Agnieszka Konik-Korn: - Jak narodził się pomysł utworzenia Instytutu?

Pior Matusiak: - Inicjatywa, by w twórczy sposób upamiętnić dziedzictwo i nauczanie Jana Pawła II, pojawiła się jakiś czas temu. Województwo małopolskie oraz gmina Kraków postanowiły włączyć się w działania realizowane przez Centrum Jana Pawła II „Nie lękajcie się!”. Na mocy umowy pomiędzy trzema założycielami powołano na początku 2009 r. do istnienia Instytut Dialogu Międzykulturowego im. Jana Pawła II. Trzeba pamiętać, że Papież jako człowiek dialogu przekraczał progi świątyń innych wyznań. Dlatego organizatorzy Instytutu także w nazwie postanowili zaakcentować te szczególne cele działalności Instytutu. Przesłanie Jana Pawła II gra tutaj kluczową rolę. Działalność Instytutu wiąże się więc z popularyzacją dziedzictwa Jana Pawła II w szerokim i nowoczesnym wymiarze.

- Instytut działa już rok. Jaki był ten czas?

- Był to okres wypełniony wieloma wydarzeniami, zarówno o charakterze religijnym, jak i kulturalnym. Mamy na swoim koncie przedsięwzięcia, które spotkały się z zainteresowaniem i życzliwością. Przypomnę choćby międzynarodową konferencję „Dziedzictwo Jana Pawła II nas zobowiązuje”, zorganizowaną w 90. rocznicę urodzin Ojca Świętego, z udziałem m.in. Arturo Mariego, Joaquina Navarro-Vallsa, ekspozycję pt. „Zbrodnia katyńska. Pamięć i przebaczenie”, na której przedstawione zostały m.in. przedmioty odnalezione przy ofiarach tego ludobójstwa w czasie ekshumacji w 1943 r., plenerową wystawę „Ku wolności” na placu o. Adama Studzińskiego. Natomiast aktualnie można obejrzeć rękopisy dramatu Karola Wojtyły pt. „Brat naszego Boga”, o św. bracie Albercie Chmielowskim, który, jak wiemy, miał ogromny wpływ na kształtowanie się sylwetki duchowej Karola Wojtyły. Dzięki dofinansowaniu z Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego udało się te zapiski odnowić i zabezpieczyć, a do końca marca można je obejrzeć w galerii naszego Instytutu. Do tego trzeba doliczyć wykłady, spotkania, publikacje, koncerty i wiele innych działań…

- Słyszeliśmy także o materiałach filmowych przygotowanych przez Instytut. Czy mógłby Pan opowiedzieć nieco więcej o tym przedsięwzięciu?

- Ogromnym powodzeniem cieszą się filmy, które zrealizowaliśmy wspólnie z Telewizją Kraków. Można je obejrzeć w naszej sali projekcyjnej przy ul. Kanoniczej 18 codziennie w godz. 10-16. Do dyspozycji mamy m.in. 20 filmów prezentujących pielgrzymki Jana Pawła II do Małopolski. Kolejną propozycją cyklu filmowego są świadectwa osób, które w różnoraki sposób towarzyszyły Janowi Pawłowi II w posłudze na Stolicy Apostolskiej oraz w jego pracy i duszpasterstwie w okresie przed wyborem na Papieża. Mamy więc wspomnienia watykanistów - Arturo Mariego, Gian Franco Svidercoschiego, Joaquina Navarro-Vallsa oraz kard. Stanisława Dziwisza, kard. Stanisława Nagyego czy prof. Gabriela Turowskiego. Wciąż trwają prace nad dalszą filmową dokumentacją wspomnień i świadectw o Janie Pawle II.
Na „Dni Jana Pawła II”, które odbyły się w listopadzie ub.r., przygotowaliśmy film dokumentalny w reż. Krzysztofa Glondysa pt. „Wolność jest nam zadana”. Do tego filmu zostały wybrane wypowiedzi, w których Papież podkreśla wartość wolności, jak jest cenna i krucha zarazem, jak trzeba o nią walczyć i uświadamiać sobie, że nie jest równoznaczna z samowolą.
Obecnie, wspólnie z TVP Kraków i studiem TOProduction przygotowujemy nowy cykl 12 półgodzinnych filmów dokumentalnych, wg scenariusza Iwony Meus-Jargusz, pt. „Od początku do końca i początku. Projekt życia według Jana Pawła II”. Ów zbiór ma stanowić swoisty poradnik, dotyczący kwestii w życiu najważniejszych - m.in. rodziny, życia, śmierci, tolerancji. Premiera telewizyjna najnowszego odcinka będzie miała miejsce w 6. rocznicę śmierci Jana Pawła II.
To jednak tylko niektóre z inicjatyw filmowych podejmowanych przez Instytut.

