W Kościele zwykło się mówić o powołaniach do kapłaństwa. Zalążki tych powołań, zrodzone zazwyczaj w rodzinach, Kościół chroni, pielęgnuje i pozwala im dojrzewać, by w osobach konkretnych młodych ludzi zaowocowały przyjęciem sakramentu kapłaństwa, zgodnie z ustaleniami prawa kościelnego: "Na mocy ustanowienia Bożego, przez sakrament kapłaństwa niektórzy spośród wiernych, naznaczeni w nim niezatartym charakterem, są ustanowieni świętymi szafarzami; są oni mianowicie konsekrowani i przeznaczeni, ażeby - każdy odpowiednio do swojego stopnia, wypełniając w osobie Chrystusa - Głowy zadania nauczania, uświęcania i kierowania - byli pasterzami ludu Bożego" (KPK, kan. 1008).
Sakrament kapłaństwa przyjmuje się przez tzw. święcenia. Z ustanowienia Bożego w Kościele istnieją trzy rodzaje święceń. Są nimi: episkopat (biskupstwo), prezbiterat (kapłaństwo) i diakonat (KPK, kań. 1009 §1). Różnica między diakonatem, a prezbiteratem i episkopatem polega na tym, że diakonat nie jest stopniem kapłaństwa urzędowego, natomiast prezbiterat i episkopat są stopniami tego kapłaństwa. Prezbiterat i episkopat różnią się więc od diakonatu nie tylko co do stopni, lecz także co do istoty. Natomiast między prezbiteratem i episkopatem jest różnica tylko co do stopnia, a nie co do istoty.
Modląc się i zabiegając o nowe i dobre powołania kapłańskie, czynimy równocześnie starania o dobrych diakonów, kapłanów i biskupów. W przypadku, gdy jakaś część Kościoła wydaje większą liczbę wiernych uczestniczących, przez święcenia, w Chrystusowym kapłaństwie - mówimy o niej, że jest ziemią kapłańską. Czasem tak się rozwijają dzieje lokalnego Kościoła, że może on zyskać miano ziemi powołań biskupich. Taki stan rzeczy dotyczy ziemi podkarpackiej, a w szczególności okolic Sanoka, Krosna i Jasła. Popatrzmy na konkrety.
Arcybiskup Grzegorz z Sanoka - urodzony około 1407 r. w okolicy Sanoka. Ukończył Akademię Krakowską, pracował w kancelarii papieskiej w Rzymie, był kapelanem i sekretarzem króla Władysława III Warneńczyka. Filozof i humanista. W 1451 r. został arcybiskupem Lwowa. Zmarł w 1477 r.
Biskup Jakub Glazer - urodzony w 1835 r. w Woli Jasienickiej, parafia Jasienica Rosielna, ze stanu chłopskiego. Po ukończeniu Seminarium Duchownego w Przemyślu studiował teologię w Wiedniu. Był wychowawcą i wykładowcą seminaryjnym, a także członkiem kapituły katedralnej. Pracował z poświęceniem jako biskup sufragan przemyski w latach 1887-1898 . Opracował memoriał w kwestii ukraińskiej.
Błogosławiony biskup Józef Sebastian Pelczar - urodzony w 1842 r. w Korczynie. Po studiach w Rzymie, wykładowca seminaryjny i profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego. W 1882 r. rektor Uniwersytetu Jagiellońskiego. Założyciel Zgromadzenia Sióstr Sercanek. Autor wielu prac naukowych. W 1899 r. mianowany biskupem sufraganem przemyskim, w 1900 r. ordynariuszem przemyskim. Zreformował i odnowił strukturalnie diecezję. Wyniesiony na ołtarze w Rzeszowie przez Jana Pawła II.
Biskup Karol Józef Fischer - urodzony w 1847 r. w Jaśle. Proboszcz w Tarnowcu i Dobrzechowie. Ceniony kaznodzieja i duszpasterz. W latach 1901-1931 jako sufragan przemyski wspomagał biskupa Pelczara i jego następcę.
Biskup Stanisław Jakiel - urodzony w Jaćmierzu. Po święceniach kapłańskich studiował w Niemczech. Wykładowca i wychowawca w Seminarium Duchownym w Przemyślu. Kanonik kapituły katedralnej. W latach 1957-1983 biskup sufragan przemyski, wspomagający bp. Bardę, a następnie bp. Tokarczuka. Uczestnik Soboru Watykańskiego II.
