Reklama

Problemy duszpasterskie

Skutki ubóstwa i bezrobocia

Niedziela lubelska 51/2005

Osoby bezrobotne i ich rodziny często trafiają do najniżej usytuowanych grup społeczno-ekonomicznych i pozostają w nich, ponieważ brak im ekonomicznych lub osobistych zasobów, by uzyskać utraconą pozycję. Jednocześnie ludzie zamożniejsi mają większe szanse na uzyskanie właściwej pomocy lub rozwiązania swych problemów. Poza tym jest prawie pewne, że ludzie żyjący w ubóstwie narażeni są na większe i poważniejsze stresy niż ci z klasy średniej. Mają też mniej zasobów, by sobie z nimi poradzić.

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

Dzieci z rodzin o niskim statusie społeczno-ekonomicznym mają więcej problemów niż ich bogatsi rówieśnicy. Liczne badania dokumentują silny związek między ubóstwem rodziców i niskim ilorazem inteligencji dzieci, przynajmniej do piątego roku życia, kiedy to trwałe ubóstwo wywiera najsilniejsze skutki. Poważne następstwa ubóstwa dla funkcjonowania poznawczego wydają się być skutkiem różnorodnych czynników, połączonych z biedą, słabym zdrowiem, niską wagą urodzeniową, zwiększonym ryzykiem prenatalnego narażenia się na narkotyki lub różnego rodzaju zatrucia. Odkryto również, że niski status społeczno-ekonomiczny rodziców znacząco wpływa na agresywne zachowanie dzieci wobec rodziców, nauczycieli i rówieśników. Poza badaniami nad wpływem ubóstwa na dzieci przeprowadzono także studia nad skutkami bezrobocia dla dorosłych i dzieci. Wielokrotnie odkrywano przy tym, że brak pracy łączy się ze wzmożoną podatnością i częstym występowaniem zachowań zaburzonych. Recesja i inflacja połączona z wysokim stopniem bezrobocia stanowi dla wielu ludzi źródło chronicznego niepokoju. Bezrobocie stanowi obciążenie dla znaczącej części populacji, niosąc ze sobą trudności finansowe, obniżone poczucie własnej wartości, demoralizację i problemy emocjonalne. Okazuje się, że może ono powodować nie tylko szkody finansowe, ale także psychologiczne.
Okresom podwyższonego bezrobocia towarzyszą poważne skutki dla zdrowia psychicznego i fizycznego. Wzrastają wówczas szczególne wskaźniki depresji, problemów małżeńskich oraz zaburzeń somatycznych, choć wszystko to wraca do normy wraz z okresami ponownego wzrostu zatrudnienia. Pracę tracą nie tylko ludzie niestabilni psychicznie, ale także osoby całkiem zdrowe. Efekty jej utraty są niezmienne w porównaniu ze stanem sprzed okresu bezrobocia. Psychologiczne i fizyczne problemy zdrowotne występują w poważniejszej formie w grupach o niższym statusie społeczno-ekonomicznym. Żony bezrobotnych mężczyzn także poważnie cierpią. Notuje się u nich podwyższony poziom lęku, depresji i wrogości, co wydaje się przynajmniej częściowo wynikać ze stresującej sytuacji bezrobotnego małżonka. Cierpią także dzieci, w najgorszych przypadkach bezrobotni ojcowie dopuszczają się na nich nadużyć. Wiele badań dokumentuje związek pomiędzy molestowaniem dzieci z bezrobociem ojców. Czynnikiem najbardziej wyróżniającym dzieci (szczególnie chłopców), które doświadczyły poważnych problemów ze zdrowiem psychicznym lub przestępczością, była utrata pracy przez ojca we wczesnym okresie ich życia. Również bezrobocie matek może mieć poważne skutki - szczególnie jeśli to są matki samotne. Odkryto, że samotne matki pozbawione pracy częściej niż matki zatrudnione karały swoje dorastające dzieci, co z kolei prowadzi do zaburzeń poznawczych i objawów depresyjnych u nastolatków.
Ojciec Święty Jan Paweł II podczas spotkania z ubogimi mieszkańcami w Brazylii 2 lipca 1980 r. mówił: „Jeśli masz wiele - to pamiętaj, że masz dawać wiele, bardzo wiele. I powinieneś myśleć nad tym, jak dawać - jak zorganizować całe życie społeczno-ekonomiczne i poszczególne jego sektory, ażeby to życie dążyło do wyrównania między ludźmi, a nie do przepaści! Jeżeli umiesz wiele i stoisz wysoko w hierarchii społecznej - to nie zapominaj ani na chwilę, że im wyżej ktoś stoi, tym bardziej musi służyć! Służyć innym! Inaczej znajdzie się w niebezpieczeństwie odcięcia siebie i swego życia od kręgu błogosławieństw, a zwłaszcza tego pierwszego: »Błogosławieni ubodzy duchem. Ubodzy duchem« - to także bogaci, którzy na miarę swego bogactwa nie przestają dawać i służyć drugiemu”. W encyklice Laborem exercens z 1981 r. Jan Paweł II napisał: „Dla realizacji sprawiedliwości społecznej w różnych częściach świata, w różnych krajach i we wzajemnych pomiędzy nimi stosunkach, potrzebne są coraz to nowe formy solidarności ludzi pracy, a także solidarności z ludźmi pracy”.