- Wygląda na to, że Instytut, wykorzystując nowoczesne środki przekazu, wychodzi naprzeciw oczekiwaniom i predyspozycjom współczesnego społeczeństwa...

- Tak, dokumentacja filmowa stanowi istotny punkt prac Instytutu. To ważne, by ocalić nauczanie Jana Pawła II nie tylko na piśmie. Skoro dysponujemy materiałami filmowymi, korzystanie z nich wydaje się wskazane i niezbędne. Wszystko, co do tej pory zrealizowaliśmy, można obejrzeć i odsłuchać bezpośrednio na naszej stronie internetowej: www.idmjp2.pl.
Trzeba podkreślić, że Instytut dysponuje także bardzo dobrze wyposażoną biblioteką, w której zbiorach znajdują się zarówno publikacje poświęcone postaci ks. Karola Wojtyły - Jana Pawła II, jak i teksty napisane przez naszego wielkiego Rodaka. To, w połączeniu ze zbiorami filmowymi, nagraniami audio czy wystawami, stanowi skarbnicę wiedzy o Janie Pawle II.

- Czy działalność Instytutu dotyczy wyłącznie kultury?

- Oczywiście, że nie. Staramy się wychodzić od tego, co najważniejsze - nie zapominamy o sprawach wiary. W każdą pierwszą niedzielę miesiąca w kościele Świętych Apostołów Piotra i Pawła przy ul. Grodzkiej odbywa się Msza św. w intencji rychłego wyniesienia na ołtarze sługi Bożego Jana Pawła II. Po każdej z tych Eucharystii ma miejsce koncert oraz recytacja poezji. W grudniu po Mszy św. mogliśmy posłuchać koncertu w wykonaniu chóru Camerata Pretoria z RPA. Zapraszamy do udziału we Mszy św. w intencji beatyfikacji i kanonizacji Jana Pawła II, która odbędzie się 6 lutego, a potem na koncercie Chóru Akademii Muzycznej z Katowic - zdobywcy Grand Prix ubiegłorocznego festiwalu „Cantate Domino”.

- Czy udział w wydarzeniach przygotowywanych przez Instytut Dialogu Międzykulturowego jest bezpłatny?

- Tak. Przyświeca nam idea upowszechniania dziedzictwa, jakie pozostawił po sobie Jan Paweł II i wprowadzania w życie jego nauczania, a nie chęć zysku. Jednych będą interesować konkretne wydarzenia czy tematy. Dla innych najważniejsza będzie chęć przypomnienia sobie chwil, w których Ojciec Święty mówił nam jak żyć. Dla mnie każde takie spotkanie z Janem Pawłem II, przywołane przez dokument czy nagranie radiowe, wciąż uzmysławia, jak wielkim nauczycielem życia był Ojciec Święty. Jak bardzo wpłynął na nasze postrzeganie rzeczywistości, o której zawsze wypowiadał się bardzo konkretnie, ale przede wszystkim życzliwie. Jak bardzo dobrze nastawiał nas do tego trudnego świata i trudnej rzeczywistości. Przygotowywał do podjęcia życia w wolności, którą przecież odzyskaliśmy w dużej mierze dzięki jego postawie pełnej wiary, wielkiej determinacji w działaniu i charyzmie. To dziedzictwo, które nam zostawił, jest wciąż jeszcze nie do końca odkryte i wymaga gruntownego przeanalizowania, przemyślenia, wydobycia na światło dzienne. Dlatego Instytut Dialogu Międzykulturowego w dalszej perspektywie chce poruszać tematy trudne, na które człowiek wciąż szuka odpowiedzi. Patron naszego przedsięwzięcia przygotował nam grunt pod służbę Bogu ukrytemu w drugim człowieku, w rodzinie, w Ojczyźnie. Chcemy realizować to nauczanie w praktyce.