Po przeliczeniu prawie wszystkich głosów (ponad 99,25 proc.) już było pewne, że z dużą przewagą nad rywalami z Koalicji Europejskiej – ok. 7 proc. – wygrali kandydaci PiS-u. Do Brukseli wyjadą politycy tych partii: PiS-u – najpewniej 26 osób, KE – 21 i dodatkowo Wiosny Roberta Biedronia – 3.

Nie pojadą, jak wcześniej wskazywał sondaż exit poll, reprezentanci eurosceptycznej Konfederacji (choć jej politycy – w tym Grzegorz Braun – ogłosili wielki sukces), ruchu Kukiz’15 i niekawiorowej lewicy pod wodzą Partii Razem.

Pierwsza tura

Wybory do Parlamentu Europejskiego nie cieszyły się dotychczas większym zainteresowaniem Polaków. Frekwencja była niska, podobnie jak emocje towarzyszące wyborowi 50 szczęśliwców, którzy mają zagwarantowane bardzo wysokie, iście europejskie apanaże. Teraz to się zmieniło. Dwa razy większa frekwencja niż w poprzednich wyborach (ponad 45 proc.) nie jest przypadkowa.

– Taka frekwencja odpowiada wyborom parlamentarnym – mówi politolog dr Andrzej Anusz. – I pokazuje, że ludzie w dużym stopniu potraktowali wybory europejskie poważnie. Tak jak chcieli politycy – jako pierwszą turę wyborów krajowych. Zachęcał do tego Jarosław Kaczyński, a potem powtórzył to Grzegorz Schetyna. Zagrały emocje, kto żyw – niemal – szedł głosować. Do urn wyborczych podążyli szczególnie chętnie zwolennicy prawicy.

Pod progiem

Po zamknięciu lokali wyborczych i ogłoszeniu wyników sondażu exit poll, który zwykle niewiele się myli, wydawało się, że nie tylko PiS, ale i inne ugrupowania mają powody do radości. Koalicja Europejska szczególnie, bo przegrała nieznacznie – jeszcze wtedy 3 proc. głosów. Grzegorz Schetyna, lider tej opozycyjnej wobec PiS-u koalicji, mógł mówić, że to dopiero pierwsza połowa meczu. – Wiemy, że wszystko jest przed nami. Zrobiliśmy wielki krok wspólnie, razem. Zbudowaliśmy Koalicję Europejską i to jest nasz wielki sukces – ogłosił.

Grzegorz Braun z Konfederacji (według sondażu – 6 proc. poparcia, co przekładało się na 2-3 mandaty w PE) mógł zachęcać zwolenników PiS-u, Kukiz’15 i innych do przejścia do swojego ugrupowania. Tyle że sondaż exit poll, jak się potem okazało, był mylący. Przewaga PiS-u nad blokiem Schetyny znacznie się powiększyła, a koalicja Brauna, Janusza Korwin-Mikkego, „Liroya” i Kai Godek spadła pod wyborczy próg.

Poważne konsekwencje

Jeszcze nie było w Polsce tak ciekawych wyborów europejskich i z tak – kto wie – dalekosiężnymi konsekwencjami szczególnie dla polskiej sceny politycznej. Za porażkę można uznać wyniki Kukiz’15, niekawiorowej lewicy, ale także Konfederacji – mimo wszystko – i Wiosny Biedronia. Dwa pierwsze to dobry sygnał dla PiS-u, trzeci – niekoniecznie.

– Słaby wynik Wiosny może spowodować, że doklei się ona do Koalicji Europejskiej – i nie będzie jej odbierać głosów – mówi dr Anusz. – Słaby wynik Kukiz’15 może oznaczać koniec tej partii. Pewnie zjednoczy się z Konfederacją, ale może też rozmawiać z PiS-em.

Ale najbardziej frapująca może być postawa PSL-u, który startował w ramach bloku Schetyny. – Politycy z PSL-u, na których zależało prezesowi Władysławowi Kosiniakowi-Kamyszowi, najpewniej zdobyli mandaty. PSL będzie miał problem z obecnością na wsi, gdzie wyraźnie wygrał PiS. Trudno będzie ludowcom wyjść z tej koalicji – zaznacza dr Anusz. PSL może już będzie musiał się trzymać Koalicji Europejskiej. Samodzielna rola polityczna PSL-u jest pod coraz większym znakiem zapytania.

Atuty w ręku

Tylko politycy PiS-u mogli mówić o prawdziwym sukcesie. Tyle że, jak przekonywał w noc wyborczą prezes Jarosław Kaczyński, to dopiero początek. – Musimy zwyciężyć na jesieni. To ważne zadanie i musimy mu podołać – zaznaczył.

– PiS ma teraz, przed jesiennymi wyborami parlamentarnymi, wszystkie atuty w ręku. W sensie strategicznym, psychologicznym i każdym innym, co nie oznacza, że wygra samodzielnie, bo różnie może się zdarzyć – tłumaczył dr Anusz. Zwycięstwo PiS-owi w wyborach europejskich zapewniły błędy rywali. Szczególnie – ostry skręt w lewo bloku Schetyny.

– Nie przysłużyły się wynikom KE ani ostra retoryka antykościelna, ani uwikłanie się prezydenta Warszawy w sprawę karty LGBT, ani udział prezydent Gdańska w marszu LGBT, ani dowcipkowanie Schetyny z powodzi – powiedział Andrzej Anusz. Czy przed jesiennymi wyborami blok Schetyny zmieni kurs – zobaczymy. Jeśli chce wygrać – musi.