Mamy dwóch równorzędnych patronów, św. Marię Magdalenę i św. Mikołaja, więc gdy kandydaci do bierzmowania zastanawiają się nad wyborem imienia, tłumaczę, że nie potrzeba daleko szukać – są dwa dobre imiona – mówi ks. kan. Stanisław Malec, proboszcz w Chełmcach. I zauważa, że ok. 30 proc. młodzieży z tej sugestii korzysta.

Oręduj za nami…

W tym roku uroczystościom odpustowym 22 lipca przewodniczył ks. prof. Przemysław Kantyka, który, jak to jest w zwyczaju odpustowym, mówił w homilii o postaci patronki. Wtedy także jest odmawiana Litania do św. Marii Magdaleny. Oto jej fragment:

Święta Magdaleno, u Boga Ojca Wszechmogącego, oręduj za nami.
Święta Magdaleno, dostępująca przebaczenia grzechów, oręduj za nami.
Święta Magdaleno, bolejąca z Maryją pod Krzyżem, oręduj...
Święta Magdaleno, wierna swojemu Mistrzowi, oręduj...
Święta Magdaleno, pierwszy świadku zmartwychwstania, oręduj …
Święta Magdaleno, głosząca miłosierdzie Boże, oręduj...
Święta Magdaleno, nasza wielka Patronko, oręduj...
Święta Magdaleno, wytrwałość w wyznawaniu wiary, wypraszaj u Boga.
Święta Magdaleno, umiłowanie Dobrej Nowiny, wypraszaj u Boga.
Święta Magdaleno, łaskę zachowania przykazań, wypraszaj u Boga.

Zawsze odpust pozostaje dużym świętem w parafii, z udziałem przyjeżdżających zewsząd rodzin i gości, choć już może nie tak licznym, jak w czasach PRL, gdy 22 lipca był dniem wolnym od pracy. W dniu odpustu w Chełmcach jest także śpiewana pieśń ku czci patronki: „Podaruj, podaruj mi Panie słowa, które darowałeś Magdalenie”. Imię Patronki jest wymieniane również we Mszy św., podczas udzielania sakramentu chrztu i ważniejszych uroczystości parafialnych. – Uważam, że jest to dobra Patronka na dzisiejsze czasy, w mentalności pozostająca jako grzesznica, która dzięki Chrystusowi weszła na drogę nawrócenia. To czytelny przykład – uważa ks. kan. Stanisław Malec, proboszcz w Chełmcach.

Obraz Chrystusa Ukrzyżowanego ze św. Marią Magdaleną pod krzyżem był wcześniej na zasuwie ołtarzowej ołtarza głównego, zaś z inicjatywy ówczesnego proboszcza – ks. Tadeusza Marchaja, został na stałe zainstalowany w ołtarzu głównym, w miejsce obrazu Matki Bożej Częstochowskiej, przeniesionego na boczną ścianę głównej nawy. Działo się to po jednym z remontów kościoła, ok. 45 lat temu.

Ołtarz główny pochodzi z końca XVII wieku, autor obrazu jest nieznany. Można przypuszczać, że do pewnego stopnia inspirował się on twórczością El Greca – obrazem „Chrystus na krzyżu”. Ołtarz w Chełmcach pochodzi z klasztoru franciszkańskiego w Chęcinach.

Z historią w tle

Pierwszy kościół w Chełmcach, zbudowany w 1440 r., spłonął podczas pożaru w 1620 r. Obecny, wczesnobarokowy, powstał z fundacji Jana Tarły, wojewody lubelskiego, budowany w latach 1640-1665. Poświęcił go bp Władysław Silnicki, sufragan wileński, 15 sierpnia 1685 r.

