Reklama

Odzyskują dawny blask

Niedziela przemyska 51/2006

Dobiegła końca restauracja centralnego witraża w bazylice archikatedralnej w Przemyślu. W niedalekiej perspektywie (2007 r.) oddane zostaną kolejne zabytkowe przeszklenia świątyni. Prace prowadzone są w krakowskiej Pracowni Witraży Furdyna.

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

Witraże są ważną częścią gotyckiej archikatedry, gdzie stanowiły i wciąż są istotnym elementem oprawy estetycznej wnętrza. Stanowią wypełnienie prezbiterium i całej archikatedry przemyskiej

W przemyskiej archikatedrze znajduje się pięć witraży, z których dwa zostały zaprojektowane w czasie okupacji przez znanego autora przeszkleń m.in. w katedrze lwowskiej, katedrze wawelskiej oraz katedrze we Fryburgu, Józefa Mehoffera i wykonane w pracowni witraży Żeleńskich w Krakowie. Pozostałe są dziełem kilku innych autorów i powstały po wojnie. Jak podkreśla Mariusz Czuba, wojewódzki podkarpacki konserwator zabytków, witraże są ważną częścią gotyckiej archikatedry, gdzie stanowiły i wciąż są istotnym elementem oprawy estetycznej wnętrza. - Katedra w Przemyślu jako taka miała przeszklenia witrażowe już w średniowieczu. Jednak witraże te zostały wymienione w czasie przebudowy nowożytnej za czasów bp. Fredry i później bp. Sierakowskiego na okna przeszklone szkłem białym. Na przełomie XIX i XX wieku pojawiają się bardzo piękne przeszklenia neogotyckie według projektu Jana Matejki, które należały do arcydzieł witrażownictwa polskiego. W czasie II wojny światowej, kiedy armia niemiecka przekraczała rzekę San, podczas pamiętnego ostrzału katedry, zostają one bezpowrotnie zniszczone. Jeszcze w czasie wojny kapituła katedralna zwróciła się do kilku krakowskich artystów m.in. Józefa Mehofera o projekt nowych witraży. Projekty, które głęboko tkwią w sztuce młodopolskiej czy 20-lecia międzywojennego, w 1943 r. dotarły do Przemyśla. Zrealizowane dopiero we wczesnych latach pięćdziesiątych minionego stulecia przetrwały do dzisiaj - wyjaśnia Mariusz Czuba. Wykonane przez wybitnych witrażystów krakowskich stanowią doskonałe wypełnienie prezbiterium i całej archikatedry. Odnowiony właśnie centralny witraż ze sceną Chrztu Pana Jezusa w Jordanie, wkomponowany jest w ażurowy, szafiasty neogotycki ołtarz główny, który swym charakterem nawiązuje do ołtarza Wita Stwosza w kościele Mariackim w Krakowie. Witraże są jedynym oszkleniem archikatedry, a ich stan zachowania był bardzo zły. Zostały wykonane dość kiepską technologią, co z uwagi na różnego rodzaju czynniki atmosferyczne (kwaśne deszcze czy zanieczyszczone powietrze) sprawiło, że z biegiem czasu ulegały poważnym zniszczeniom. Dlatego jak podkreśla proboszcz archikatedry ks. prał. Mieczysław Rusin, prace restauratorskie miały na celu przede wszystkim usunięcie nagromadzonego przez lata zanieczyszczenia, zespolenie licznych pęknięć oraz całkowitą wymianę skorodowanych ołowianych spoin. - Utrwalono oddzielającą się od szkła patynę, przywrócono pierwotną barwę i koloryt, a poddając rekonstrukcji warstwy malarskie uczytelniono ich rysunek. Odnowione witraże zamontowano od wewnątrz świątyni, a na zewnątrz zabezpieczono je dodatkową zespoloną szybą. Z jednej strony zabezpieczy to witraż, który w razie dodatkowych konserwacji będzie można wyjąć bez narażania na uszkodzenia, a ponadto ociepli kościół - mówi ks. Rusin. W przyszłym roku zakończy się restauracja kolejnych witraży. Konserwacja sfinalizuje pewien etap prac wewnątrz archikatedry, gdzie zabiegom poddano większość elementów wyposażenia ruchomego. Renowacja centralnego witraża została sfinansowana głównie ze środków Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego i ofiar parafian.

