UKRAINA
Ludzie zamarzają na śmierć

„Jeśli Rosjanie nie przestaną bombardować naszych miast, usłyszycie o wielu ludziach, którzy tej zimy zamarzną na śmierć” – przestrzegł przewodniczący ukraińskiej Caritas-Spes bp Ołeksandr Jazłowiecki. Poinformował, że Rosjanie atakują infrastrukturę energetyczną Ukrainy, co powoduje długie przerwy w dostawie prądu. Tymczasem temperatura nocą spada do -20°C. W szpitalach jest coraz więcej osób chorych na zapalenie płuc lub oskrzeli. Tegoroczna zima nie tylko na Ukrainie daje się mocno we znaki. Bardzo trudna jest sytuacja w Kijowie, gdzie spora część mieszkańców już od wielu dni nie ma prądu i ogrzewania. Kolejne bombardowania uniemożliwiają przywrócenie elektryczności i ogrzewania w budynkach. Władze samorządowe zaapelowały, by kto może, wyjechał z ukraińskiej stolicy do rodziny czy bliskich, aby nie narażać się na niebezpieczeństwo wychłodzenia.

Ataki na infrastrukturę energetyczną to celowa taktyka Rosjan. Putinowi chodzi o to, by złamać ducha oporu Ukraińców, a jednocześnie zademonstrować wobec zachodnich stolic, że nie będzie ustępstw w ewentualnych rozmowach pokojowych. To dobitnie dowodzi, że na zakończenie wojny w najbliższym czasie raczej nie ma co liczyć.

NARUSZENIE GODNOŚCI
To handel człowiekiem

Macierzyństwo zastępcze traktuje człowieka jako przedmiot transakcji i stanowi „nową formę kolonializmu” wspieraną przez mechanizmy rynkowe, które ostatecznie prowadzą do wyzysku osób najbardziej bezbronnych – powiedział 13 stycznia watykański sekretarz ds. stosunków z państwami abp Paul Richard Gallagher podczas odbywającego się w Rzymie dialogu „Wspólny front na rzecz godności ludzkiej: zapobieganie komercjalizacji kobiet i dzieci w macierzyństwie zastępczym”.

Wypowiedź szefa watykańskiej dyplomacji opierała się na słowach papieża Leona XIV, który 9 stycznia w przemówieniu do korpusu dyplomatycznego przy Stolicy Apostolskiej określił tę praktykę jako naruszenie godności dziecka sprowadzonego do roli „produktu” oraz matki wykorzystywanej jako narzędzie w procesie rodzenia przez przekształcenie ciąży w „usługę podlegającą negocjacji”.

Kościół walczy o przyrodzoną, identyczną u wszystkich godność człowieka. To wartość nienaruszalna. Po prostu – święta. To fundament, z którego wynikają wszystkie inne prawa. Naruszenie fundamentu zawsze jest groźne i wcześniej czy później prowadzi do nieszczęścia. Żaden człowiek nigdy nie może być traktowany jak przedmiot, nawet jeżeli takie jego działanie przyniosłoby namiastkę radości i szczęścia innemu człowiekowi.

DEEPFAKE
Bezprawne wykorzystanie wizerunku kard. Rysia

Nagrania jakichkolwiek reklam z udziałem kard. Grzegorza Rysia, szczególnie promujące suplementy diety, lekarstwa i fundusze inwestycyjne, to tzw. deepfake, czyli materiały fałszywe – brzmi przesłane KAI oświadczenie rzecznika archidiecezji krakowskiej w sprawie nagrań wykorzystujących w internecie wizerunek metropolity krakowskiego. W sieci pojawił się film, w którym kard. Ryś rzekomo promuje mieszankę ziół na stawy, wskazując na „klasztorny skład” specyfiku, który „był przekazywany z pokolenia na pokolenie przez wieki”. „Ksiądz Kardynał nigdy nie brał udziału w reklamach, a wykorzystanie wizerunku Metropolity Krakowskiego narusza Jego dobra osobiste. Ostrzegamy wszystkich przed manipulacją, dezinformacją i oszustwem” – napisał ks. Łukasz Michalczewski, rzecznik archidiecezji krakowskiej. Oświadczenie ks. Michalczewskiego wskazuje tylko na jedno z zagrożeń, które niesie z sobą używanie AI. Pewnie nawet nie najbardziej niebezpieczne. Takie i inne przypadki przekonują jednak o pilnej potrzebie ustalenia etycznych zasad wykorzystywania tego narzędzia. Tym bardziej że, jak niedawno zauważył kard. Timothy Radcliffe, jeden z najwybitniejszych współczesnych intelektualistów chrześcijańskich, „nie wiemy jeszcze, jakie skutki przyniesie sztuczna inteligencja. Jeśli jeszcze nie jesteśmy zaniepokojeni, to powinniśmy być”.

