Średniowieczna benedyktynka św. Hildegarda z Bingen jest znana przede wszystkim za sprawą swoich receptur – post według św. Hildegardy, leczenie według jej wskazań, przepisy kulinarne sygnowane jej imieniem są popularne i modne. Dzięki książce Hermanna Multhaupta pt. „W Jego świetle. Opowieść o świętej Hildegardzie z Bingen” poznajemy bliżej mniszkę z przełomu XI i XII wieku, która pozostawiła nam znacznie więcej niż tylko wskazówki prozdrowotne.

Prowadziła życie klauzurowe, ale była międzynarodowym autorytetem, listy z prośbą o radę pisali do niej książęta i hierarchowie. Była mistyczką, teologiem, pisała wiersze i komponowała pieśni religijne. Jednocześnie jako przełożona klasztoru musiała się troszczyć o byt podległej sobie wspólnoty. Hermann Multhaupt w powieści biograficznej, opartej na dokumentach i badaniach, przedstawia jej życie na tle burzliwych wydarzeń epoki – konfliktu cesarstwa z papiestwem i walk niemieckich książąt o władzę.

Autor rozpoczyna swoją opowieść od dramatycznego momentu, kiedy już pod koniec życia św. Hildegardy klasztor w Bingen zostaje obłożony dotkliwymi karami, m.in. zakazem odprawiania Mszy św. Potem następuje retrospekcja wydarzeń.

Przyszła benedyktynka urodziła się 16 września 1098 r. Imię Hildegarda, które nadali jej rodzice, oznacza „ta, która broni przed wojną”. Sceną jej życia były miejscowości niedaleko Moguncji: Bermersheim, Disibodenberg i Bingen nad Renem. Jej życie naznaczone było cierpieniem. „Obezwładniają mnie choroby i często miewam tak silne bóle, że zdają się prowadzić do śmierci” – pisała. Doznawała też wizji, z których do pewnego momentu życia się nie zwierzała. Po latach wyjaśni w liście: „Nie postrzegam wtedy oczami ani nie słyszę uszami zewnętrznymi. Nie jest to fantazja mego serca. Nie odbieram wizji za pośrednictwem pięciu zmysłów, ale swą duszą, otwartymi oczami ciała”. Często się obawiała, czy dar doświadczania wizji naprawdę pochodzi od Boga. Zwracała się w tej sprawie m.in. do opata Bernarda z Clairvaux, który w odpowiedzi napisał: „Zaklinam i napominam cię, abyś traktowała ten dar jako łaskę i odpowiadała na niego z całą mocą miłości, pokory i oddania...”.

O życiu i duchowości św. Hildegardy mówi wiele źródeł. Są to przede wszystkim jej dzieła – nad pierwszym z nich „Scito vias Domini” („Poznaj drogi Pana”) pracowała 10 lat. Często podkreślała, że jest nieuczoną kobietą, ale pracowała usilnie pod wpływem wewnętrznego nakazu: „Spisuj to, co widzisz i słyszysz”. Jak pisze autor powieści, najpierw robiła notatki na woskowych tabliczkach, a potem przenosiła je na pergamin; starannie korygowała to, co napisała, a następnie zlecała wykonanie czystopisu sekretarzowi. Spod jej pióra wyszły też: „Liber vitae meritorum” („Księga zasług życia”) i „Liber Divinorum Operum” („Księga Dzieł Bożych”) oraz dwa dzieła dotyczące przyrodoznawstwa i medycyny: „Physica” i „Causae et Curae”, a także moralitet „Ordo Virtutum” („O sztuce cnoty”), do którego skomponowała muzykę. Mimo fizycznych cierpień św. Hildegarda odbywała podróże kaznodziejskie – głosiła kazania m.in. w Moguncji, Würzburgu, Bambergu, Trewirze, Metzu, Kolonii i innych miastach. Zmarła 17 września 1179 r.

Książka poświęcona średniowiecznej świętej, którą w 2012 r. Benedykt XVI ogłosił doktorem Kościoła powszechnego, została wydana pod patronatem „Niedzieli”.

Hermann Multhaupt, „W Jego świetle. Opowieść o świętej Hildegardzie z Bingen”. Wydawnictwo Esprit, ul. św. Kingi 4, 30-528 Kraków, tel./fax (12) 267-05-69, (12) 264-37-09, (12) 264-37-19, e-mail: sprzedaz@esprit.com.pl , ksiegarnia@esprit.com.pl .