Matkę Bożą Bolesną Kościół św. wspomina 15 września. Jest to zarazem patronalne święto Arcybractwa Jerozolimskiego Konającego Serca Jezusa i Matki Bożej Bolesnej.
Matka Jezusa została zachowana od grzechu, ale nie od cierpienia. Cierpieniem naznaczone było całe Jej życie, a jego apogeum dokonało się na Kalwarii, dlatego Maryja nazywana jest żywą ikoną ewangelii cierpienia.
Czyż w naszym ludzkim rozumieniu cierpienie nie jest przeszkodą dla szczęścia i powodem odejścia od Boga? Niewątpliwie istnieją utrapienia, które z ludzkiego punktu widzenia wydają się pozbawione jakiegokolwiek sensu. Istnieje jednak głębszy punkt widzenia - z perspektywy wiary. Bóg wszystkich powołuje do życia oraz do wiecznego królestwa miłości i pokoju, chociaż niekiedy przez cierpienie i śmierć. Szczęśliwy jest ten, kto potrafi dostrzec blask Bożego światła i odkryć tajemnicę obecności Boga w życiu naznaczonych przez cierpienie, ból lub poniżenie.
Człowiek rozumem zdolny jest uchwycić różnicę między cierpieniem i złem, a wiara pomaga mu zrozumieć, że dzięki łasce każdy ból może stać się przedłużeniem misterium odkupienia, które - chociaż wypełniło się w Chrystusie - „jest stale otwarte na każdą miłość, która wyraża się w ludzkim cierpieniu” (Salvifici doloris, 24). W trudnych doświadczeniach wiara i modlitwa są dla nas źródłem siły do stawiania czoła cierpieniu i nie ulegania pesymizmowi.
Członkowie Arcybractwa Konającego Serca Jezusa i Matki Bożej Bolesnej, w codziennej, krótkiej modlitwie powierzają macierzyńskiej opiece Najświętszej Maryi Pannie, której Serce przeszył miecz boleści, wszystkich cierpiących i znajdujących się w bliskości śmierci. Niesienie chrześcijańskiej pomocy oraz pociechy cierpiącym i umierającym przez modlitwę i konkretne uczynki miłosierdzia jest jednym z podstawowych obowiązków członków Arcybractwa.
Inicjatorem tego dzieła jest o. Jan Loynard, jezuita. Jako młody kapłan był przy umierającym, który odmówił przyjęcia sakramentów świętych. Pod wpływem tego wstrząsającego wydarzenia zaczął gorąco modlić się za umierających i cierpiących. Ułożył specjalną modlitwę, którą propagował wśród znajomych, a w 1848 r. założył Bractwo Konającego Serca Jezusa i Matki Bożej Bolesnej. Papież Pius IX podniósł je go godności Arcybractwa w 1867 r. Podlega ono władzy Patriarchy Kościoła Łacińskiego w Jerozolimie. Patriarcha Jerozolimy jest Generalnym Dyrektorem Arcybractwa.
Siostry Wizytki w Jaśle propagowały to modlitewne dzieło od 1933 r., będąc podległe Centrum w Brukseli. Od 1986 r. na mocy Dekretu Patriarchy Jerozolimskiego i Dekretem bp. Ignacego Tokarczuka zostało utworzone przy klasztorze Wizytek w Jaśle Drugorzędne Centrum Arcybractwa Jerozolimskiego Konającego Serca Jezusa i Matki Bożej Bolesnej ze wszystkimi przywilejami i odpustami udzielonymi przez Stolicę Apostolską.
Pierwszorzędnym celem członków należących do Arcybractwa jest otaczanie szczególnym kultem Najświętsze Serce Pana Jezusa w misterium cierpienia w Ogrójcu i na krzyżu oraz Serce Matki Bożej przebite mieczem boleści podczas męki Jej Syna.
Aby stać się członkiem Arcybractwa, należy prowadzić życie zgodnie z nauką Kościoła świętego, być przyjętym przez dyrektora, bezpośrednio albo za pośrednictwem upoważnionego zelatora lub zelatorkę; złożyć przyrzeczenie w obecności członków Arcybractwa lub prywatnie; być zapisanym (imię i nazwisko, rok urodzenia, parafia lub lokalna grupa Arcybractwa) w Księdze Arcybractwa w Centrum u Sióstr Wizytek w Jaśle. Każdy członek - o ile to możliwe - otrzymuje dyplomik przynależności do Arcybractwa.
Podstawowym obowiązkiem każdego członka jest codziennie odmawianie modlitwy „O Najłaskawszy Jezu...” albo 1 „Ojcze nasz” i 1 „Zdrowaś Maryjo”. Ponadto gorliwym członkom, proponuje się, aby wybrali sobie jeden dzień w miesiącu, w którym będą ofiarować wszystkie swoje modlitwy, prace, uczynki za konających i cierpiących, wezmą udział we Mszy św. lub przez 30 minut poświęcą się rozważaniu i modlitwie do Konającego Serca Jezusa i Matki Bożej Bolesnej. Kapłani zaś odprawią raz w roku Mszę św. za cierpiących i umierających oraz przynajmniej raz w miesiącu dołączą tę intencję do Liturgii Godzin.
Jeżeli w parafii jest większa grupa osób należących do Arcybractwa, wybiera się osobę odpowiedzialną (zelatora), którą zatwierdza dyrektor Arcybractwa. Osoba ta jest odpowiedzialna za pozyskiwanie nowych członków, przesyłanie ich danych do Centrum oraz utrzymuje kontakt między członkami a Centralą Arcybractwa w Jaśle. Członkowie nie płacą żadnych składek. Mogą jedynie pozyskiwać fundusze na intencje mszalne za umierających i cierpiących oraz na rozwój Arcybractwa.
W czerwcu br. bp K. Górny zatwierdził odnowione Statuty Arcybractwa dla polskiego Centrum w Jaśle. W 2006 r. w Księdze Arcybractwa zapisanych było 23 400 członków z całej Polski. Na świecie działają Centra w Belgii i Kanadzie.
O nieustannej aktualności i konieczności takiego modlitewnego dzieła świadczy forsowany obecnie przez środowiska liberalne sposób rozwiązywania problemów i trudności ludzi nieuleczalnie chorych i w podeszłym wieku za pomocą eutanazji.
Módlmy się z wiarą do „niepokalanego, bolesnego Serca Matki Jezusa, w którym odzwierciedliło się w sposób wyjątkowy i niepowtarzalny cierpienie Syna za zbawienie świata. Przyjmijmy Maryję, którą umierający Syn uczynił duchową Matką swych uczniów, i powierzmy się Jej, abyśmy pozostali wierni Bogu w pielgrzymce od chrztu do chwały” (Jan Paweł II).