ŚWIAT
Kard. Parolin o Grenlandii i Iranie

Watykan mówi „nie” użyciu siły w celu aneksji przez USA Grenlandii. Wyraża również zaniepokojenie sytuacją w Iranie, nazywając postępowanie irańskich władz przy tłumieniu protestów okrutnym. Takie są wnioski z krótkich wypowiedzi watykańskiego sekretarza stanu kard. Pietra Parolina udzielonych 18 stycznia. „Nie można stosować rozwiązań siłowych, ale musimy powrócić do ducha multilateralizmu, który charakteryzował lata powojenne i który niestety zanika” – powiedział hierarcha, odnosząc się do „kryzysu grenlandzkiego”. I dodał: „Każdy myśli, że trudne sytuacje można rozwiązać lub swoje stanowisko obronić wyłącznie siłą. Jest to nie do przyjęcia i będzie coraz bardziej prowadzić do konfliktów, do wojny w społeczności międzynarodowej”. Komentując sytuację w Iranie, kard. Parolin przyznał: „Wyobrażam sobie, że ogólne nastawienie jest bardzo niepokojące. Zastanawiam się, jak można tak okrutnie traktować własny naród, powodując tak wiele ofiar śmiertelnych”. Niestety, widać, że dziś w wielkiej i małej polityce liczy się bezwzględna siła, a rację ma ten, kto jest silniejszy. Nikt już nawet nie próbuje udawać, że granice postępowania wyznacza prawo. Prawem jest siła. Bardzo źle to wróży przyszłości.

BENEDYKT XVI
Proces beatyfikacyjny?

We włoskich mediach pojawiły się spekulacje wokół tego, czy i kiedy zostanie otwarty proces beatyfikacyjny papieża Benedykta XVI, zmarłego pod koniec 2022 r. Wynikają one z wypowiedzi jego wieloletniego osobistego sekretarza abp. Georga Gänsweina, który podczas niedawnego spotkania na Litwie wyraził nadzieję na rychłe wszczęcie takiego procesu. Wkrótce po tym w internecie pojawiły się doniesienia o cudownym uzdrowieniu pewnego Amerykanina, dokonanym rzekomo za wstawiennictwem ówczesnego papieża jeszcze za życia. Cuda dokonane za życia danej osoby nie mają jednak w Kościele Katolickim znaczenia dla procesów beatyfikacyjnych czy kanonizacyjnych. Liczą się te, które wydarzyły się po śmierci kandydata na ołtarze, przypisywane jego wstawiennictwu u Boga. Czy zatem proces beatyfikacyjny Benedykta XVI mógłby się rozpocząć już niedługo? Na dziś formalną przeszkodą do jego rozpoczęcia jest krótki okres, który upłynął od śmierci papieża – według prawa kościelnego, musi to być co najmniej 5 lat. W przypadku Benedykta XVI proces mógłby się więc zacząć najwcześniej 1 stycznia 2028 r. Chyba że o odstąpieniu od tego wymogu zdecyduje papież, tak jak było w przypadku św. Jana Pawła II.

ROCZNICA
Rok Jubileuszowy św. Franciszka

Rozpoczął się Rok Jubileuszowy upamiętniający 800. rocznicę śmierci św. Franciszka. Uroczystości przygotowujące do Roku Jubileuszowego odbyły się w Asyżu i okolicach już w ubiegłych latach. W 2023 r. w Greccio wspominano pierwszą szopkę bożonarodzeniową zbudowaną przez św. Franciszka. W 2024 r. upamiętniono cudowne stygmaty świętego, a w 2025 r. celebrowano jego słynny hymn na cześć stworzenia – Pieśń słoneczną.

Na 2026 r. zaplanowano kilka większych wydarzeń religijnych upamiętniających 800. rocznicę śmierci patrona Włoch. Punktem kulminacyjnym będzie rocznica jego śmierci – 3 października. Trzy miesiące temu włoski parlament zdecydowaną większością głosów przywrócił święto św. Franciszka (4 października) jako święto ustawowe w całych Włoszech. Z okazji Roku Jubileuszowego watykańska Penitencjaria Apostolska udzieliła specjalnego przywileju duchowego związanego z odpustami. Poza Asyżem odpust zupełny można uzyskać w każdym kościele poświęconym św. Franciszkowi na całym świecie.

Święty Franciszek jest jednym z tych świętych, którzy bardzo mocno zapisali się w historii Kościoła. Świadectwo ewangeliczne jego życia i działalności jest nieustannie żywe, a wstawiennictwo przed Bogiem – nadal umacniające. To dlatego Kościół szeroko otwiera swój duchowy skarbiec, aby łaska Boża koiła wzburzone serca współczesnych, napełniając je pokojem.