Arcybiskup Jerzy Ablewicz - pochodzący z Krosna. Po święceniach kapłańskich studiował filozofię na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim, a następnie przekazywał ją kandydatom do kapłaństwa w przemyskim Seminarium Duchownym. W latach 1962-1990 był biskupem ordynariuszem diecezji tarnowskiej. W czasie pobytu Jana Pawła II w Tarnowie został wyniesiony do godności tytularnego arcybiskupa.
Arcybiskup Edward Nowak - urodzony w 1940 r. w Żmigrodzie Nowym. Po święceniach kapłańskich otrzymanych w 1963 r. w Przemyślu, studiował w Rzymie. Otrzymał zlecenie pracy w Kurii Rzymskiej. W 1990 r. został mianowany arcybiskupem tytularnym. Pełni obowiązki sekretarza Kongregacji do spraw beatyfikacji i kanonizacji.
Błogosławiony biskup Jozafat Kocyłowski - urodzony w Pakoszówce koło Sanoka. Był to ostatni przemyski biskup zdelegalizowanego przez reżim komunistyczny Kościoła greckokatolickiego. Przechodził przez rzeszowskie więzienie. Deportowany razem ze swoim sufraganem, bp. Łakotą, na teren sowieckiej Ukrainy, zamęczony został w więzieniu. Jan Paweł II podczas pielgrzymki na Ukrainę ogłosił go błogosławionym, podobnie jak i biskupa Łakotę.
Biskup Teodor Majkowicz - urodzony w 1932 r. w Rzepedzi. Proboszcz i dziekan katedry greckokatolickiej w Przemyślu. Pierwszy biskup wrocławsko-gdański obrządku greckokatolickiego. Przedwcześnie zmarły.
Biskup Stanisław Jan Brzana - urodzony w USA z rodziców, którzy wyjechali do Ameryki z Równego (ur. 1918 r.). Zawsze czuł się Polakiem, doskonale posługiwał się rodzimym językiem. Utrzymywał w młodszym wieku żywą więź z ojczystym krajem i rodzinną parafią.
Od strony czysto zewnętrznej, często wiąże się godność biskupią z godnością infułata. Infułat - popularna nazwa protonotariuszy apostolskich, wywodząca się z posiadanego przez nich uprawnienia do używania nakrycia głowy w formie infuły (odmiana mitry biskupiej bez ozdób w kolorze białym) podczas nabożeństw liturgicznych. Od XIV w. infułatami nazywano notariuszy Kancelarii Apostolskiej. Tworzyli oni kolegium z określonymi uprawnieniami; przysługujące im honory nadawano także innym duchownym i tak jest do dzisiaj. Trzeba przyznać, że ziemia podkarpacka ma również sporą gromadkę "swoich" infułatów. Oto ich zestawienie:
Ks. Franciszek Faygiel - urodzony w 1777 r. w Zarszynie. Rektor Seminarium Duchownego w Przemyślu, prepozyt kapituły katedralnej infułatem został w 1835 r.
Ks. Jakub Federkiewicz - urodzony w Rymanowie. Współpracownik bp. Sołeckiego, historyk zajmujący się dziejami diecezji. Mianowany na synodzie w 1908 r. w Przemyślu archidiakonem, występuje jako infułat.
Ks. Władysław Wyderka - pochodzący z parafii Szebnie. Duszpasterzował we Francji. Przez wiele lat był kanclerzem Kurii Biskupiej w Przemyślu. W 1974 r. otrzymał godność infułata.
Ks. Michał Jastrzębski - urodzony w Jabłonicy koło Haczowa. Po studiach rzymskich, profesor Seminarium przemyskiego i długoletni jego rektor, represjonowany w czasach ostrego komunizmu. Infułatem mianowany w 1974 r.
Ks. Jan Stączek - pochodzący z Jaćmierza. Duszpasterz wśród Polaków na Węgrzech. Długoletni proboszcz rzeszowskiej fary. Infułat od 1977 r.
Ks. Stanisław Zygarowicz - urodzony na Pustynach, dawna parafia Krościenko Wyżne. Po studiach na KUL, profesor seminaryjny, długoletni ojciec duchowny, a następnie wikariusz generalny. Infułat od 1990 r.
Ks. Julian Pudło - urodzony w Korczynie. Katecheta i długoletni proboszcz Brzozowa. Kustosz miejscowej kolegiaty, ceniony kaznodzieja. Infułat od 1999 r.
Na tle sporej liczby synów podkarpackiej ziemi, uczestniczących w pełni Chrystusowego Kapłaństwa i postawionych znamiennie w kościelnej hierarchii, pozostaje nam wdzięczna refleksja i modlitwa:
Wzbudź, Panie, w swoim Kościele ducha pobożności i męstwa; niech Jego owocem będą godni słudzy Twoich ołtarzy i mężni głosiciele Twojego słowa. Amen.