Reklama

Proboszcz archeolog w Muzeum Narodowym

Niedziela kielecka 33/2010

„Archeolog na probostwie” - ten tytuł wystawy w Muzeum Narodowym najlepiej opisuje życiową pasję ks. Stanisława Skurczyńskiego, który pracując w diecezji kieleckiej na kolejnych probostwach, zgromadził i opisał bogate zbiory archeologiczne z czasów od paleolitu po średniowiecze

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

Zbiory pokazane są w porządku chronologicznym. Ksiądz archeolog amator gromadził je podczas posługi kapłańskiej na probostwach m.in. w Korytnicy, Brzegach i Gnojnie w powiecie jędrzejowskim, gdzie prowadził badania terenowe i odkrywał wciąż nowe i cenne stanowiska archeologiczne w miejscowościach południowej i zachodniej Kielecczyzny. Pisał „Dzienniki”, rejestrujące etapy prac i okoliczności, w których odkopywał archeologiczne skarby (zachowało się 5 „Dzienników” ks. Skurczyńskiego). Współpracował z ośrodkami badawczymi i uniwersyteckimi - wciąż się dokształcał i całkiem sprawnie katalogował swoje zbiory, uzupełniając je własnoręcznie wykonanymi rysunkami. W Gnojnie, gdzie był najdłużej (29 lat), urządził miniekspozycję, po której chętnie oprowadzał.
Fragmenty „Dzienników”, znaleziska stanowisk w Gnojnie, Korytnicy, Nizinach, Karsach, sprawozdania plus kilkaset odkopanych przez Księdza przedmiotów odnajdziemy na kieleckiej wystawie. Jolanta Gągorowska-Chudobska, kurator wystawy, wskazuje te najcenniejsze: topór bojowy z Dzierążni (3100 - 2300 lat p.n.e.), motykę z neolitu (5400/5300 - 5000/4700 p.n.e.) czy - wyeksponowane w dużych ilościach - zabytki mezolityczne. Choć laikowi mogą się one wydawać dość zwyczajne, nawet może nierozpoznawalne jako stare motyki, siekiery, topory kamienne - fachowiec dostrzeże, że były one obrobione ręką człowieka. Kielecka wystawa koncentruje się na znaleziskach, ale i na dokonaniach naukowych ks. Skurczyńskiego w dziedzinie archeologii. Wykorzystano także (w dużym zakresie) informacje zawarte w książce Andrzeja Matogi pt. „Archeolog na probostwie. Ksiądz Stanisław Skurczyński 1892 - 1972”.
W latach 60. prawie całą swoją kolekcję, liczącą ponad 100 tys. zabytków, Ksiądz przekazał Muzeum Świętokrzyskiemu (obecnie Narodowemu) w Kielcach, a także mniejszym placówkom muzealnym w Szydłowie i Pińczowie.
Od tego czasu jego kolekcja nieprzerwanie służy muzealnictwu i archeologii - na bazie zbiorów ks. Skurczyńskiego powstają opracowania naukowe, przewodniki, organizowane są sympozja i wystawy. To pierwsza od lat tak duża wystawa poświęcona w całości kolekcji księdza archeologa. W ostatnim czasie jego zbiory były prezentowane jako element wystaw z zakresu ceramiki, zbiorów krzemienia czy z okazji 100-lecia Muzeum Narodowego.
Ks. Stanisław Skurczyński, kapłan diecezji kieleckiej, absolwent Wyższego Seminarium Duchownego w Kielcach, żył w latach 1892 -1972. Archeologia była wielką pasją jego życia, ponadto zajmował się numizmatyką, ciekawostkami przyrodniczymi, entomologią, geologią. Po święceniach pracował jako wikariusz w Gnojnie, Wawrzeńczycach i Niwce, a jako proboszcz w: Korytnicy, Brzegach i w Gnojnie. W 1963 r. przeszedł na emeryturę i mieszkał w charakterze rezydenta w Bogucicach i Chełmcach. W porozumieniu z władzami konserwatorskimi i placówkami muzealnymi prowadził liczne badania archeologiczne powierzchniowe i ratownicze. W 1929 r. Państwowe Muzeum Archeologiczne w Warszawie mianowało go oficjalnym delegatem w kilku powiatach. Odkrył wiele cennych stanowisk archeologicznych w ponad stu miejscowościach południowej i zachodniej części Kielecczyzny. Do najważniejszych znalezisk ks. Skurczyńskiego należą zespoły z okresu tzw. wpływów rzymskich, jak grób książęcy ze Stawian, dwa groby kowali z Szańca i Korytnicy (niemal kompletnie wyposażone, obecnie wśród eksponatów Muzeum Archeologicznego w Warszawie). Odkrył także kilka dużych cmentarzysk kultury łużyckiej, grobów kloszowych, osadę ze starszej fazy wczesnego średniowiecza w Borkach. Był zamiłowanym regionalistą. Wygłosił wiele pogadanek o znaczeniu zabytków archeologicznych i potrzebie ich ochrony. Był także autorem kilku prac drukowanych oraz aktywnym członkiem Polskiego Towarzystwa Archeologicznego. Zmarł w wieku 80 lat w rodzinnym Pińczowie, gdzie został pochowany.
Wystawa w Muzeum Narodowym - prezentowana w Kamienicy pod Trzema Herbami - potrwa do 17 października. Towarzyszą jej warsztaty archeologiczne, organizowane przez Pracownię Artystyczną pod Skarbczykiem. Warsztaty obejmują pracę w terenie, prowadzenie dziennika wykopalisk, dokumentację archeologiczną itp. W zacisznych i przyjemnie chłodnych salach muzeum przygotowano coś dla małych archeologów - piaskownice ze specjalnymi łopatkami, gdzie można pokopać i dokopać się do ciekawych znalezisk, a potem pod okiem pracownika muzeum próbować je skatalogować.

