Reklama

Pośród śladów przeszłości

Niedziela łódzka 7/2007

Pierwsze ślady organizacji Archiwum odnajdujemy już we wrześniu 1921 r., czyli niespełna rok po utworzeniu diecezji łódzkiej, na mocy bulli papieskiej „Christi Domini” Benedykta XV z 10 grudnia 1920 r. Początkowo opiekę nad Archiwum sprawował kanclerz lub notariusz Kurii. Od 1937 r. stanowiło ono część składową Muzeum Diecezjalnego. W czasie II wojny światowej akta Archiwum Diecezjalnego w Łodzi uległy, podobnie jak zbiory Muzeum, rozproszeniu lub zniszczeniu. Część skonfiskowanych przez Niemców zbiorów znalazła się w Archiwum Miejskim w Łodzi i Archiwum Wojewódzkim w Poznaniu. Starania o ich odzyskanie, zapoczątkowane przez bp. Michała Klepacza i kontynuowane przez bp. Józefa Rozwadowskiego, doprowadziły do przekazania 14 kwietnia 1978 r. przez Archiwum Miejskie w Łodzi akt kościelnych z XVI-XX wieku, m.in. bulli erekcyjnej diecezji.

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

Opiekunowie historii

Duże zasługi w porządkowaniu zbiorów ma s. Helena Cabała, służebniczka Najświętszej Maryi Panny Niepokalanie Poczętej, która była archiwistką w latach 1961-95. Pieczę nad działalnością placówki sprawowali od 1921 r. kolejno: ks. Wiktor Bilski - kanclerz Kurii, ks. Klemens Grefkowicz - notariusz Kurii, ks. Jan Frontczak, ks. Henryk Rybus - dyrektor Muzeum Diecezjalnego, ks. Ryszard Salski, ks. Jan Wiktorowski - kapelan biskupa ordynariusza, ks. Władysław Ziółek - kanclerz Kurii, ks. Stanisław Grad - rektor Wyższego Seminarium Duchownego w Łodzi.
Od 14 grudnia 1992 r., na mocy dekretu Arcybiskupa Łódzkiego, dyrektorem AAŁ jest ks. dr Kazimierz Dąbrowski. Funkcję wicedyrektora pełni od 1995 r. ks. dr Mieczysław Różański, a na stanowisku archiwistki pracuje od 1995 r. s. Lucyna Witczak, służebniczka Najświętszej Maryi Panny Niepokalanie Poczętej. Do zadań dyrektora Archiwum należy m.in. reprezentowanie placówki wobec innych instytucji, odpowiedzialność za całość prac przed Arcybiskupem Łódzkim, składanie sprawozdań z działalności Archiwum i stanu archiwaliów, utrzymywanie kontaktów z archiwami innych diecezji i Ośrodkiem Archiwów, Bibliotek i Muzeów przy Katolickim Uniwersytecie Lubelskim. Archiwum pozostaje także w kontakcie z Papieską Komisją ds. Dóbr Kulturalnych Kościoła.

Nowe spojrzenie na archiwistykę

Obecna siedziba Archiwum pozwoliła na poszerzenie dotychczasowego zakresu archiwaliów o spuściznę po zmarłych kapłanach, pozyskiwaną z parafii i dzięki uprzejmości rodzin. Znacznie zaawansowana jest komputeryzacja oraz mikrofilmowanie zbiorów archiwalnych, dzięki czemu łatwiejsze staje się korzystanie z nich przez zainteresowanych - przede wszystkim są to: pracownicy i studenci uczelni łódzkich, księża, katecheci oraz redaktorzy gazetek parafialnych. Archiwum posiada pracownię naukową i księgozbiór podręczny, prowadzi także własne badania naukowe. Wspólne starania dyrektorów Archiwum i Muzeum zaowocowały kontynuacją publikowanych przed wojną zeszytów: „Prace i materiały historyczne AAŁ i Muzeum Archidiecezji Łódzkiej”. W wydawnictwie Bernarda Cichosza ukazał się II tom tych opracowań. W ostatnich latach położono akcent na popularyzację wiedzy archiwalnej wśród duchownych i laikatu. W 2006 r. powstały dwie prace magisterskie na temat AAŁ: s. Lucyna Witczak obroniła w Podyplomowym Studium Archiwistyki Kościelnej na Wydziale Teologicznym Uniwersytetu Śląskiego pracę dyplomową na temat: „Historia i zasób Archiwum Archidiecezjalnego w Łodzi”, natomiast Agnieszka Szewczyk jest autorką pracy magisterskiej „Historia, organizacja i zasób Archiwum Archidiecezjalnego w Łodzi”, obronionej na Wydziale Historyczno-Filologicznym Akademii Świętokrzyskiej Filia w Piotrkowie Trybunalskim. Rozwija się także działalność wydawnicza Archiwum oraz współpraca z innymi, również pozakościelnymi, inicjatywami wydawniczymi. Najlepszym przykładem jest album „Łódź Ojca Świętego”, wydany w 2006 r. Z zasobów Archiwum korzystają stale m.in. Archidiecezjalne Wydawnictwo Łódzkie i tygodnik „Niedziela Łódzka”.

