Reklama

Odzyskują dawny blask

Niedziela przemyska 51/2006

Dobiegła końca restauracja centralnego witraża w bazylice archikatedralnej w Przemyślu. W niedalekiej perspektywie (2007 r.) oddane zostaną kolejne zabytkowe przeszklenia świątyni. Prace prowadzone są w krakowskiej Pracowni Witraży Furdyna.

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

Witraże są ważną częścią gotyckiej archikatedry, gdzie stanowiły i wciąż są istotnym elementem oprawy estetycznej wnętrza. Stanowią wypełnienie prezbiterium i całej archikatedry przemyskiej

W przemyskiej archikatedrze znajduje się pięć witraży, z których dwa zostały zaprojektowane w czasie okupacji przez znanego autora przeszkleń m.in. w katedrze lwowskiej, katedrze wawelskiej oraz katedrze we Fryburgu, Józefa Mehoffera i wykonane w pracowni witraży Żeleńskich w Krakowie. Pozostałe są dziełem kilku innych autorów i powstały po wojnie. Jak podkreśla Mariusz Czuba, wojewódzki podkarpacki konserwator zabytków, witraże są ważną częścią gotyckiej archikatedry, gdzie stanowiły i wciąż są istotnym elementem oprawy estetycznej wnętrza. - Katedra w Przemyślu jako taka miała przeszklenia witrażowe już w średniowieczu. Jednak witraże te zostały wymienione w czasie przebudowy nowożytnej za czasów bp. Fredry i później bp. Sierakowskiego na okna przeszklone szkłem białym. Na przełomie XIX i XX wieku pojawiają się bardzo piękne przeszklenia neogotyckie według projektu Jana Matejki, które należały do arcydzieł witrażownictwa polskiego. W czasie II wojny światowej, kiedy armia niemiecka przekraczała rzekę San, podczas pamiętnego ostrzału katedry, zostają one bezpowrotnie zniszczone. Jeszcze w czasie wojny kapituła katedralna zwróciła się do kilku krakowskich artystów m.in. Józefa Mehofera o projekt nowych witraży. Projekty, które głęboko tkwią w sztuce młodopolskiej czy 20-lecia międzywojennego, w 1943 r. dotarły do Przemyśla. Zrealizowane dopiero we wczesnych latach pięćdziesiątych minionego stulecia przetrwały do dzisiaj - wyjaśnia Mariusz Czuba. Wykonane przez wybitnych witrażystów krakowskich stanowią doskonałe wypełnienie prezbiterium i całej archikatedry. Odnowiony właśnie centralny witraż ze sceną Chrztu Pana Jezusa w Jordanie, wkomponowany jest w ażurowy, szafiasty neogotycki ołtarz główny, który swym charakterem nawiązuje do ołtarza Wita Stwosza w kościele Mariackim w Krakowie. Witraże są jedynym oszkleniem archikatedry, a ich stan zachowania był bardzo zły. Zostały wykonane dość kiepską technologią, co z uwagi na różnego rodzaju czynniki atmosferyczne (kwaśne deszcze czy zanieczyszczone powietrze) sprawiło, że z biegiem czasu ulegały poważnym zniszczeniom. Dlatego jak podkreśla proboszcz archikatedry ks. prał. Mieczysław Rusin, prace restauratorskie miały na celu przede wszystkim usunięcie nagromadzonego przez lata zanieczyszczenia, zespolenie licznych pęknięć oraz całkowitą wymianę skorodowanych ołowianych spoin. - Utrwalono oddzielającą się od szkła patynę, przywrócono pierwotną barwę i koloryt, a poddając rekonstrukcji warstwy malarskie uczytelniono ich rysunek. Odnowione witraże zamontowano od wewnątrz świątyni, a na zewnątrz zabezpieczono je dodatkową zespoloną szybą. Z jednej strony zabezpieczy to witraż, który w razie dodatkowych konserwacji będzie można wyjąć bez narażania na uszkodzenia, a ponadto ociepli kościół - mówi ks. Rusin. W przyszłym roku zakończy się restauracja kolejnych witraży. Konserwacja sfinalizuje pewien etap prac wewnątrz archikatedry, gdzie zabiegom poddano większość elementów wyposażenia ruchomego. Renowacja centralnego witraża została sfinansowana głównie ze środków Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego i ofiar parafian.

