Reklama

Patrząc w niebo

Gwiazda Polarna

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

Miłośnicy niniejszej rubryki potrafią już odnaleźć widoczne teraz planety. Wieczorem możemy podziwiać Marsa, Jowisza i Saturna. Najkrócej widoczny będzie Mars (zaledwie parę godzin), Jowisz i Saturn zajdą dopiero około północy. Zauważmy, że wraz z upływem czasu wszystkie obiekty zmieniają swoje położenie. Oprócz planet na wieczornym niebie widzimy również setki gwiazd, a w pogodną czarną noc gołym okiem możemy zobaczyć ich ponad tysiąc!
Gwiazdy można pogrupować w dające się rozróżnić wzory, zwane gwiazdozbiorami. Umiejętność ich rozpoznawania to wielka przyjemność. Obecnie astronomowie dzielą niebo na 88 obszarów, z których każdy zawiera jeden gwiazdozbiór.
Rozpocznijmy od odnalezienia Gwiazdy Polarnej, ponieważ ona wyznacza kierunek północny i pomaga w orientacji. W tym celu odszukajmy znany wszystkim Wielki Wóz. Godzinę po zachodzie Słońca znajdziemy go nisko nad północnym horyzontem (dyszlem skierowany w dół). Dwie ostatnie gwiazdy Wielkiego Wozu mogą służyć jako strzałka wskazująca Gwiazdę Polarną. Gdy już ją odnaleźliśmy, ustawmy się twarzą do niej. Patrzymy wówczas dokładnie na północ. Za naszymi plecami znajduje się południe, zaś dokładne wyznaczenie wschodu (prawa ręka) i zachodu (lewa ręka) nie sprawi nam już nigdy trudności.
Gwiazda Polarna jest ostatnią gwiazdą dyszla i najjaśniejszą w gwiazdozbiorze Małej Niedźwiedzicy (Ursa Minor - UMi). W większości legend gwiazdozbiór ten występuje razem z Wielką Niedźwiedzicą (Ursa Major - UMa). Zauważmy, że dyszle Małego i Wielkiego Wozu zwrócone są zawsze w przeciwne strony. Patrząc na Gwiazdę Polarną, nie zdajemy sobie sprawy z dzielącej nas od niej odległości - 1087 lat świetlnych! Żółte światło tej gwiazdy wędrowało ponad tysiąc lat, zanim dotarło dziś do naszych oczu. Gwiazda Polarna jest tzw. nadolbrzymem o mocy promieniowania aż 12 tys. razy większej niż nasze Słońce. Wyobraźmy sobie, co by było, gdyby zamienić miejscami te dwie gwiazdy! Na szczęście dzieli nas olbrzymia odległość.
Chociaż Gwiazda Polarna nie jest tak bardzo jasna, już od dawna była wykorzystywana w nawigacji morskiej. Jest jedyną gwiazdą, która wydaje się nie zmieniać swego położenia na niebie. Możemy to zauważyć, obserwując gwiazdy co najmniej parę godzin. W miarę upływu czasu wszystkie równocześnie zmieniają swoje położenie, wszystkie - z wyjątkiem Gwiazdy Polarnej! Wydaje się, jakby cała sfera niebieska była wielkim kołem wykonującym obrót wokół tej gwiazdy. Zauważmy też, że gwiazdy znajdujące się dalej od bieguna północnego wschodzą i zachodzą za horyzontem, natomiast te znajdujące się bliżej bieguna (np. Wielki Wóz) nigdy nie zachodzą.
O północy Wielki Wóz jest już wysoko na niebie, wyraźnie zmieniwszy swe położenie. Tak będzie aż do rana. Gdyby nie Słońce, moglibyśmy właściwie obserwować go przez cały dzień, aż wieczorem znajdzie się w tym samym położeniu, co dzisiaj. Podobnie wszystkie inne gwiazdy wspólnie wykonują obrót wokół Gwiazdy Polarnej, nie zmieniając położenia względem siebie. Ze względu na tę właściwość gwiazd możemy ich położenia odczytywać z map, czego, niestety, nie da się uczynić z planetami. Planety zmieniają bowiem swe położenie względem siebie i względem gwiazd, co uważny obserwator zauważy już po paru dniach. Bo z planetami jest jak w piosence: "szaleją, szaleją, szaleją...".

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

Podziel się:

Oceń:

2000-12-31 00:00

Wybrane dla Ciebie

Jerozolima: zamknięta Bazylika Grobu Bożego, Msze św. i adoracja w schronach

2026-03-09 20:13
Bazylika Grobu Pańskiego

Archiwum

Bazylika Grobu Pańskiego

Decyzją izraelskich władz kościoły i inne miejsca kultu pozostają zamknięte ze względów bezpieczeństwa. Niedostępna jest Bazylika Grobu Bożego, a msze i adoracje Najświętszego Sakramentu w wielu miejscach odbywają się w schronach i piwnicach.

Więcej ...

Krajowy Moderator Duchowej Adopcji Dziecka Poczętego: w uroczystość Zwiastowania Pańskiego podejmijmy dzieło adopcji

2026-03-09 10:07

Karol Porwich/Niedziela

Żyjemy w czasach, w których w przestrzeni publicznej coraz częściej podważa się i deprecjonuje wartość ludzkiego życia. Niejednokrotnie można odnieść wrażenie, że społeczeństwo znalazło się na takim etapie, na którym coraz trudniej jest zawrócić i ponownie odkryć wartość tych najmniejszych i najbardziej bezbronnych – dzieci nienarodzonych - apeluje paulin o. Samuel Karwacki, krajowy Moderator Duchowej Adopcji Dziecka Poczętego.

Więcej ...

Skwer imienia ks. infułata Józefa Strugarka

2026-03-09 23:11
Odsłonięcie tablicy upamiętniającej nadanie skwerowi w Szczawnie-Zdroju imienia ks. infułata Józefa Strugarka.

ks. Mirosław Benedyk/Niedziela

Odsłonięcie tablicy upamiętniającej nadanie skwerowi w Szczawnie-Zdroju imienia ks. infułata Józefa Strugarka.

W Szczawnie-Zdroju uroczyście upamiętniono postać wieloletniego proboszcza parafii Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny. Skwer przy skrzyżowaniu ulic Kolejowej i Wojska Polskiego otrzymał imię śp. ks. infułata Józefa Strugarka.

Więcej ...

Reklama

Najpopularniejsze

Zielona Góra: W wypadku balonu zginęła mistrzyni Polski

Wiadomości

Zielona Góra: W wypadku balonu zginęła mistrzyni Polski

Suspendowany kapłan chce organizować

Kościół

Suspendowany kapłan chce organizować "spotkanie...

Prorok nie bywa mile widziany w swojej ojczyźnie

Wiara

Prorok nie bywa mile widziany w swojej ojczyźnie

Nieistotne są wielkie czyny, „okrągłe” słowa, ale...

Wiara

Nieistotne są wielkie czyny, „okrągłe” słowa, ale...

Nowy Zarząd Zakonu Paulinów

Jasna Góra

Nowy Zarząd Zakonu Paulinów

Papieskie gratulacje dla najstarszego księdza na świecie

Kościół

Papieskie gratulacje dla najstarszego księdza na świecie

Zmarł ks. Jan Sienkiewicz

Niedziela Wrocławska

Zmarł ks. Jan Sienkiewicz

W wolnej chwili

"Wielkie Ostrzeżenie" - film, który wzywa do nawrócenia

O. Beniamin Bąkowski został nowym Generałem Zakonu...

Kościół

O. Beniamin Bąkowski został nowym Generałem Zakonu...