Reklama

Karta Powinności Człowieka

Radość i zwątpienie

Niedziela Ogólnopolska 38/2000

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

Nie ulega wątpliwości, że twórcy Karty Powinności Człowieka poszukują dróg do uzdrowienia naszej libertyńskiej wizji wolności człowieka, która jest odwrotnością antropologicznego błędu wizji materialistycznej, wcielanej przez komunizm i inne totalitaryzmy. Z wielką radością i uznaniem należy przyjąć trud włożony w to poszukiwanie twórczego dla człowieka i ludzkości wyjścia z realnych zagrożeń przypisania człowiekowi wolności absolutnej i wolności bez granic. Czy jednak słuszne postulaty powinności człowieka zostały w tej Karcie zakorzenione w niepodważalnym fundamencie? Wydaje się, że zabrakło tu odniesienia do Boga Stwórcy, który jest tym fundamentem transcendentnym, bez którego najpiękniejsze nawet sformułowania powinnościowe skazane są ostatecznie na porażkę. Przypomina mi się czas po wydarzeniach październikowych 1956 r., kiedy to niektórzy przedstawiciele poglądów laickich proponowali, by nie mówić o trzech pierwszych przykazaniach Dekalogu, ale uznać i wprowadzać siedem następnych, które odnoszą się do człowieka, a bez których nie można zbudować ładu moralnego i zapewnić społecznościom ludzkim właściwych rozwiązań. Wtedy w Tygodniku Powszechnym Jerzy Turowicz przytoczył słowa poety: "Rzekł głupiec: Niech sobie wyschnie woda w górach! Byle mi płynęła w moich miejskich rurach!".
To prawda, że sformułowania Karty wzywają do powinności szacunku dla przekonań religijnych wszystkich ludzi, ale mówią wprost tylko o powinności człowieka względem człowieka, względem ludzi. Tymczasem pierwszą powinnością człowieka jest powinność względem tej Tajemnicy, którą określamy mianem Boga, uznanie której znajduje się u podstaw prawdy o świecie, o człowieku i uzasadnia wszelkie inne powinności człowieka. Jak bowiem można twórczo mówić o słusznej wolności i nadrzędności sumienia w stosunku do "zewnętrznych kodeksów" bez konieczności obiektywizacji tej subiektywnej normy ludzkiego postępowania przez odniesienie jej do transcendentnej Tajemnicy Stwórcy wszelkiego stworzenia? Przecież wtedy skazuje się etos ludzki na relatywizm, na postmodernistyczną zasadę, że każdy ma własną prawdę i własne dobro i ma prawo postępować według tej zasady. To prawda, że w Karcie jest zawarty postulat konfrontowania tej własnej prawdy i dobra z drugim, ale bez oparcia go na wspomnianej, transcendentnej w stosunku do człowieka, Tajemnicy Boga postulat ten skazany jest na subiektywistyczne bezdroża relatywizmu moralnego, popychając ludzkość znów albo do wypaczenia materialistycznego determinizmu, albo do libertyńskiego chaosu, w którym rację miał sprytniejszy i silniejszy, nawet uzbrojony w kodeksy przez siebie stanowione.
Jest rzeczą zrozumiałą, że Karta nie mogła zawierać wizji Boga właściwych dla poszczególnych religii czy wyznań. Jest bowiem faktem zróżnicowanie tych wizji. Jednakże odniesienie człowieka do transcendentnej Tajemnicy Boga, która jest u podstaw wszelkiego stworzenia, osadzałoby słuszne postulaty Karty na zobowiązującym wszystkich fundamencie, dawałoby podstawę do uznania, że absolutna wolność właściwa jest tylko Bytowi Absolutnemu, że człowiekowi naznaczonemu granicami bytu, świadomości i moralnej prawości przysługuje tylko wolność właściwa temu bytowi, czyli wolność respektująca zarówno granice swego bytu, jak też konieczność jej konfrontowania nie tylko z bytami podobnymi sobie, ale także z Bytem Absolutnym, z Bogiem. Tylko pod warunkiem takiego zapewnienia "obecności wody w górach", będzie ona "płynąć także w miejskich rurach".

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

Podziel się:

Oceń:

2000-12-31 00:00

Wybrane dla Ciebie

Kard. Ryś: nie potrafimy ze sobą rozmawiać, tworzyć głębokich relacji

2026-05-10 15:36

Biuro Prasowe Archidiecezji Krakowskiej

Nie potrafimy ze sobą rozmawiać, z trudem przychodzi nam się spotkać, bardzo trudno tworzyć głębokie relacje – ocenił metropolita krakowski kard. Grzegorz Ryś podczas uroczystości ku czci św. Stanisława na Skałce w Krakowie. Jego zdaniem św. Stanisław jest patronem „trudnej jedności Polaków”.

Więcej ...

Modlitwa do Maryi, Królowej Pokoju

Ave Regina Pacis, Królowa Pokoju w Santa Maria Maggiore

Adobe Stock

Ave Regina Pacis, Królowa Pokoju w Santa Maria Maggiore

Więcej ...

Współtwórca marki kosmetycznej, doradca gwiazd Hollywood... przyjmie święcenia kapłańskie

2026-05-11 14:13
Scott Borba

Roman Catholic Diocese of Fresno

Scott Borba

Współtwórca marki kosmetycznej Beauty, doradca w sprawach urody gwiazd Hollywood sprzedał swą fortunę i pięć lat temu wstąpił do seminarium duchownego. W sobotę 23 maja 53-letni Scott-Vincent Borba przyjmie święcenia kapłańskie w diecezji Fresno w Kalifornii.

Więcej ...

Reklama

Najpopularniejsze

Majowe podróże z Maryją: Kraków - U Matki Bożej...

Kościół

Majowe podróże z Maryją: Kraków - U Matki Bożej...

Sejm wraca do projektu „TAK dla religii i etyki w...

Kościół

Sejm wraca do projektu „TAK dla religii i etyki w...

Abp Jędraszewski: chrześcijanin musi zmagać się o prawe...

Kościół

Abp Jędraszewski: chrześcijanin musi zmagać się o prawe...

Filipiny: ksiądz rezygnuje z przyjęcia święceń...

Kościół

Filipiny: ksiądz rezygnuje z przyjęcia święceń...

Neapol: Cud św. Januarego powtórzył się w obecności...

Kościół

Neapol: Cud św. Januarego powtórzył się w obecności...

Nowenna o pokój za wstawiennictwem Matki Bożej Fatimskiej

Wiara

Nowenna o pokój za wstawiennictwem Matki Bożej Fatimskiej

Papież zadzwonił do działu obsługi klienta....

W wolnej chwili

Papież zadzwonił do działu obsługi klienta....

W Australii dzieci przystępują do bierzmowania... przed...

Kościół

W Australii dzieci przystępują do bierzmowania... przed...

Niezbędnik Katolika miej zawsze pod ręką

Wiara

Niezbędnik Katolika miej zawsze pod ręką