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

Podziel się:

Oceń:

2006-12-31 00:00

Wybrane dla Ciebie

Na początku było Słowo, a Słowo było u Boga i Bogiem było Słowo – czytamy w Ewangelii

2025-12-31 15:53

Karol Porwich/Niedziela

Na początku było Słowo, a Słowo było u Boga i Bogiem było Słowo – czytamy w Ewangelii. Jan Apostoł jest jedynym, który rozpoczyna swoją Ewangelię nie tekstem historycznym, ale jakimś rodzajem poezji czy wręcz śpiewu.

Więcej ...

Droga św. Jakuba ustanowiła nowy rekord: w 2025 roku ponad pół miliona pielgrzymów

2026-01-02 13:28
szlak jakubowy

Karol Porwich/Niedziela

szlak jakubowy

Pielgrzymowanie Drogą św. Jakuba cieszy się coraz większym zainteresowaniem: w roku pielgrzymkowym 2025 liczba pielgrzymów pobiła wszystkie poprzednie rekordy i po raz pierwszy przekroczono granicę pół miliona. Według statystyk Biura Pielgrzymów w Santiago de Compostela, certyfikaty otrzymało 530 987 pielgrzymów. Wśród nich 53,4 proc. stanowiły kobiety - było ich prawie 35 tys. więcej niż mężczyzn. Jak zawsze, najliczniejszą narodowością byli Hiszpanie (228 527), a następnie Amerykanie (43 980), Włosi (26 680) i Niemcy (24 356).

Więcej ...

„Broń nas i prowadź” – katecheci świeccy zawierzyli swoje dzieło Maryi na Jasnej Górze

2026-01-02 14:32

Tomasz Poćwiardowski, Stowarzyszenie Katechetów Świeckich

Z wdzięcznością za dwa lata działalności i z troską o przyszłość wychowania młodego pokolenia członkowie i sympatycy Stowarzyszenia Katechetów Świeckich pielgrzymowali na Jasną Górę. Podczas Apelu Jasnogórskiego dokonali uroczystego zawierzenia swojej misji oraz obywatelskiej inicjatywy „Tak dla religii i etyki w szkole” Matce Bożej Częstochowskiej.

Więcej ...

Reklama

Najpopularniejsze

Zmiany personalne w diecezji elbląskiej

Kościół

Zmiany personalne w diecezji elbląskiej

Kilku biskupów udzieliło wiernym dyspensy na piątek 2...

Kościół

Kilku biskupów udzieliło wiernym dyspensy na piątek 2...

Ks. prałat Henryk Jagodziński nuncjuszem apostolskim w...

Niedziela Kielecka

Ks. prałat Henryk Jagodziński nuncjuszem apostolskim w...

Najgorsze przestępstwo ludzi Kościoła? Brak...

Wiara

Najgorsze przestępstwo ludzi Kościoła? Brak...

Kard. Ryś przeprowadził zmiany w kurii krakowskiej. Ks....

Kościół

Kard. Ryś przeprowadził zmiany w kurii krakowskiej. Ks....

Nakazane święta kościelne w 2026 roku

Kościół

Nakazane święta kościelne w 2026 roku

Kraków: wiadomo, kto będzie osobistym sekretarzem kard....

Kościół

Kraków: wiadomo, kto będzie osobistym sekretarzem kard....

Polska gospodarzem Taizé 2026/2027!

Kościół

Polska gospodarzem Taizé 2026/2027!

Modlitwa św. Jana Pawła II o pokój

Wiara

Modlitwa św. Jana Pawła II o pokój