O godz. 4.40 Luftwaffe rozpoczęło naloty na Wieluń. Godz. 4:45 - Schleswig-Holstein rozpoczął ostrzał półwyspu Westerplatte. Luftwaffe rozpoczęło zmasowane naloty na lotniska polskie. O godz. 8 niemiecka 4. Dywizja zaatakowała w okolicach miejscowości Mokra pozycje Wołyńskiej Brygady Kawalerii. Rozpoczęła się bitwa pod Mokrą. Tak wyglądały pierwsze godziny wojny, która trwała 6 lat. Polacy jako pierwsi stawili opór hitlerowskim Niemcom i niestety przez pierwsze miesiące byli w tym osamotnieni. Wojna przyniosła krew, łzy, rozpacz i cierpienie milionom ludzi na całym świecie. Prawie cała Europa była jednym wielkim gruzowiskiem, a ponad 60 mln ludzi straciło życie. Powojenne uzgodnienia w Jałcie na dziesiątki lat podzieliły świat na kapitalistyczny i komunistyczny, i tak naprawdę to skutki wojny odczuwamy do dnia dzisiejszego.

Olkuski patriotyzm

W Olkuszu uwagę zwraca pomnik Józefa Piłsudskiego, który jest rekonstrukcją wzniesionego staraniem olkuskiego społeczeństwa w 1936 r., a zniszczonego na początku okupacji hitlerowskiej monumentu. Wsparta przez samorządy powiatu i gminy inicjatywa członków Towarzystwa Miłośników Ziemi Olkuskiej oraz Kręgu Pokoleń Harcerskich zaowocowała kilka lat temu przywróceniem miastu symbolu pamięci i czci dla jednego z największych w historii Polaków. W nawiązaniu do pomnika Piłsudskiego warto przypomnieć życiorys chociaż jednego olkuszanina, który kilka lat służył pod komendą Marszałka. Jan Łydka urodził się 24 lutego 1897 r. w Olkuszu. Wiosną 1915 r. uciekł z domu i zgłosił się jako ochotnik do Legionów Polskich. Brał udział w wielu legionowych bitwach m.in. pod Kostiuchnówką na Wołyniu. Po kryzysie przysięgowym w 1917 r. został w stopniu kaprala internowany w obozie w Szczypiornie. Następnie od listopada 1918 r. był żołnierzem 5. Batalionu Strzelców Olkuskich. Brał udział w walkach o Lwów i potem już w stopniu sierżanta w wojnie polsko-bolszewickiej. W okresie międzywojennym służył w Straży Granicznej. Uczestniczył w wojnie obronnej Polski w 1939 r. W czasie okupacji był dowódcą 2. plutonu placówki AK w Olkuszu. W 1942 r. został wywieziony na roboty przymusowe do Kędzierzyna-Koźla, gdzie go aresztowano i przewieziono do KL Auschwitz. W tym obozie zginął rozstrzelany pod Ścianą Straceń 29 czerwca 1943 r.

Pomnik katyński w Czeladzi

Pomnik poległych w II wojnie światowej znajduje się także na cmentarzu parafialnym w Czeladzi. Został on odsłonięty w czerwcu 2006 r., w 66. rocznicę zakończenia akcji likwidacji obozów w Ostaszkowie, Kozielsku i Starobielsku. Czeladzki pomnik jest hołdem, jak głosi napis na obelisku - „złożonym oficerom Wojska Polskiego, funkcjonariuszom Policji Państwowej i osobom cywilnym - mieszkańcom Czeladzi zamordowanym w czasie II wojny światowej na terenie Związku Sowieckiego w Katyniu, Twerze, Charkowie i innych miejscach kaźni Narodu Polskiego”. Pod monumentem umieszczona jest ziemia z cmentarza w Miednoje. Pomnik - to trzy krzyże symbolizujące miejsca sowieckiej kaźni. Zamysł budowy pomnika realizował Komitet Społeczny Budowy Pomnika, który zawiązał się w Czeladzi, a jego realizacja była możliwa dzięki funduszom przekazanym przez Radę Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa w Warszawie, Urząd ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych w Warszawie, Urząd Miasta Czeladź i osoby prywatne. Autorami projektu pomnika katyńskiego są Krzysztof Powałka i Jan Powałka.

