przestępstw skierowanych przeciwko życiu i zdrowiu potwierdza tendencję narastania agresji i brutalności młodzieży.

Przyczyny brutalności

Agresja to działanie wynikające z niemożności, bezsilności, ograniczenia, frustracji, poczucia krzywdy lub lęku. Źródła zachowań agresywnych tkwią m.in. w rodzinie, przede wszystkim w braku miłości, w alkoholizmie rodziców, złym przykładzie zachowania ze strony matki i ojca, opiekuna, odrzuceniu uczuciowym, przemocy w domu. Na drugim miejscu wymienić należy kłopoty w szkole, niemożność sprostania wymaganiom stawianym przez nauczycieli, lęk przed klasówką, niesprawiedliwa w oczach ucznia ocena, odrzucenie, skrzywdzenie przez rówieśników. Brak uznania społecznego oraz proces naznaczenia społecznego rodzą zachowania agresywne, często przyjmujące formę zachowań zastępczych.

Jednym z czynników kryminogennych sprzyjających przestępczości i utrudniających resocjalizację nieletnich sprawców było i jest: brak zainteresowania ze strony rodziców, poczucie bezkarności za wcześniej popełnione czyny, negatywny wpływ rówieśników, jak i osób dorosłych, łatwy dostęp do napojów alkoholowych.

Kim są?

W 2001 r. wśród 406 nieletnich popełniających czyny karalne, 338 realizowało obowiązek szkolny, 66 nie uczyło się, 1 pracował, 1 pobierał zasiłek. Dominującą grupę stanowili nieletni w wieku 13-16 lat, głównie chłopcy powtarzający klasy, wagarowicze oraz uciekinierzy z domów rodzinnych, placówek opiekuńczo-wychowawczych i zakładów poprawczych. W większości wywodzą się z rodzin patologicznych i kryminogennych. Wśród nieletnich, którzy popełnili czyny karalne, było 60 dzieci w wieku do 13 lat. Popełnienie czynu karalnego przez dzieci poniżej 13 roku życia jest przejawem trwającego przez dłuższy czas procesu niedostosowania społecznego i świadczy o braku odpowiedniej opieki ze strony rodziców i opiekunów i zaniedbaniach wychowawczych w rodzinie. Wśród 406 nieletnich popełniających czyny karalne w 2001 r., roku 40 było pod wpływem alkoholu. Czyny karalne dokonywane przez nieletnich będących pod wpływem alkoholu miały charakter kryminalny, z czego 13 przeciwko życiu i zdrowiu, 24 przeciwko mieniu.