Szydłowiec co prawda leży przy głównej trasie wiodącej z Warszawy do Krakowa, ale dziś jest miastem "na poboczu". Nie tętni życiem, jakie przynoszą wyzwania XXI w., nie widać tam pędzących mercedesów ani hałaśliwych dyskotek. Oczywiście, są to spostrzeżenia przybysza, który woli zachwycać się tym, czym warto, co jest silniejsze od przemijających mód. A właśnie Szydłowiec ma się czym pochwalić. I to w większym stopniu aniżeli wiele "nowoczesnych" miast. Wystarczy wymienić zamek ( jedna z najpiękniejszych wczesnorenesansowych rezydencji magnackich) i farę św. Zygmunta, której późnogotycka bryła nie zapowiada wrażeń, jakie przynosi wystrój wewnętrzny świątyni) niezwykły, rzadko spotykany strop z polichromią patrona kościoła). I jest jeszcze jedno zjawisko. Na imię mu Europa, tolerancja, humanizm - a więc to wszystko, do czego obecnie zmierzamy, aby się ekonomicznie i politycznie z Zachodem zjednoczyć.
Wszystko zaczęło się przed 600 laty od Krzysztofa Szydłowieckiego - kanclerza wielkiego koronnego. Nie tylko wspiął się ku niebu piękny zamek i dzisiejsza fara. Przede wszystkim powstała na tych ziemiach Europa. Bliskim przyjacielem kanclerza był Erazm z Rotterdamu, więc pewnie duch humanizmu i tolerancji rodził się z tej przyjaźni, ale nadto musiała jej towarzyszyć zgoda innych. A ci inni, czyli mieszkańcy tej ziemi, otwierali ramiona - w mieście osiedlali się: Włosi, Niemcy, Żydzi, Szkoci (przed wojną Żydzi stanowili 60 proc. mieszkańców Szydłowca) .
Nie jest to jeden "rodzynek w cieście". Kilkanaście kilometrów dalej na południe, za Skarżyskiem, leży 10-tysięczny Suchedniów ( tu w czasie ostatniej wojny szła podziemna produkcja pistoletów, automatycznych "sten" dla partyzantów, w ogóle tereny te były bardzo bojowe i patriotyczne; AK-owcy mieli co prawda sojusznika w głębokich lasach, ale potrzebni byli szaleńcy, jak działający bliżej Szydłowca słynny Hubal, czyli "Szalony Major").
Suchedniów dziś to głównie życie przy kościele. Bujne i międzynarodowe. A więc działa tu dom polsko-włoski, a w samej świątyni mamy włoską kaplicę, zaś w parafii pracują siostry zakonne z Ameryki Łacińskiej i Afryki. Nic zatem dziwnego, że miasto odwiedzają włoscy hierarchowie i zwykli turyści, a zakonnice afrykańska i peruwiańska już potrafią nauczyć dzieci katechizmu po polsku.
Te obrazki są może sielskie-anielskie, może są to bardziej rodzynki "w polskim cieście" aniżeli przeciętna. Wszak raz jeszcze widać, że Europa nie jest nam obca. Nie jest wrzodem na polskim ciele. Jesteśmy z nią zrośnięci od wieków. Ważne, aby tego z przeszłości, co dobre, nie zagubić. Aby ducha humanizmu i tolerancji nie niszczyć szowinizmem i głupotą, nienawiścią i nacjonalizmem i aby patriotyzm zrósł się z chrześcijańską wizją Europy. To są prawdy oczywiste. Aby się nie rozmywały potrzebni są ludzie. Tacy, jakich spotkałem między Radomiem a Kielcami, z ks. inf. Józefem Wójcikiem z Suchedniowa i ks. kan. Adamem Radzimirskim z Szydłowca na czele.