W czasie, gdy kończą się żniwa i rozpoczynają dożynki, warto choćby w skrócie ukazać historię chleba, tego, o który prosimy w Modlitwie Pańskiej: „Chleba naszego powszedniego daj nam dzisiaj...”.
Pierwsze wzmianki o pieczywie, które można nazwać już chlebem, pochodzą z lat 2860-2840 przed Chr. Za Ramzesa III wypiekano już 30 różnych rodzajów chleba z mąki pszennej i jęczmiennej. Z Egiptu umiejętność wypieku chleba przejęli najpierw Żydzi, później Babilończycy, Fenicjanie i Rzymianie, a za ich pośrednictwem chleb dotarł do innych krajów Europy. W Atenach 500 lat przed Chr. znano kilkadziesiąt gatunków pieczywa. Rzymianie jedli już chleb na zakwasie, a dobre pieczywo cenili sobie tak bardzo, że wyróżniających się piekarzy niewolników obdarzali wolnością, nie szczędząc im pochwał za życia i po śmierci, a nawet stawiali pomniki antycznym mistrzom piekarnictwa.
Właściwy chleb, tzn. pieczony już z ciasta przefermentowanego, od swego praprzodka przyjął okrągły kształt. Taka forma chleba widnieje na rysunkach i płaskorzeźbach egipskich, na płytach grobowych i pomnikach Rzymian, Celtów, Normanów itp. Również wszystkie dawne chleby słowiańskie były okrągłe, od ówczesnych placków różniły się tylko grubością. Podłużna forma chleba znana jest w Europie dopiero od XII wieku.
W najwyższej cenie od wieków był chleb biały, pszenny. Taki chleb jedli królowie i bogacze, czarny chleb natomiast był dla niewolników, wieśniaków i miastowej biedoty. Dowodzą tego najstarsze wykopaliska, także polskie. Tak było również w późniejszych okresach.
W Polsce powszednim chlebem chłopów, jak i ludności miejskiej był chleb żytni, ciemny. Jeszcze w XV wieku nazywano go rżanym, od ówczesnej nazwy żyta - reż lub rża (stąd i stara nazwa ścierniska - rżysko). Białe pieczywo to były kołacze, bułki, pierogi, obwarzanki. Dawny zwyczaj nakazywał przywozić je z jarmarków czy odpustów jako szczególny upominek.
Dziękujmy Bogu za dar chleba na naszych stołach i prośmy gorąco, by nam go nigdy nie brakowało.