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

Podziel się:

Oceń:

2005-12-31 00:00

Wybrane dla Ciebie

Kto opuścił domy dla imienia Jezusa, znajduje w Kościele nową, rozleglejszą rodzinę

Adobe Stock

Więcej ...

Korsyka: Ksiądz zmarł podczas odprawiania Mszy św.

2026-08-17 14:34

Adobe Stock

Korsykański ksiądz zmarł w czasie odprawiania Mszy świętej. Do zdarzenia doszło w niedzielę 16 sierpnia w kościele św. Anny w miejscowości Saint-Florent koło Bastii.

Więcej ...

By potem lepiej służyć

2026-08-18 22:09
Spotkanie formacyjne Caritas

fot. Archiwum Caritas Diecezji Rzeszowskiej

Spotkanie formacyjne Caritas

28 lipca 2026 r. osoby pracujące w Caritas wzięły udział we wspólnym wyjeździe formacyjno-integracyjnym. Jego pierwszym punktem była modlitwa w sanktuarium Bożego Miłosierdzia w Sędziszowie Małopolskim. Dyrektor Caritas ks. Piotr Potyrała poprowadził Koronkę do Bożego Miłosierdzia, polecając w niej sprawy Diecezji Rzeszowskiej, Caritas i Ojczyzny.

Więcej ...

Reklama

Najpopularniejsze

Diecezja pelplińska: w wieku 53 lat zmarł ks. Rafał...

Kościół

Diecezja pelplińska: w wieku 53 lat zmarł ks. Rafał...

Nowenna do Matki Bożej Częstochowskiej 2026

Jasna Góra

Nowenna do Matki Bożej Częstochowskiej 2026

Nowenna za wstawiennictwem św. Moniki o nawrócenie dzieci

Wiara

Nowenna za wstawiennictwem św. Moniki o nawrócenie dzieci

Archidiecezja częstochowska: zmarł 50-letni ks. Dariusz...

Niedziela Częstochowska

Archidiecezja częstochowska: zmarł 50-letni ks. Dariusz...

Tragiczny wypadek polskiego autokaru na Węgrzech....

Wiadomości

Tragiczny wypadek polskiego autokaru na Węgrzech....

Nakazane święta kościelne w 2026 roku

Kościół

Nakazane święta kościelne w 2026 roku

Czy 15 sierpnia katolików obowiązuje udział we Mszy św.?

Kościół

Czy 15 sierpnia katolików obowiązuje udział we Mszy św.?

Biskup skazany za nadużycia. Pomogło kościelne...

Kościół

Biskup skazany za nadużycia. Pomogło kościelne...

Profanacja we Włoszech: konsekrowane hostie rozrzucone w...

Kościół

Profanacja we Włoszech: konsekrowane hostie rozrzucone w...