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

Podziel się:

Oceń:

2006-12-31 00:00

Wybrane dla Ciebie

Kolumbia po trzęsieniu ziemi nadal potrzebuje pomocy

2026-08-30 19:06

PAP/EPA

W Bogocie setki osób zgromadziły się, aby uczcić pamięć ponad 300 ofiar niszczycielskiego trzęsienia ziemi z 10 sierpnia. „Czekają nas miesiące pracy” - mówi John Orlando, dyrektor krajowy organizacji Action Against Hunger (ACF) w Kolumbii. Podkreśla również, jak wielkie znaczenie dla Kolumbijczyków ma wsparcie Leona XIV.

Więcej ...

Leon XIV: pokój zaczyna się w sercu, wojna niszczy także świat stworzony

2026-08-31 10:14

Vatican Media

Do odnowy serc, budowania pokoju i troski o świat stworzony wezwał papież Leon XIV w przesłaniu z okazji XI Światowego Dnia Modlitw o Ochronę Świata Stworzonego. Jest on obchodzony 1 września. Jak podkreślił, wojna i degradacja środowiska są ze sobą powiązane, a ich głębokich przyczyn należy szukać także w kryzysie moralnym i duchowym człowieka.

Więcej ...

Problemy szpitala założonego przez Ojca Pio. Papież śledzi z bliska prace komisji nadzorującej działania naprawcze

2026-08-31 18:32
Spotkanie Papieża z komisją nadzorującą fundację Dom Ulgi w Cierpieniu

Vatican Media

Spotkanie Papieża z komisją nadzorującą fundację Dom Ulgi w Cierpieniu

Podczas spotkania, które odbyło się 31 sierpnia w Castel Gandolfo, omówiono dotychczasowe prace Komisji powołanej w maju ubiegłego roku na mocy papieskiego chirografu, której działalność Leon XIV śledzi z bliska. Prace mają być kontynuowane zgodnie z wyznaczonymi kierunkami działań, aby zapewnić ciągłość i przyszłość dziełu św. Ojca Pio z Pietrelciny.

Więcej ...

Reklama

Najpopularniejsze

Pierwsze publiczne słowo Mesjasza brzmi: łaska

Wiara

Pierwsze publiczne słowo Mesjasza brzmi: łaska

Bp Marek Mendyk: Szkoła nie jest świecka. Szkoła jest...

Niedziela Świdnicka

Bp Marek Mendyk: Szkoła nie jest świecka. Szkoła jest...

Czy religia w szkole ma prawo być obecna? Czy powinna być...

Edukacja

Czy religia w szkole ma prawo być obecna? Czy powinna być...

Cypr: osiem osób zginęło w wypadku promu; MSZ RP...

Wiadomości

Cypr: osiem osób zginęło w wypadku promu; MSZ RP...

Watykan: Kościół wobec narkotyków i werbunku do gangów

Kościół

Watykan: Kościół wobec narkotyków i werbunku do gangów

Ks. W. Węgrzyniak: Już od dłuższego czasu intryguje...

Kościół

Ks. W. Węgrzyniak: Już od dłuższego czasu intryguje...

SMS od Ojca Świętego Leona XIV do pątników z...

Niedziela Łódzka

SMS od Ojca Świętego Leona XIV do pątników z...

Nowenna za wstawiennictwem św. Moniki o nawrócenie dzieci

Wiara

Nowenna za wstawiennictwem św. Moniki o nawrócenie dzieci

Fatima: nowy kanał telewizji transmitujący na żywo...

Europa

Fatima: nowy kanał telewizji transmitujący na żywo...