Kolegiata Najświętszej Marii Panny na Ostrowiu Tumskim w Głogowie uchodzi w opiniach historyków za najstarszą z kolegiat na ziemiach polskich. Na Śląsku rangą ustępowała ona tylko katedrze wrocławskiej.

Świadek przeszłości

Kolegiata jest jednym z niezbyt licznych pomników dziedzictwa przeszłości, które świadczą o pierwszych wiekach polskiej państwowości. Badania archeologiczne odsłoniły we wnętrzu kolegiaty pozostałości dwóch kościołów, z których starszy pochodzić może z okresu początków państwa polskiego i być może o nim myślał Gall Anonim, kiedy opowiadając o obronie Głogowa z 1109 r., w swoich kronikach zapisał fakt o wydarzeniu liturgicznym: "odbywało się nabożeństwo ku czci św. Bartłomieja Apostoła, gdy cesarz przebywał rzekę i cały lud w mieście słuchał wówczas Mszy św.".

Drugą świątynię - jej pozostałości oglądać można w specjalnie wybudowanej krypcie - kojarzy się z późnym okresem panowania Bolesława Krzywoustego. Według XV-wiecznych źródeł książę lub komes głogowski Wojsław, wspólnie z biskupem wrocławskim Heimonem, ufundowali około roku 1120 przy istniejącym kościele kapitułę kolegiacką.

W XIII w. powstał trzeci kościół - późnoromańska bazylika, której istotne fragmenty zachowały się do dziś. W jego murach pochowani zostali fundatorzy - założyciel księstwa głogowskiego, piastowski książę głogowski Konrad I i jego małżonka Salomea. W latach 1413-1466 kolegiata została gruntownie przebudowana. Dotrwała ona w tym kształcie do końca ostatniej wojny.

Istniejące przy kolegiacie do 1810 r. zgromadzenie kanoników wniosło wybitny wkład w rozwój kultury i szkolnictwa w Głogowie i na Śląsku. Od czasów reformacji było ostoją w krzewieniu i zachowaniu katolicyzmu. Kościół kolegiacki, zwany przez dawnych głogowian "Dom" ( katedra), stał się w ciągu wieków skarbnicą cennych dzieł sztuki.

W końcu II wojny światowej kolegiata została spalona, jej skarby uległy zniszczeniu, w części zaginęły, a nieliczne ocalałe, wywiezione zostały z Głogowa.

Dziedzictwo Głogowian

W drugiej połowie lat 80. ks. prał. Ryszard Dobrołowicz zadecydował o odbudowie kolegiaty i wybudowaniu obok niej wielkiego ośrodka duszpasterstwa chorych wraz z włoskim stowarzyszeniem życia apostolskiego Cichymi Pracownikami Krzyża. Żeby dokonać niezbędnych zabezpieczeń rozchodzących się murów, remontu wieży, a także postawienia części konstrukcji stalowej pod dach, trzeba było uruchomić wiele finansowych środków. Niemały w tym udział ma Fundacja Współpracy Polsko-Niemieckiej. Odbudowę w jej prawie 10-letniej historii wspomagały także na róże sposoby organizacje samorządowe, wierni parafii kolegiackiej, mniejsze i większe podmioty gospodarcze.

Wszystko to w skali wydatków i ostatecznego budżetu okazuje się niewystarczające. Dlatego włączając się w tę ideę - w środowisku redakcyjnym Radia Plus Głogów - powstał pomysł o nazwie "Kolegiata u progu III Tysiąclecia", którego głównym celem miałaby być odbudowa świadomości wśród mieszkańców Głogowa o odradzającym się kościele - historycznym świadku. Być może w wielu przypadkach większość obecnych mieszkańców Głogowa, tego dawnego historycznego grodu, nie uświadamia sobie w pełni, jak wielki i cenny skarb jest ich dziedzictwem.

Od 19 do 21 czerwca (tj. dniach poprzedzających Uroczystość Bożego Ciała) na antenie Radia Plus Głogów przez cały dzień emitowane będą wypowiedzi i opinie naukowców badających historię kolegiaty, wieczorem o godz. 20.05 prowadzony będzie także specjalny program " Studio kolegiata" pod redakcją: red. Waldemara Hassa (Radio Plus Głogów) i Antoniego Boka (Towarzystwo Ziemi Głogowskiej), gdzie podsumowane zostaną tematy dnia i zacytowane fragmenty wcześniej emitowanych wywiadów.

W uroczystość Bożego Ciała z dwóch miejsc wyruszą wspólne procesje wszystkich parafii głogowskich i połączą się gwiaździście w centralnym punkcie miasta, a następnie podążą w kierunku kolegiaty. Procesji i Mszy św. przewodniczyć będzie

bp Adam Dyczkowski. Po jej zakończeniu, nawiązując do znaku Wielkiego Jubileuszu mieszkańcy miasta przejdą przez drzwi kolegiaty i obejrzą romańską kryptę zapoznając się także z faktycznym stanem odbudowy.

Przy wyjściu z kolegiaty członkowie głogowskich wspólnot Odnowy w Duchu Świętym będą rozprowadzać okolicznościową cegiełkę z pamiątkową inskrypcją: "Historyczne przejście przez drzwi najstarszego kościoła w Głogowie, w dniu 22 czerwca Roku Jubileuszowego 2000". Zakup cegiełki o nominałach 5 zł, 10 zł i 20 zł stanie się okazją do złożenia ofiary na odbudowę tego szczególnego zabytku.

Wieczorem przy historycznych murach o godz. 21.00 rozpocznie się koncert Grzegorza Turnaua pod patronatem Prezydenta Miasta Głogowa Zbigniewa Rybki.

* * *

Przy tej okazji pracownicy Radia Plus Głogów zachęcać będą też wszystkich mieszkańców Głogowa do złożenia podpisu pod wspólną petycją skierowaną do Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego o materialne wsparcie idei odbudowy głogowskiej kolegiaty, a szczególnie pod słowami: "...odbudujmy wspólnie Kolegiatę - metrykę Głogowa, filaru pierwszego Królestwa Polskiego. Ocalmy dla narodowego dziedzictwa świadectwo chrześcijaństwa i polskości Śląska, a także ważny obiekt jego późniejszej kultury o europejskim wymiarze".