Reklama

Ze zbiorów Alicji Chruścickiej

Troska o groby powstańców

2013-10-24 09:59

Alicja Chruścicka
Edycja przemyska 43/2013, str. 5

Mija 150. rocznica powstania styczniowego. W tym szczególnym czasie warto się pochylić na grobami powstańców. Na wielu cmentarzach archidiecezji przemyskiej zachowały się jeszcze nagrobki, często opuszczone, tych wyjątkowych ludzi, dla których marzenie o wolnej Polsce przekładało się na walkę, ofiarę i cierpienie. Ich dzieła niejednokrotnie pozostają pomiędzy nami i dziś korzystamy z nich, nawet nie wiedząc o tym, komu je zawdzięczamy.

Przed zbliżającą się uroczystością Wszystkich Świętych na szczególne wspomnienie zasługuje Edward Woźniakowski, ziemianin, żołnierz i więzień stanu 1863 r., zmarły w 1903 r. Jako właściciel Ostrowa, wraz ze swoją rodziną był fundatorem pierwszego drewnianego kościoła w tej miejscowości. Kościół pw. św. Magdaleny, zbudowany i konsekrowany w 1887 r., służył mieszkańcom ponad 90 lat. Grobowiec Woźniakowskiego po kilkudziesięciu latach opuszczenia odnalazły mieszkanki Ostrowa, Helena Mazurek i jej siostra Krystyna Zaprzały, poszukujące śladów rodziny Woźniakowskich. Wraz z Marią Olszańską zajęły się uporządkowaniem tego zarośniętego i częściowo uszkodzonego nagrobka. W grobowcu tym spoczywa też artysta Michał Sozański, brat dziedziczki Woźniakowskiej, który podarował do wspomnianego kościoła namalowany przez siebie obraz św. Magdaleny. Maria Olszańska bez zwłoki przystąpiła do ocalenia grobowca, a także pamięci tej zacnej rodziny poprzez wykonanie tablicy uzupełniającej, wykonanie nowej płyty i flakonów oraz ustawienie krzyża na nowym fundamencie. Za krzyżem w miejscu dawnych krzaków i chwastów została wykonana rabatka. Ostrowianie nie tak dawno ufundowali też nagrobek siostrom Świeżawskim, ostatnim właścicielkom Ostrowa.

Reklama

Wiele uwagi i emocji wobec powstańców wywołała książka pt. „Rok 1863. Wpisani w dzieje Przemyśla” autorstwa Janusza Motyki, Dominiki Ósmak i niżej podpisanej, wydana przez Archiwum Państwowe w Przemyślu. Ten swoisty katalog istniejących grobów powstańców skupia wiedzę o tych spoczywających w Przemyślu i okolicy. W akcji porządkowania zidentyfikowanych grobów powstańców z Cmentarza Głównego w Przemyślu wzięła udział 99. Drużyna Starszoharcerska, która postawiła sobie za punkt honoru troskę o groby powstańców i legionistów. Społeczeństwo zaczyna dostrzegać potrzebę troski o takie groby, bo są one cennymi śladami historii. Na szczególne wspomnienie zasługują: Michał Zaremba Zajączkowski, architekt m.in. zespołu kościelno-klasztornego karmelitanek; Leonard Tarnawski adwokat, poseł na Sejm Krajowy, założyciel m.in. Towarzystwa Wzajemnej Pomocy Uczestników Powstania Polskiego; Aleksander Dworski poseł na sejm krajowy i burmistrz Przemyśla, za rządów którego zmodernizowano miejskie wodociągi i zelektryfikowano miasto, zbudowano szpital, wiele szkół, kasę oszczędności i schronisko Brata Alberta dla bezdomnych.

Odwiedzając groby na naszych cmentarzach, warto rozejrzeć się wokoło i dostrzec tych, o których świat zapomniał, a przecież oni tu żyli, pracowali, dawali innym przykład poprzez troskę i ofiarność. Niech prośba wyrażona szeptem w słowach „wieczne odpoczywanie…” stanie się wyrazem naszej życzliwej pamięci.

Tagi:
harcerze

Wybrane dla Ciebie

Reklama

Najpopularniejsze

Światowy  Dzień  Pomocy Humanitarnej

Światowy Dzień Pomocy Humanitarnej

AA to nie grzech

AA to nie grzech

Jasnogorska tajemnica Wniebowziecia

Jasnogorska tajemnica Wniebowziecia

„Z Janem Pawłem II ku przyszłości”

„Z Janem Pawłem II ku przyszłości”

Apel Jasnogórski z udziałem Premiera

Apel Jasnogórski z udziałem Premiera

Powraca siła nadziei

Powraca siła nadziei

Rodziny prosiły o odwagę

Rodziny prosiły o odwagę

Dożynki Gminy Wieluń

Dożynki Gminy Wieluń

Spotkanie w Muzeum Monet i Medali

Spotkanie w Muzeum Monet i Medali

Najnowsze

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Rozumiem