W trosce o toruńską katedrę” - pod tym hasłem 25 marca, w uroczystość Zwiastowania Pańskiego, odbyła się w Toruniu konferencja dedykowana bp. Andrzejowi Suskiemu w roku jubileuszowym jego 25-lecia sakry biskupiej. Sesja uświetniła także 19. rocznicę powstania diecezji toruńskiej i podniesienia do godności katedry kościoła pw. św. Jana Chrzciciela i św. Jana Ewangelisty.
Konferencja rozpoczęła się o godz. 10. w Auli Collegium Maximum UMK przy pl. Rapackiego 1. Słowo wstępne wygłosił ks. prał. Marek Rumiński, proboszcz parafii katedralnej, pomysłodawca i gospodarz uroczystości. - Katedra jest dumą Torunia. Toruń jest dumny z katedry - powiedział ks. prał. Rumiński i wyraził nadzieję, że podjęte wspólne działania parafii katedralnej z włodarzami miasta i Uniwersytetem Mikołaja Kopernika nie tylko wzbudzą zainteresowanie katedrą, lecz także przyczynią się do konserwacji tej zabytkowej świątyni. W swoim wystąpieniu podkreślił wyjątkowość przeżywanego roku jubileuszowego 25-lecia sakry biskupiej bp. Andrzeja Suskiego. Odśpiewano „Plurimos Annos” i wręczono kwiaty Jubilatowi.
Sesję przedpołudniową poprowadziła prof. dr hab. Jadwiga Łukaszewicz. Tematem była „Wartość dawności i wyzwania konserwatorskie katedry toruńskiej”. Pierwsza prelegentka prof. Elżbieta Pilecka wygłosiła wykład „Budowanie i trwanie - karty z dziejów świątyni pw. Świętych Janów Toruniu”. Przedstawiła w nim proces powstawania toruńskiej katedry oraz troskę mieszkańców o jej piękno na przestrzeni wieków. Podkreśliła, że wierni chcieli nie tylko w tej świątyni się modlić, lecz także trwać, czego świadectwem są tablice pamiątkowe i epitafia. Historia narastania zabytków kościoła Świętych Janów wskazuje na jego wielką, bezcenną wartość artystyczną i historyczną.
Prof. Jadwiga Łukaszewicz w swoim wystąpieniu przedstawiła stan prac konserwatorskich realizowanych w bazylice Świętojańskiej od 1992 r., w którym Jan Paweł II ustanowił diecezję toruńską i podniósł kościół Świętych Janów do rangi katedry. Prace konserwatorskie pozwalają na odkrywanie nowych tajemnic najstarszej świątyni Torunia. W 2007 r. dokonano odkrycia na jednym z filarów gotyckiego malowidła z XIII wieku przedstawiającego scenę ukrzyżowania Chrystusa. Prelegentka zaznaczyła, że w prace konserwatorskie w latach 1992-2010 zaangażowane były setki ludzi, wszyscy wkładali w ten proces swą wiedzę i umiejętności, działali w dobrej wierze i w trosce o katedrę. Prof. Łukaszewicz wezwała uczestników spotkania do troski o cenny dorobek, jaki pozostawili nam nasi przodkowie.
Kolejną prelegentką była prof. Bogumiła Rouba, która przedstawiła projekt konserwatorski dla katedry toruńskiej. Podkreśliła, że prace konserwatorskie Świętojańskiej bazyliki wymagają wielkiego nakładu sił i kompetencji. Konserwacja poszczególnych zabytków świątyni nie może być realizowana samodzielnie, w sposób wyizolowany. Takie podejście może doprowadzić do zaburzenia spójności estetyki, dlatego niezbędne było stworzenie szczegółowego projektu konserwatorskiego uwzględniającego nawarstwienia, jakie dokonały się przez wieki w katedrze toruńskiej. Powstanie tego projektu poprzedzały precyzyjne badania, które trwały przez 4 lata. Podczas badań dokonano setek odkrywek malowideł ściennych, co pozwoliło na uwzględnienie wszystkich elementów wystroju wnętrza katedry w spójnym, szczegółowym projekcie konserwatorskim.
Tematyką sesji popołudniowej było ukazanie katedry Świętych Janów na tle zadań projektu unijnego „Toruńska Starówka”. Uczestnicy konferencji mogli wysłuchać prelekcji Małgorzaty Musiela, prezes Restauro Sp. z o.o. p.t., która mówiła o problemach z konserwacją elewacji związanych ze złym stanem technicznym budowli (liczne pęknięcia, przesunięcia, zawilgocenie, działanie mikroorganizmów czy gołębi oraz wcześniejsze działania konserwatorskie). Projekt konserwacji przewiduje także renowację wnętrz, której finalizacja przewidziana jest na 2013 r. Prezes Musiela zaprezentowała rewelacyjne odkrycia nieznanych dotąd malowideł, które zostały odsłonięte podczas badań przy zastosowaniu metod nieniszczących polichromii.
Na zakończenie sesji dr Bartosz Mitka zaprezentował nową „Platformę Edukacyjną - Katedra Świętych Janów w Toruniu”, która dzięki wykorzystaniu animacji trójwymiarowej staje się nieocenionym źródłem wiedzy na temat historii katedry. Platforma powstała dzięki zastosowaniu techniki skanowania laserowego bryły kościoła i jego wnętrza. Jest to pierwsza tego typu prezentacja obiektu sakralnego w Polsce. - Gotyk w 3D to odpowiedź na wyzwania naszych czasów, w których Internet staje się głównym narzędziem edukacji i promocji turystycznej. Zrealizowana po raz pierwszy w historii trójwymiarowa rekonstrukcja kościoła pozwala nam lepiej zrozumieć dzieje świątyni. Zastosowane efektowne animacje wnoszą do prezentacji katedry nową jakość poznawczą, którą z pewnością docenią zarówno mieszkańcy Torunia, jak i odwiedzający miasto turyści - powiedział kustosz i proboszcz toruńskiej katedry ks. prał. Marek Rumiński, inicjator prezentacji katedry w technologii 3D. Zwieńczeniem konferencji była projekcja trójwymiarowego filmu o katedrze w wieży kościoła Świętych Janów. Projekcję poprowadził dr Bartosz Mitka.