Apel o współpracę

Archiwum Archidiecezjalne w Łodzi, czynne od poniedziałku do piątku w godz. 10-14, zwraca się za naszym pośrednictwem do Czytelników Tygodnika Katolickiego „Niedziela”, którzy są w posiadaniu fotografii dokumentujących wydarzenia kościelne oraz postaci kapłanów i osób konsekrowanych, działających w diecezji łódzkiej w latach 1920-66 - o ich wypożyczenie lub przekazanie w depozyt do Archiwum. Kontakt w godzinach urzędowania pod adresem ul. Ks. I. Skorupki 3, 90-458 Łódź lub tel. (0-42) 664-87-49 lub 664-87-19 oraz archiwum@archidieczja.lodz.pl).

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

Podziel się:

Oceń:

2007-12-31 00:00

Wybrane dla Ciebie

List Józefa Ulmy do Rodziców

2026-03-11 20:56

BP KEP

W związku ze zbliżającą się rocznicą śmierci błogosławionej Rodziny Ulmów ukazała się książka „ULMOWIE. Rękopisy”, zawierająca niepublikowane dotąd zapiski, listy oraz fotografie dokumentujące życie Józefa i Wiktorii Ulmów. Publikacja oparta jest na autentycznych materiałach z lat 1921–1944 i pozwala spojrzeć na historię rodziny z Markowej z niezwykle osobistej perspektywy – poprzez ich własne słowa, notatki oraz rodzinne dokumenty.

Więcej ...

Dzisiejsza Ewangelia opisuje egzorcyzm

2026-02-13 10:21

Adobe Stock

Więcej ...

Bp Stułkowski o obchodach 300. rocznicy kanonizacji św. Stanisława Kostki w diecezji płockiej

2026-03-12 17:17
Bp Szymon Stułkowski

Karol Porwich/Niedziela

Bp Szymon Stułkowski

O tym, jak mają wyglądać obchody 300. rocznicy kanonizacji św. Stanisława Kostki w diecezji płockiej a zwłaszcza o planowanej pielgrzymce śladami św. Stanisława - z Wiednia do Rzymu - mówił bp Szymon Stułkowski, biskup płocki w rozmowie z KAI. Bp Stułkowski przedstawiał również te plany biskupom zgromadzonym na 404. Zebraniu Plenarnym KEP, które zakończyło się dziś w Warszawie.

Więcej ...

Reklama

Najpopularniejsze

Nowenna do św. Józefa

Wiara

Nowenna do św. Józefa

40 pytań Jezusa: „Widzicie to wszystko?”

Wiara

40 pytań Jezusa: „Widzicie to wszystko?”

Wybory 404. Zebrania Plenarnego KEP

Kościół

Wybory 404. Zebrania Plenarnego KEP

Dzisiejsza Ewangelia opisuje egzorcyzm

Wiara

Dzisiejsza Ewangelia opisuje egzorcyzm

Nowy Zarząd Zakonu Paulinów

Jasna Góra

Nowy Zarząd Zakonu Paulinów

Papieskie gratulacje dla najstarszego księdza na świecie

Kościół

Papieskie gratulacje dla najstarszego księdza na świecie

Kościół

Suspendowany kapłan chce organizować "spotkanie...

Warszawa: Budynek liceum w centrum miasta ostrzelany

Wiadomości

Warszawa: Budynek liceum w centrum miasta ostrzelany

Pielgrzymi z Polski utknęli w Wietnamie. Ich modlitwy...

Kościół

Pielgrzymi z Polski utknęli w Wietnamie. Ich modlitwy...