Reklama

Wspomnienie o Dowborczykach

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

Mało kto dziś pamięta o Dowborczykach, zawsze byli w cieniu Legionów. W czasie I wojny światowej społeczeństwo polskie było politycznie podzielone. W Galicji Piłsudski tworzył oddziały zbrojne, zorientowane na Austrię. Odmiennie było w zaborze rosyjskim, gdzie działalność Narodowej Demokracji i tendencje wszechsłowiańskie, widzące wyzwolonych Słowian pod berłem carów, dominowały. Jednakże po obaleniu caratu środowiska endeckie, widząc niechęć nowej władzy w Rosji do sprawy polskiej, zmieniły orientację, stawiając na koalicję antyniemiecką i antyaustriacką.
Wyrazem pierwotnej orientacji prorosyjskiej było formowanie ochotniczych oddziałów polskich przy armii rosyjskiej. I tak powstał Legion Puławski z komendą polską. Legion ten poniósł ciężkie straty. Momentem zwrotnym w idei formowania odrębnych oddziałów polskich w Rosji po obaleniu caratu (luty 1917) był Zjazd Wojskowych Polaków w Piotrogrodzie w czerwcu 1917 r., który ustanowił Naczpol (Naczelny Polski Komitet Wojskowy), będący ciałem organizującym polskie wojsko w Rosji. Resztki Legionu Puławskiego zostały przeformowane w Dywizję Strzelców Polskich, w szeregach której był pułk ułanów, wsławiony szarżą na pozycje niemieckie i austriackie pod Krechowcami k. Stanisławowa 24 lipca 1917 r. Dodajmy, że od jesieni 1917 r. zezwolono na noszenie orzełków polskich na mundurach rosyjskich.
W sierpniu 1917 r. Dywizja Strzelców Polskich stała się kadrą I Korpusu Polskiego. Ówczesny naczelny dowódca armii rosyjskiej, słynny później z walk z bolszewikami gen. Ławr Korniłow, mianował dowódcą tego korpusu gen. Józefa Dowbór-Muśnickiego. Miejscem formowania się korpusu był Bobrujsk na Białorusi, nad Berezyną. Bobrujsk był starą twierdzą rosyjską, która jako przestarzała została zamieniona na składy wojskowe. Był tam m.in. wielki zasób grzebieniastych hełmów francuskich, w które zaopatrzyli się Dowborczycy, malując na nich odmienne otoki dla poszczególnych rodzajów broni i służb. Hełmy te stały się ich symbolem. Znakiem Dowborczyków, noszonym na mundurze, był krzyż łaciński z orłem polskim u dołu. Tereny otaczające Bobrujsk, od Dniepru aż po Słuck, Dowborczycy nazwali Rzecząpospolitą Bobrujską. Miał to być jakby kawałek wolnej Polski. Obchodzono tu m.in. uroczyście święto 3 Maja w 1918 r.
Dowborczycy byli najsilniejszym korpusem polskim w Rosji. Bolszewicy częściowo zajęli twierdzę w Bobrujsku i próbowali rozbroić Dowborczyków. Wyniknęły walki z bolszewikami. Rzeczpospolita Bobrujska znalazła się w pasie frontu między Niemcami a bolszewikami. W kraju pod okupacją niemiecką Rada Regencyjna uznała Dowborczyków za odrodzone wojsko polskie. Złożyli oni przysięgę na wierność Radzie Regencyjnej. Niestety, Niemcy kazali rozformować korpus i zmusili Radę Regencyjną do zwolnienia żołnierzy z przysięgi. Prawie wszyscy z nich przyjechali do Polski (ponad 23,5 tys.) w okresie od końca maja do początków lipca 1918 r. Niebawem mogli wstąpić do wojska polskiego.
Pamiątką po Dowborczykach w Bobrujsku był kopiec - wspólna mogiła poległych w walkach z bolszewikami. W 1932 r. wzniesiono miniaturę tego kopca na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie. Na jego szczycie umieszczono żelazny krzyż i cierniową koronę.
W Warszawie w 1930 r. na Wybrzeżu Kościuszkowskim nad Wisłą odsłonięto pomnik Dowborczyka, autorstwa rzeźbiarza Michała Kamieńskiego. Pomnik ten przetrwał okupację, zniszczony został dopiero w 1948 r. przez komunistów. W 2001 r. pomnik został odtworzony, ale nie znalazło się dla niego miejsce w Warszawie, stoi na dziedzińcu Muzeum Wojska Polskiego i czeka na swój czas.