Wnętrze zachowało styl barokowy. W ołtarzu głównym chełmieckiego kościoła znajduje się, jak już wspomniano, scena Ukrzyżowania, z klęczącą u stóp krzyża postacią – św. Marią Magdaleną. W kościele są 4 ołtarze boczne, m.in. św. Mikołaja, biskupa (rokokowy) – drugiego patrona kościoła, i św. Józefa. Ołtarze boczne są z XVII i XVIII wieku. Równie stare są barokowe organy i chór muzyczny (z drugiej poł. XVII wieku). Parapet chóru ozdobiony jest wizerunkami Chrystusa i dwunastu Apostołów. Drzwi do dawnej zakrystii są wykute z żelaza w stylu barokowym. U wejścia do kościoła i we wspomnianej zakrystii zwracają uwagę piękne, XVII-wieczne portale ciosowe, jak i bogata, późnorenesansowa dekoracja stiukowa w prezbiterium i kaplicach. Wśród ciekawostek historycznych wnętrza warto wymienić m.in. epitafia – Stanisława i Zbigniewa Duninów Gawrońskich, zmarłych w 1582 i 1589 r., z herbami i refleksyjną łacińską inskrypcją: „Postanowione wszystkim umrzeć. Śmierć nie oszczędzi żadnej godności. Trzeba się troszczyć, abyśmy święte prowadząc życie, szczęśliwą mieli śmierć”.

Rozwojowa parafia

Liczy ok. 4, 5 tys. mieszkańców, których nie ubywa, jak to dzieje się w wielu wiejskich parafiach, a przybywa. – W ciągu 16 lat poświęciłem ok. 250 nowych domów – mówi ks. Stanisław Malec. Blisko 100 procent rodzin przyjmuje księdza po kolędzie.

– Prace przy kościele? Jest on odnowiony w całości – deklaruje Ksiądz Proboszcz. I wylicza: ściany, tynki, elewacja zewnętrzna, wymiana okien, nowe ogrzewanie, oświetlenie, nagłośnienie. Jako najpoważniejsze pozostają prace przy głównym ołtarzu, z wizerunkiem św. Marii Magdaleny. Najnowsza wykonana inwestycja to chodniki z kostki granitowej i piaskowca wokół kościoła. Chełmieccy parafianie wykazują także dużą wrażliwość na potrzeby parafii i bliźnich – chętnie uczestniczą w zbiórkach dla ofiar wszelkich kataklizmów, na hospicjum czy inne szczytne cele.

Atrakcją turystyczną okolicy pozostaje Muzeum im. Henryka Sienkiewicza w Oblęgorku, będące kompendium wiedzy o autorze „Trylogii” i obiektem chętnie odwiedzanym przez turystów. Ślady po pisarzu – poza pałacykiem, darowanym mu przez społeczeństwo, a przekształconym w muzeum – nie są zbyt liczne. Siedlecczanie, przechodząc z Pielgrzymką Podlaską przez Chełmce, ufundowali swemu sławnemu rodakowi tablicę pamiątkową w kościele. Jest także grób rodziny Sienkiewiczów na cmentarzu.

* * *

Czy wiesz, że...

• Maria Magdalena jest jedną z najbardziej tajemniczych chrześcijańskich świętych, a spory na temat jej tożsamości sięgają co najmniej średniowiecza. Z jej imieniem łączone są trzy występujące w ewangeliach Marie: uczennica Jezusa Maria Magdalena, nieznana z imienia kobieta trudniąca się prostytucją oraz Maria z Betanii – siostra Marty i Łazarza. W chrześcijaństwie zachodnim najbardziej utrwalił się wizerunek Marii Magdaleny – magna peccatrix – nawróconej ladacznicy, żałującej i pokutującej za swoje czyny, choć po Soborze Watykańskim II Kościół rzymskokatolicki oczyścił Marię Magdalenę z zarzutu uprawiania nierządu i w dniu 22 lipca czci się jej pamięć przede wszystkim jako tej, która pierwsza ujrzała Zmartwychwstałego Jezusa. Coraz chętniej przypomina się też mniej popularne, ale starsze i biblijnie uargumentowane wyobrażenie świętej – apostołki chrześcijaństwa.