Będzińskie symbole

Będzin to kolejne miasto naszej diecezji, które posiada kilka pomników przypominających bohaterów II wojny światowej. Na uwagę zasługuje obelisk upamiętniający 11. Pułk Piechoty i 23. Pułk Artylerii Lekkiej, które do wybuchu wojny stacjonowały w będzińskich koszarach im. Marszałka Józefa Piłsudskiego. Obelisk ten powstał z inicjatywy i przy ścisłej współpracy ze Związkiem Kombatantów RP i Byłych Więźniów Politycznych. Miejsce to stało się tradycyjnym punktem spotkań społeczeństwa Będzina w dniu święta Wojska Polskiego.
Nie sposób będąc w Będzinie przejść obojętnie wobec świątyni Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny na Syberce, która to została ogłoszona sanktuarium Polskiej Golgoty Wschodu. Przed wejściem do dolnej kaplicy znajduje się krzyż obrazujący Matkę Bożą Katyńską wraz z wypisanymi miejscami kaźni, zaś w środku dolnego kościoła znajduje się Izba Pamięci. Można w niej oglądać pamiątki po zamordowanych na Wschodzie Polakach, którzy pochodzili głównie ze Śląska oraz Zagłębia. W środku wyeksponowano brzozowy krzyż z Matką Bożą Katyńską. W prezbiterium górnej części kościoła został umieszczony krzyż z ponad trzymetrowym wizerunkiem Jezusa, na skrzydłach znajdują się dwie płaskorzeźby: jedna z nich to patronowie diecezji sosnowieckiej - św. Brat Albert oraz św. Rafał Kalinowski, druga zaś to „Widzenie w katordze” wg Artura Grottgera.

W stolicy diecezji

Na cmentarzu parafialnym przy ul. Smutnej znajduje się grób zbiorowy wojenny rozstrzelanych przez hitlerowców 4-6 września 1939 r. żołnierzy. Z kolei przy ul. Mościckiego jest płyta upamiętniająca śmierć 20 Polaków rozstrzelanych przez hitlerowców podczas egzekucji 4 września 1939 r. oraz 8 sierpnia 1940 r. Pomnik - na pamiątkę bohaterom Sosnowieckiego Batalionu Obrony Narodowej za udział w wojnie obronnej 1939 r. znajduje się na sosnowieckim cmentarzu komunalnym, zaś pomnik Kobietom Walczącym w Szeregach AK możemy zobaczyć na skrzyżowaniu ul. Orlej i ul. Nowopogońskiej przy kościele św. Tomasza. Będąc w sosnowieckiej katedrze warto zatrzymać się przy tablicy upamiętniającej żołnierzy Narodowych Sił Zbrojnych, którzy oddali swe życie za wolność i niepodległość Polski w latach 1939-56.

W przysiółku Błojec

Grabowa - to niewielka miejscowość diecezji sosnowieckiej, ale nie brakuje w niej obiektów historycznych i zabytkowych, którymi szczycą się tutejsi mieszkańcy. A wśród nich pomnik w przysiółku Błojec, który został wzniesiony po II wojnie światowej. Upamiętnia tragiczny dzień pacyfikacji mieszkańców i partyzantów okolicznych oddziałów walczących z Niemcami w 1944 r. W walkach z hitlerowcami zginęło wówczas 5 partyzantów i 11 mieszkańców Błojca.
Rocznica II wojny światowej niech będzie też czasem zadumy, refleksji i pamięci o poległych i pomordowanych. Oddajmy im hołd chociażby zapalając znicz na jednym z pomników, których nie brakuje w naszej diecezji, bo właściwie każde miasto i wiele wsi posiada pomniki ku czci ofiar II wojny światowej. Warto zaznaczyć, iż monumenty te to nie tylko obiekty architektoniczne, ozdoby miejscowości, ale symbole obecności, która zobowiązuje.