Oryginał fotografii reprodukowany jest w albumie: Wiktor Brodzikowski, „Warszawa 1945-1950 w fotografiach”, Wydawnictwo „Brodzikowski”, Warszawa 2005.

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

Podziel się:

Oceń:

2008-12-31 00:00

Wybrane dla Ciebie

Kard. Czerny: służyć bliźniemu to kochać Boga czynami

2026-01-20 15:29
Konferencja w Sali Prasowej Stolicy Apostolskiej

Vatican Media

Konferencja w Sali Prasowej Stolicy Apostolskiej

Orędzie Papieża Leona XIV na Światowy Dzień Chorego 2026 dotyczy uzdrowienia, które jest szersze i głębsze niż samo leczenie chorób - wskazał kard. Michael Czerny, prefekt Dykasterii ds. Promocji Integralnego Rozwoju Człowieka podczas dzisiejszej konferencji prasowej. W czasie spotkania oficjalnie zaprezentowano papieski dokument na tegoroczne wydarzenie.

Więcej ...

Ks. prałat Henryk Jagodziński nuncjuszem apostolskim w Ghanie

kolegium.opoka.org

Ks. prałat dr Henryk Jagodziński – prezbiter diecezji kieleckiej, pochodzący z parafii w Małogoszczu, został mianowany przez Ojca Świętego Franciszka, nuncjuszem apostolskim w Ghanie i arcybiskupem tytularnym Limosano. Komunikat Stolicy Apostolskiej ogłoszono 3 maja 2020 r.

Więcej ...

Już wkrótce koniec zapisów na jubileuszową edycję! – 30. Ogólnopolski Konkurs Wiedzy Biblijnej

2026-01-21 08:52

Mat.prasowy

Chcesz lepiej poznać Pismo Święte? Odkrywasz w sobie potrzebę „wejścia głębiej” w relację z Panem Bogiem? Lubisz nawiązywać relacje z nowymi ludźmi? Jeśli tak, to ten Konkurs jest właśnie dla Ciebie! Serdecznie zapraszamy uczniów szkół ponadpodstawowych do udziału w jubileuszowej, 30. edycji Ogólnopolskiego Konkursu Wiedzy Biblijnej, organizowanego przez Katolickie Stowarzyszenie "Civitas Christiana”.

Więcej ...

Reklama

Najpopularniejsze

Dr Milena Kindziuk: Kwestionuję oficjalną, peerelowską...

Dr Milena Kindziuk: Kwestionuję oficjalną, peerelowską...

Prokurator Witkowski: Ks. Popiełuszko był dwukrotnie...

Kościół

Prokurator Witkowski: Ks. Popiełuszko był dwukrotnie...

Włochy/ Ambasada RP wystosowała ostrzeżenie w związku z...

Wiadomości

Włochy/ Ambasada RP wystosowała ostrzeżenie w związku z...

Prokurator Witkowski: Ks. Popiełuszko umarł w bunkrze w...

Kościół

Prokurator Witkowski: Ks. Popiełuszko umarł w bunkrze w...

Prokurator Witkowski: Ksiądz Popiełuszko nie zginął 19...

Kościół

Prokurator Witkowski: Ksiądz Popiełuszko nie zginął 19...

Komunikat kurii diecezji radomskiej w sprawie kapłana...

Kościół

Komunikat kurii diecezji radomskiej w sprawie kapłana...

Radom: Ksiądz oskarżony o molestowanie seksualne...

Wiadomości

Radom: Ksiądz oskarżony o molestowanie seksualne...

To nie był pierwszy raz. Świadectwo uczniów z Kielna

Kościół

To nie był pierwszy raz. Świadectwo uczniów z Kielna

Kompromitacja Europy na Grenlandii

Wiadomości

Kompromitacja Europy na Grenlandii