Do opisu tworzenia PRL niezbędne jest przyjrzenie się ruchowi komunistycznemu w dwudziestoleciu międzywojennym, którego aktywiści współtworzyli struktury państwa organizowanego pod dyktando ZSRS. Dobrym wprowadzeniem jest otwierający nowy numer Komunizmu... tekst Sebastiana Drabika Służby II Rzeczypospolitej wobec komunistów (KPP). Autor szczegółowo wyjaśnia narodziny tego ruchu w Polsce oraz opisuje zasady i organizacje, w których ten ruch działał, wskazuje na powiązania między KPP a jej sowieckim odpowiednikiem. Warto też zapoznać się z artykułem Arkadiusza Kutkowskiego Prokuratura oskarża, sąd sądzi, partia kieruje, który pokazuje, w jaki sposób aparat PZPR – wzorując się na Sowietach – ponad prawem stawiał interes polityczny. Pismo jest dostępne na stronie ipn.gov.pl .