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

Podziel się:

Oceń:

2010-12-31 00:00

Wybrane dla Ciebie

Nowenna do bł. ks. Jerzego Popiełuszki

Grzegorz Jakubowski / KPRP

Nowenna do odmawiania między 10 a 18 października przed wspomnieniem bł. ks. Jerzego Popiełuszki lub w dowolnym terminie.

Więcej ...

Watykan: Leon XIV odprawił Mszę św.

2026-10-14 20:12

PAP

Dziś po południu papież odprawił Mszę świętą, nie w kaplicy szpitala Gemelli, która jest obecnie remontowana, lecz w sali na 10. piętrze, przygotowanej specjalnie na tę okazję - dowiaduje się KAI ze źródeł watykańskich.

Więcej ...

Polacy przy grobie Jana Pawła II modlili się o zdrowie Leona XIV

2026-10-15 09:34

Vatican Media

Modląc się szczególnie o zdrowie i szybki powrót do posługi apostolskiej Papieża Leona XIV chciejmy sobie jeszcze raz uświadomić i nigdy o tym nie zapominajmy, że tylko On, Chrystus, jest naszą drogą, prawdą i życiem - wskazał w homilii przy grobie św. Jana Pawła II karmelita o. Szczepan Praśkiewicz.

Więcej ...

Reklama

Najpopularniejsze

Watykan: Leon XIV odprawił Mszę św.

Leon XIV

Watykan: Leon XIV odprawił Mszę św.

Wulgarna

Wiadomości

Wulgarna "Babcia Kasia" skazana za przemoc wobec...

Nowenna do św. Jana Pawła II

Modlitwa

Nowenna do św. Jana Pawła II

Agnieszka i Wojciech Amaro: Powołanie misyjne można...

Kościół

Agnieszka i Wojciech Amaro: Powołanie misyjne można...

Najnowszy komunikat Policji nt. sytuacji w szkołach i...

Wiadomości

Najnowszy komunikat Policji nt. sytuacji w szkołach i...

Policja ze Szczytna zatrzymała 16-latka, który...

Wiadomości

Policja ze Szczytna zatrzymała 16-latka, który...

Atak w szkole pod Wyszkowem; zmarła pracownica zaatakowana...

Wiadomości

Atak w szkole pod Wyszkowem; zmarła pracownica zaatakowana...

Jurków: W wypadku samochodowym zginął kapłan

Wiadomości

Jurków: W wypadku samochodowym zginął kapłan

Warszawa: 21-latka zaatakowała nożem trzy osoby w szkole

Wiadomości

Warszawa: 21-latka zaatakowała nożem trzy osoby w szkole